Η Google ετοιμάζεται να στείλει σε τροχιά τον πρώτο πειραματικό δορυφόρο του Project Suncatcher, σε μια αποστολή που θα εξετάσει εάν τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να λειτουργήσουν αξιόπιστα στο διάστημα και, σε βάθος χρόνου, να αποτελέσουν τη βάση για data centers σε τροχιά.

Η αποστολή αναμένεται να πραγματοποιηθεί με την Transporter-18 της SpaceX, σε συνεργασία με την Planet, και θα μεταφέρει επεξεργαστές TPU της Google.

Το βασικό ζητούμενο είναι να καταγραφεί η συμπεριφορά του υλικού απέναντι στις έντονες δονήσεις της εκτόξευσης, την ακτινοβολία και τις ακραίες θερμικές συνθήκες που επικρατούν στη χαμηλή γήινη τροχιά.

Το Project Suncatcher αποτελεί ένα μακροπρόθεσμο ερευνητικό εγχείρημα της Google για τη δημιουργία υπολογιστικών υποδομών τεχνητής νοημοσύνης στο διάστημα. Η λογική πίσω από την ιδέα είναι ότι οι δορυφόροι μπορούν να αξιοποιούν την ηλιακή ενέργεια για πολύ μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα σε σχέση με τις επίγειες υποδομές.

Ωστόσο, η λειτουργία ισχυρών υπολογιστικών συστημάτων εκτός Γης δημιουργεί μια σειρά από τεχνικές προκλήσεις.

Η κοσμική και ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να επηρεάσει τα ηλεκτρονικά κυκλώματα και να προκαλέσει σφάλματα δεδομένων, όπως τα λεγόμενα «bit flips».

Η Google έχει ήδη πραγματοποιήσει δοκιμές των TPU σε εγκαταστάσεις στη Γη, μεταξύ άλλων σε περιβάλλον ακτινοβολίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Ντέιβις.

Η εταιρεία αναφέρει ότι τα αρχικά αποτελέσματα ήταν ενθαρρυντικά, όμως η πραγματική δοκιμή σε τροχιά θεωρείται απαραίτητη για να διαπιστωθεί πώς ανταποκρίνεται το υλικό στις συνθήκες του διαστήματος.

Ένα ακόμη μεγάλο πρόβλημα είναι η ψύξη των επεξεργαστών. Στο διάστημα δεν υπάρχει ατμόσφαιρα ώστε να χρησιμοποιηθεί η συμβατική ψύξη με ροή αέρα.

Για τον λόγο αυτό, η Google εξετάζει ένα σύστημα που συνδυάζει αγωγούς θερμότητας και ειδικούς θερμικούς ακτινοβολητές, ώστε η θερμότητα που παράγουν τα TPU να απομακρύνεται αποτελεσματικά.

Η εταιρεία εξετάζει παράλληλα τον τρόπο με τον οποίο πολλοί δορυφόροι θα μπορούν στο μέλλον να λειτουργούν ως ενιαίο υπολογιστικό σύστημα.

Για τη μεταξύ τους επικοινωνία προβλέπεται η χρήση οπτικών ζεύξεων λέιζερ υψηλού εύρους ζώνης. Δύο ακόμη δορυφόροι προβλέπεται να χρησιμοποιηθούν για τη δοκιμή αυτής της τεχνολογίας το 2027.

Η Google ξεκαθαρίζει πάντως ότι η πρώτη αποστολή δεν αποτελεί επίδειξη ενός έτοιμου διαστημικού data center. Στόχος είναι να συγκεντρωθούν πραγματικά δεδομένα, να εντοπιστούν πιθανά σημεία αστοχίας και να αξιοποιηθούν τα αποτελέσματα για τις επόμενες δοκιμές.

Η ιδέα των data centers σε τροχιά παραμένει προς το παρόν σε πειραματικό στάδιο, καθώς το κόστος εκτόξευσης, η ανάπτυξη των δορυφόρων, η ψύξη και η διασύνδεσή τους εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικά τεχνικά και οικονομικά εμπόδια.