Εσωτερική Ασφάλεια
Την ερχόμενη Τρίτη (17/2) αναμένεται να απολογηθεί ενώπιον τον αρχών ο ιδιοκτήτης της «Βιολάντα», την ώρα που στη δημοσιότητα ήρθαν νέες πληροφορίες για τη φονική έκρηξη καθώς η ισχύς της ήταν όμοια με 185 κιλά TNT!
Η έρευνα έχει αποκαλύψει πως η έκρηξη προκλήθηκε από τη διαρροή προπανίου που εκδηλώθηκε από έναν διαβρωμένο σωλήνα στο υπόγειο του εργοστασίου.
Ο σωλήνας αυτός είχε τοποθετηθεί κατά παράβαση της νομοθεσίας και τοποθετήθηκε πάνω στο χώμα, χωρίς τη σωστή υποδομή, με αποτέλεσμα να υποστεί φθορές από τα λιπάσματα παρακείμενων αγρών.
Αυτή η διαρροή δημιούργησε μία εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση, με το υπόγειο του εργοστασίου να μετατρέπεται σε «βόμβα» προπανίου.
Η διαρροή αυτή, σύμφωνα με τους εμπειρογνώμονες, πυροδοτήθηκε από έναν σπινθήρα στην αντλία νερού. Η ισχύς της έκρηξης ήταν τρομακτική, υπολογισμένη στα 185 κιλά ζελατινοδυναμίτης, κάτι που προκάλεσε τον ακαριαίο διαμελισμό των πέντε θυμάτων.
Η αναβάθμιση του κατηγορητηρίου
Η αναβάθμιση του κατηγορητηρίου για την τραγωδία στο εργοστάσιο «Βιολάντα» στα Τρίκαλα είναι το τελευταίο επεισόδιο μιας πολύπλοκης υπόθεσης.
Η Εισαγγελία Τρικάλων αποφάσισε να μετατρέψει την κατηγορία από πλημμέλημα εξ αμελείας σε κακούργημα με ενδεχόμενο δόλο, μετά από νέες αποκαλύψεις και στοιχεία που προέκυψαν από τις καταθέσεις των εμπειρογνωμόνων και των εργαζομένων στο εργοστάσιο.
Στην πρώτη φάση της έρευνας, η κατηγορία αφορούσε αμέλεια για την έκρηξη που σκότωσε πέντε γυναίκες.
Ωστόσο, με τα νέα δεδομένα που ήρθαν στο φως, η κατηγορία επεκτάθηκε, ενσωματώνοντας τον ενδεχόμενο δόλο, καθώς οι ελλείψεις στην ασφάλεια και η μη έγκαιρη αντιμετώπιση του προβλήματος της διαρροής προπανίου καθιστούν την υπόθεση πολύ πιο σοβαρή.
Με την έκδοση εντάλματος σύλληψης, ο ιδιοκτήτης του εργοστασίου συνελήφθη και μεταφέρθηκε στη φυλακή για προσωρινή κράτηση, περιμένοντας να απολογηθεί ενώπιον του ανακριτή την Τρίτη το πρωί.
Αποκαλύψεις από τη ΔΑΕΕ: Οσμή προπανίου από τον Ιούνιο
Η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ) συνέταξε μια συμπληρωματική δικογραφία, στην οποία αναφέρονται σειρά καταθέσεων από εμπειρογνώμονες και εργαζόμενους στο εργοστάσιο.
Οι καταθέσεις αποδεικνύουν ότι η οσμή προπανίου ήταν έντονη ήδη από τον Ιούνιο, γεγονός που φανερώνει ότι το πρόβλημα υπήρχε πολύ πριν την τραγωδία.
Παρά τις προειδοποιήσεις και τις καταγγελίες των εργαζομένων, η ιδιοκτησία του εργοστασίου φαίνεται ότι αγνόησε τα σημάδια του κινδύνου, ενώ έκαναν μάλιστα και την επίσκεψη ενός ιδιώτη τεχνικού για να διορθώσει το πρόβλημα.
Αυτό που προκύπτει από τις καταθέσεις είναι ότι οι όποιες κινήσεις επισκευής του προβλήματος δεν ολοκληρώθηκαν, εξαιτίας οικονομικών διαφορών και διαφωνιών μεταξύ του ιδιοκτήτη και των τεχνικών. Η παραμέληση αυτού του ζητήματος, που ήταν ξεκάθαρο ότι ενείχε σοβαρούς κινδύνους, αποτέλεσε ένα από τα κεντρικά σημεία της έρευνας.
Παραποιημένες μελέτες και ελλιπή συστήματα ασφαλείας
Η συμπληρωματική έρευνα της ΔΑΕΕ αποκάλυψε ότι οι μηχανικοί που υπέγραψαν τις μελέτες για τις εγκαταστάσεις του εργοστασίου παρουσίασαν σοβαρές ανακρίβειες στα τοπογραφικά διαγράμματα.
