Σαν σήμερα 14 Ιουλίου 1969: Ξεκινά ο «Πόλεμος του Ποδοσφαίρου» που άφησε χιλιάδες νεκρούς

Σαν σήμερα 14 Ιουλίου του 1969 ξεκίνησε μία από τις πιο ιδιαίτερες πολεμικές συγκρούσεις του 20ού αιώνα, ένας πόλεμος που έμεινε γνωστός ως «Πόλεμος του Ποδοσφαίρου» λόγω της έντασης που είχε προηγηθεί γύρω από τρεις ποδοσφαιρικές αναμετρήσεις των εθνικών ομάδων του Ελ Σαλβαδόρ και της Ονδούρας.

Παρά την ονομασία του, η σύγκρουση δεν προκλήθηκε αποκλειστικά από το ποδόσφαιρο.

Οι αγώνες για τα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1970 λειτούργησαν ως καταλύτης σε μια ήδη τεταμένη κατάσταση, που είχε τις ρίζες της σε διαφορές για τη γη, τη μετανάστευση, τα σύνορα και τις κοινωνικές ανισότητες.

Λίγες εβδομάδες πριν από την έναρξη των εχθροπραξιών, οι δύο χώρες είχαν βρεθεί αντιμέτωπες τρεις φορές. Η Ονδούρα κέρδισε το πρώτο παιχνίδι στην Τεγκουσιγκάλπα με 1-0, το Ελ Σαλβαδόρ απάντησε με νίκη 3-0 στο Σαν Σαλβαδόρ, ενώ η πρόκριση κρίθηκε σε τρίτο αγώνα στο στάδιο Αζτέκα του Μεξικού.

Στις 27 Ιουνίου, το Ελ Σαλβαδόρ επικράτησε με 3-2 στην παράταση, χάρη σε γκολ του Μαουρίσιο «Πίπο» Ροδρίγκες στο 101ο λεπτό. Παρότι οι ποδοσφαιριστές αποχώρησαν ειρηνικά από το γήπεδο, το κλίμα στις δύο χώρες είχε ήδη μετατραπεί σε εθνικιστική αντιπαράθεση.

Την ίδια ημέρα, το Ελ Σαλβαδόρ διέκοψε τις διπλωματικές σχέσεις με την Ονδούρα, κατηγορώντας την για διώξεις εναντίον Σαλβαδοριανών μεταναστών.

Περίπου 300.000 Σαλβαδοριανοί ζούσαν τότε στην Ονδούρα, έχοντας μετακινηθεί τις προηγούμενες δεκαετίες αναζητώντας εργασία και αγροτική γη.

Στις 14 Ιουλίου 1969 η κρίση κορυφώθηκε, όταν το Ελ Σαλβαδόρ εξαπέλυσε βομβαρδισμούς και χερσαία επίθεση εναντίον της Ονδούρας. Οι δύο χώρες χρησιμοποίησαν παλαιά αμερικανικά αεροσκάφη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, σε μία από τις τελευταίες πολεμικές αναμετρήσεις όπου πραγματοποιήθηκαν αερομαχίες με τέτοιου τύπου αεροπλάνα.

Η σύγκρουση διήρκεσε μόλις τέσσερις ημέρες.

Με την παρέμβαση του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών επιτεύχθηκε εκεχειρία στις 18 Ιουλίου, ενώ ο απολογισμός ήταν βαρύς: περίπου 3.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και χιλιάδες άλλοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους.

Παρά τη σύντομη διάρκειά του, ο πόλεμος άφησε βαθιά σημάδια στις δύο χώρες.

Τα σύνορα παρέμειναν κλειστά για μεγάλο διάστημα, το εμπόριο διακόπηκε και οι κοινωνικές εντάσεις στο Ελ Σαλβαδόρ συνέχισαν να αυξάνονται, συμβάλλοντας στο κλίμα που οδήγησε αργότερα στον εμφύλιο πόλεμο της χώρας.

Ο Μαουρίσιο «Πίπο» Ροδρίγκες, ο άνθρωπος που πέτυχε το ιστορικό γκολ της πρόκρισης, είχε δηλώσει χρόνια μετά πως η στιγμή εκείνη δεν είχε σχέση με τον πόλεμο που ακολούθησε.

«Οι πολιτικοί και οι αρχές χρησιμοποίησαν τη νίκη μας για να εξυψώσουν την εικόνα του Ελ Σαλβαδόρ», είχε αναφέρει χαρακτηριστικά.