Πυλωτές πολυκατοικιών: Η μεγάλη «παγίδα» με τις θέσεις στάθμευσης – Πότε ανήκουν πραγματικά στον ιδιοκτήτη

Η καθημερινή μάχη για μια θέση στάθμευσης στις ελληνικές πόλεις έχει οδηγήσει πολλούς κατοίκους πολυκατοικιών να χρησιμοποιούν τις θέσεις στις πυλωτές, χωρίς όμως να γνωρίζουν πάντα τι ακριβώς προβλέπει η νομοθεσία.

Το γεγονός ότι κάποιος παρκάρει επί χρόνια σε μία συγκεκριμένη θέση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι και ιδιοκτήτης της.

Το νομικό καθεστώς των θέσεων στάθμευσης στις πυλωτές εξαρτάται από τον τρόπο με τον οποίο έχει διαμορφωθεί η σύσταση οριζόντιας ιδιοκτησίας και από τις συμβολαιογραφικές πράξεις που έχουν γίνει.

Στην πράξη υπάρχουν τρεις βασικές περιπτώσεις που καθορίζουν τα δικαιώματα των ιδιοκτητών.

Όταν η θέση αποτελεί ξεχωριστή ιδιοκτησία

Σε ορισμένες πολυκατοικίες η θέση στάθμευσης στην πυλωτή μπορεί να αποτελεί αυτοτελή οριζόντια ιδιοκτησία. Σε αυτή την περίπτωση έχει δικά της χιλιοστά στο οικόπεδο και μπορεί, εφόσον προβλέπεται από τα σχετικά έγγραφα, να μεταβιβαστεί ανεξάρτητα.

Παράλληλα, με τις ρυθμίσεις του Νόμου 5005/2022 δόθηκε η δυνατότητα σε συγκεκριμένες περιπτώσεις να γίνουν μονομερείς τροποποιήσεις, ώστε η θέση στάθμευσης να συνδεθεί νομικά με ένα διαμέρισμα ως παρακολούθημά του.

Όταν η θέση είναι παρακολούθημα διαμερίσματος

Μία δεύτερη περίπτωση αφορά τις θέσεις που έχουν συνδεθεί νομικά με συγκεκριμένη ιδιοκτησία. Δηλαδή η θέση στάθμευσης ακολουθεί το διαμέρισμα και μεταβιβάζεται μαζί με αυτό.

Ο ιδιοκτήτης του διαμερίσματος έχει το δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης της θέσης, ενώ μπορεί να τη μεταβιβάσει σε άλλον ιδιοκτήτη της ίδιας πολυκατοικίας, χωρίς να απαιτείται η συναίνεση όλων των υπόλοιπων συνιδιοκτητών.

Η πιο συχνή παρεξήγηση: αποκλειστική χρήση δεν σημαίνει ιδιοκτησία

Η μεγαλύτερη σύγχυση αφορά τις περιπτώσεις όπου η πυλωτή παραμένει κοινόχρηστος χώρος, αλλά έχει παραχωρηθεί σε κάποιον ιδιοκτήτη το δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης μιας συγκεκριμένης θέσης.

Σε αυτή την περίπτωση, ο κάτοχος της θέσης δεν είναι ιδιοκτήτης της. Διαθέτει μόνο το δικαίωμα να τη χρησιμοποιεί αποκλειστικά, όπως αυτό προβλέπεται από τη σύσταση της πολυκατοικίας.

Πολλοί ιδιοκτήτες θεωρούν λανθασμένα ότι επειδή χρησιμοποιούν για χρόνια μία θέση στάθμευσης, αυτή αποτελεί περιουσιακό τους στοιχείο. Ωστόσο, χωρίς τις απαραίτητες νομικές προϋποθέσεις, κάτι τέτοιο δεν ισχύει.

Τι γίνεται αν κάποιος κλείσει την έξοδο ενός αυτοκινήτου;

Ένα ακόμη συχνό ζήτημα στις πολυκατοικίες αφορά την παρεμπόδιση οχήματος που βρίσκεται σε νόμιμη θέση στάθμευσης.

Εφόσον κάποιος έχει δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης μιας θέσης, κανείς δεν μπορεί να εμποδίζει την είσοδο ή την έξοδο του οχήματός του.

Σε περίπτωση που άλλος οδηγός σταθμεύσει μπροστά από το αυτοκίνητο και το εγκλωβίσει, μπορεί να ζητηθεί η απομάκρυνσή του, ενώ σε επαναλαμβανόμενες περιπτώσεις ο θιγόμενος μπορεί να προσφύγει και νομικά.

Παράλληλα, σε κοινόχρηστες πυλωτές δεν επιτρέπεται η παραχώρηση ή χρήση θέσεων από άτομα που δεν έχουν σχέση με την πολυκατοικία, ενώ δεν μπορούν να ενοικιαστούν ή να πωληθούν σε τρίτους όταν πρόκειται για δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης.

Πρόστιμα και κυρώσεις

Η παράνομη χρήση θέσης στάθμευσης σε πυλωτή μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε δικαστικές κυρώσεις. Χαρακτηριστική είναι η απόφαση 255/2018 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, σύμφωνα με την οποία όσοι χρησιμοποιούν παράνομα θέση υποχρεώνονται να σταματήσουν τη χρήση της, ενώ σε περίπτωση επανάληψης μπορούν να επιβληθούν χρηματικές ποινές.

Επιπλέον, η στάθμευση σε χώρο πυλωτής που θεωρείται κοινόχρηστος μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα και με βάση τον νέο Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, ειδικά όταν εμποδίζεται η είσοδος ή η έξοδος άλλων οχημάτων.

Σε τέτοιες περιπτώσεις προβλέπεται πρόστιμο 30 ευρώ, καθώς και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 10 ημέρες.

Η θέση στάθμευσης στην πυλωτή, επομένως, δεν κρίνεται από το ποιος την χρησιμοποιεί περισσότερο, αλλά από το τι ακριβώς προβλέπουν οι τίτλοι ιδιοκτησίας και η σύσταση της πολυκατοικίας.