Πιο συγκεκριμένα, εντοπίστηκε ότι η επιχείρηση απέκρυψε από την Πυροσβεστική και την Περιφέρεια την ύπαρξη δύο υπέργειων δεξαμενών, οι οποίες τοποθετήθηκαν σε απόσταση μικρότερη από την προβλεπόμενη των 7,5 μέτρων από τα όρια του εργοστασίου, παραβιάζοντας έτσι τους κανονισμούς ασφαλείας.
Επιπλέον, φωτογραφίες που ήρθαν στο φως της δημοσιότητας αποκαλύπτουν ότι τα συστήματα ασφαλείας του εργοστασίου ήταν εικονικά.
Ανιχνευτές που δήλωναν ότι ήταν λειτουργικοί στην πραγματικότητα δεν ήταν συνδεδεμένοι με το ηλεκτρικό δίκτυο, με τα καλώδια τους να είναι βαμμένα στον τοίχο για να δίνουν την εντύπωση ότι λειτουργούσαν.
Ταυτόχρονα, οι σωληνώσεις ήταν συνδεδεμένες με απλά ρακόρ, αντί για εγκεκριμένες μεθόδους.
Η απογοητευτική κατάσταση των συστημάτων ασφαλείας επιβεβαιώνει τη σοβαρότητα της παραμέλησης και των παραβάσεων στους κανονισμούς ασφαλείας της βιομηχανίας.
Μ.Χάλαρης, αντιστράτηγος ε.α. Π.Σ. «Case study» για την ασφάλεια των βιομηχανιών η έκρηξη στη «Βιολάντα»
Ο Αντιστράτηγος ε.α. και καθηγητής Χημείας Μιχάλης Χάλαρης χαρακτήρισε την υπόθεση «case study» για την ανάγκη αναθεώρησης των κανόνων ασφαλείας στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις της Ελλάδας.
Ο κ. Χάλαρης επεσήμανε ότι η πλήρης διερεύνηση της υπόθεσης είναι απαραίτητη, καθώς η αμέλεια των υπευθύνων και οι έλλειψη ελέγχων στις βιομηχανικές μονάδες έθεσαν σε κίνδυνο την ανθρώπινη ζωή.
Ο καθηγητής επανέλαβε τη σημασία της δημιουργίας αυστηρότερων ελεγκτικών μηχανισμών και της ενίσχυσης της εποπτείας, προκειμένου να αποτραπούν παρόμοιες τραγωδίες στο μέλλον. Η υπόθεση «Βιολάντα» αναμένεται να οδηγήσει σε μεγάλες αλλαγές στην πολιτική ασφάλειας για τη βιομηχανία στην Ελλάδα.
Ανεπαρκής εποπτεία στις βιομηχανίες
Η περίπτωση του εργοστασίου «Βιολάντα» εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα των ελεγκτικών μηχανισμών στην Ελλάδα. Παρά την ύπαρξη διαρθρωμένων ελεγκτικών μηχανισμών, η έλλειψη ουσιαστικού ελέγχου φαίνεται να επιτρέπει σε βιομηχανίες να λειτουργούν χωρίς να πληρούν τους απαιτούμενους κανόνες ασφαλείας.
Ειδικότερα, παρατηρούνται ελλείψεις στους ελέγχους «επί χάρτου», οι οποίοι δεν εστιάζουν στην ουσία των εγκαταστάσεων και τη σωστή λειτουργία των συστημάτων ασφαλείας.
Κρίσιμοι παράγοντες για την οριστική διερεύνηση
Η πλήρης διερεύνηση της υπόθεσης συνεχίζεται, με τα κρίσιμα ερωτήματα να εστιάζουν στη λειτουργία των αντλιών και των δεξαμενών, καθώς και στο γιατί τα συστήματα ασφαλείας απέτυχαν να ανιχνεύσουν τη διαρροή προπανίου.
Επίσης, η ανάκριση εστιάζει στην ανάγκη κατανόησης του γιατί οι υπεύθυνοι του εργοστασίου δεν ενεργοποίησαν τα συστήματα ασφαλείας ή δεν κατάφεραν να διασφαλίσουν ότι τα όρια της διαρροής προπανίου είχαν αναγνωριστεί εγκαίρως.
Ο κ. Χάλαρης κατέληξε τονίζοντας πως η πλήρης διερεύνηση και η απόδοση ευθυνών είναι ο ελάχιστος φόρος τιμής στις πέντε εργάτριες που έχασαν τη ζωή τους στην έκρηξη, και θα πρέπει να λειτουργήσει ως οδηγός για μελλοντικές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο ασφάλειας.
