Αρχαιολόγοι ανακάλυψαν 77 αποκεφαλισμένους σκελετούς ηλικίας περίπου 7.000 ετών σε έναν νεολιθικό οικισμό στη Σλοβακία, φέρνοντας στο «φως» ένα από τα πιο μυστηριώδη ευρήματα της προϊστορικής Ευρώπης.

Τα ανθρώπινα λείψανα εντοπίστηκαν στο Vráble Veľké Lehemby, έναν από τους μεγαλύτερους γνωστούς οικισμούς που συνδέονται με τον πολιτισμό της Γραμμικής Κεραμικής (LBK), και έχουν προκαλέσει πολλά ερωτήματα σχετικά με τις πρακτικές ταφής, τις πεποιθήσεις και τις κοινωνικές δομές των πρώτων γεωργικών κοινοτήτων.

Οι σκελετοί βρέθηκαν σε χαντάκι που περιέβαλλε τμήμα του οικισμού, με τους περισσότερους να στερούνται κρανίου.

Αν και η πρώτη εικόνα παρέπεμπε σε πιθανή μαζική σφαγή, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η πραγματικότητα μπορεί να είναι πολύ πιο σύνθετη.

Οι μέχρι τώρα αναλύσεις δείχνουν πως τα κεφάλια πιθανότατα αφαιρέθηκαν μετά τον θάνατο των ανθρώπων και όχι κατά τη διάρκεια μιας βίαιης επίθεσης.

Τα σημάδια στους αυχενικούς σπονδύλους υποδηλώνουν χρήση αιχμηρών εργαλείων, όμως οι επιστήμονες θεωρούν πιθανότερο ότι επρόκειτο για κάποια τελετουργική ή κοινωνική πρακτική.

Η περιοχή κατοικήθηκε περίπου μεταξύ 5250 και 4950 π.Χ. και περιλάμβανε τουλάχιστον 313 κατοικίες, γεγονός που δείχνει ότι αποτελούσε σημαντικό κέντρο για την εποχή του.

Οι αρχαιολογικές έρευνες ξεκίνησαν το 2012 από ομάδες του Πανεπιστημίου του Κιέλου και της Σλοβακικής Ακαδημίας Επιστημών, ενώ οι σημαντικότερες αποκαλύψεις έγιναν το 2022, όταν αποκαλύφθηκε η μεγάλη συγκέντρωση ακέφαλων σωμάτων.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι μόνο ένας σκελετός βρέθηκε με το κρανίο του άθικτο και ανήκε σε μικρό παιδί.

Οι επιστήμονες προσπαθούν πλέον να λύσουν το μυστήριο των χαμένων κρανίων, καθώς έχουν βρεθεί ελάχιστα θραύσματά τους. Μέσω εξετάσεων DNA και ισοτοπικών αναλύσεων αναμένεται να αποκαλυφθούν στοιχεία για την καταγωγή, την ηλικία, τη διατροφή και πιθανές συγγενικές σχέσεις των ανθρώπων αυτών.

Η ανακάλυψη στο Vráble προσφέρει ένα σπάνιο παράθυρο στον κόσμο των νεολιθικών κοινωνιών, αποδεικνύοντας ότι οι αντιλήψεις των ανθρώπων εκείνης της εποχής γύρω από τον θάνατο και το σώμα ήταν πολύ πιο σύνθετες από όσο θεωρούσαν μέχρι σήμερα οι ερευνητές.