Τουρκία: Από τη χλιδή στη φυλακή – Οι 5 μεγιστάνες στο επίκεντρο του σκανδάλου

Πέντε γνωστά πρόσωπα της τουρκικής χρηματοπιστωτικής αγοράς έχουν συλληφθεί και προφυλακιστεί στο πλαίσιο μεγάλης δικαστικής έρευνας για επενδυτικά funds που, σύμφωνα με τις αρχές, συνδέονται με σχήματα «Ponzi». Παράλληλα, έχουν ξεκινήσει δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων των εμπλεκομένων, συγγενών και συνεργατών τους.

Στο επίκεντρο βρίσκονται οι Altunç Kumova της Destek Holding, Emre Tezmen της Tera Holding, Namık Kemal Gökalp της Hedef Holding, Muhammed Yarız της Pusula Portfolio Management και Serdar Turhan της Pusula Investment Holding και της Katilimevim.

Σύμφωνα με τον Τούρκο υπουργό Δικαιοσύνης Ακίν Γκιουρλέκ, μέχρι την περασμένη Παρασκευή είχαν συλληφθεί συνολικά 51 άτομα. Παράλληλα, 131 funds, τα οποία διαχειρίζονται επτά εταιρείες, τέθηκαν σε εκκαθάριση με απόφαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς της Τουρκίας.

Πώς λειτουργούσε το σύστημα

Τα funds φέρεται να τοποθετούσαν μεγάλο μέρος των κεφαλαίων τους σε μετοχές με περιορισμένη διαπραγμάτευση. Επειδή υπήρχαν σχετικά λίγες διαθέσιμες μετοχές, ακόμη και περιορισμένες αγορές μπορούσαν να οδηγήσουν σε μεγάλη άνοδο των τιμών.

Οι αυξημένες αποτιμήσεις προσέλκυαν στη συνέχεια νέους επενδυτές, των οποίων τα χρήματα κατευθύνονταν στις ίδιες ή σε συναφείς μετοχές. Σε ορισμένες περιπτώσεις, διαχειριστές φέρεται να δανείζονταν χρησιμοποιώντας τις μετοχές ως εγγύηση, προκειμένου να πραγματοποιήσουν νέες αγορές.

Η μετοχή της Tera, σύμφωνα με το δημοσίευμα, αυξήθηκε κατά περισσότερο από 50.000% από την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο έως το υψηλότερο σημείο της. Μετά την αυστηροποίηση των κανόνων για τα funds τον Αύγουστο, η τιμή της κατέρρευσε.

Το πρόβλημα έγινε εντονότερο όταν οι επενδυτές άρχισαν να ζητούν μαζικά την επιστροφή των χρημάτων τους. Η γρήγορη πώληση των μετοχών μπορούσε να προκαλέσει νέα μεγάλη πτώση των τιμών, δημιουργώντας παράλληλα πιέσεις ρευστότητας.

Στα 131 funds φέρεται να συμμετέχουν 455.758 διαφορετικοί επενδυτές. Η αξία των κεφαλαίων υπολογίστηκε από τον υπουργό Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ στα 18,3 δισ. δολάρια.

Οι πέντε επιχειρηματίες

Ο Altunç Kumova, επικεφαλής της Destek Holding, συνελήφθη στις 17 Σεπτεμβρίου και προφυλακίστηκε. Η επιχειρηματική του δραστηριότητα περιλαμβάνει χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, τραπεζικές εργασίες, επενδύσεις και τεχνολογία. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η περιουσία του είχε φτάσει σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα πριν από την κρίση, ενώ στη συνέχεια υπολογίζεται ότι μειώθηκε κατά περίπου 4 δισ. δολάρια.

Ο Emre Tezmen, ιδρυτής της Tera Holding και της Tera Yatırım Bankası, συνελήφθη στις 19 Σεπτεμβρίου. Η Tera είχε επεκταθεί σε τεχνολογία, άμυνα, βιομηχανία και χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, διαθέτοντας 15 θυγατρικές σε τέσσερις χώρες. Οι αρχές κατάσχεσαν και το ιδιωτικό αεροσκάφος του.

Ο Namık Kemal Gökalp ήταν πρόεδρος της Hedef Holding και των θυγατρικών της, πριν παραιτηθεί από τις θέσεις του μετά την έναρξη της έρευνας. Η εταιρεία δραστηριοποιείται στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, στο venture capital, στη χρηματιστηριακή αγορά και στις χρηματοοικονομικές τεχνολογίες.

Ο μόλις 28χρονος Muhammed Yarız, πρόεδρος της Pusula Portfolio Management, συνελήφθη στις 14 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με τις καταγγελίες που εξετάζουν οι αρχές, φέρεται να επιχείρησε να φύγει στο εξωτερικό μέσω Ελλάδας. Στο πλαίσιο της έρευνας κατασχέθηκαν πέντε πολυτελή αυτοκίνητα, ένα σούπερ γιοτ και ιδιωτικό αεροσκάφος.

Τέλος, ο Serdar Turhan, πρόεδρος της Pusula Holding, συνελήφθη και προφυλακίστηκε. Η έρευνα αφορά, μεταξύ άλλων, ύποπτες χρηματοοικονομικές κινήσεις και funds της Pusula. Στην υπόθεση κατασχέθηκε και το σούπεργιοτ «Loretta».

Η υπόθεση παραμένει σε εξέλιξη, ενώ οι τουρκικές αρχές επιχειρούν να περιορίσουν τις επιπτώσεις στους εκατοντάδες χιλιάδες επενδυτές και να ολοκληρώσουν τη διαδικασία εκκαθάρισης των funds.