Ιστορία
Έναν εντυπωσιακό θησαυρό από τη ρωμαϊκή εποχή έφεραν στο φως αρχαιολόγοι στη δυτική Γερμανία, καθώς ανέσυραν 934 ασημένια νομίσματα από χωράφι κοντά στο Βέσελινγκ.
Ο θησαυρός, συνολικού βάρους περίπου 3,1 κιλών, θεωρείται ο μεγαλύτερος γνωστός στη Γερμανία που χρονολογείται στην εποχή του αυτοκράτορα Αδριανού.
Η ανακάλυψη έγινε αρχικά από τον χρήστη ανιχνευτή μετάλλων Όλιβερ Ριντλ, ο οποίος εντόπισε 15 νομίσματα και, διαπιστώνοντας ότι υπήρχαν και άλλα στο έδαφος, ενημέρωσε τις αρμόδιες αρχαιολογικές υπηρεσίες.
Ακολούθησε οργανωμένη ανασκαφή από το Γραφείο Διατήρησης Αρχαιολογικών Μνημείων της Ρηνανίας (LVR), κατά την οποία αποκαλύφθηκε η πραγματική έκταση του ευρήματος.
Νομίσματα από διαφορετικές εποχές
Το νεότερο νόμισμα του θησαυρού χρονολογείται στο 124 ή 125 μ.Χ., γεγονός που τοποθετεί την ταφή κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Αδριανού, ο οποίος κυβέρνησε τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία από το 117 έως το 138 μ.Χ.
Ωστόσο, ο θησαυρός περιλαμβάνει νομίσματα που είχαν κοπεί αρκετές δεκαετίες ή ακόμη και αιώνες νωρίτερα. Τα περισσότερα προέρχονται από την περίοδο των Φλαβίων αυτοκρατόρων, μεταξύ 69 και 96 μ.Χ., ενώ το παλαιότερο νόμισμα χρονολογείται στο 148 π.Χ., όταν βρισκόταν ακόμη σε ισχύ η Ρωμαϊκή Δημοκρατία.
Η μεγάλη χρονική απόσταση ανάμεσα στα νομίσματα οδηγεί τους αρχαιολόγους στην εκτίμηση ότι ο πλούτος είχε συγκεντρωθεί σταδιακά και παρέμεινε στην κατοχή του ίδιου ανθρώπου ή οικογένειας για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Γιατί θάφτηκε ο θησαυρός;
Ο λόγος για τον οποίο κάποιος έκρυψε τα νομίσματα παραμένει άγνωστος.
Ο αρχαιολόγος Έριχ Κλάσεν εκτιμά ότι ο ιδιοκτήτης πιθανότατα θέλησε να προστατεύσει την περιουσία του. Εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν τράπεζες με τη σημερινή μορφή και η ταφή πολύτιμων αντικειμένων μπορούσε να αποτελεί τρόπο φύλαξης.
Δεν αποκλείεται ο άνθρωπος που έκρυψε τον θησαυρό να πέθανε ή να έφυγε από την περιοχή χωρίς να προλάβει να επιστρέψει για να τον ανακτήσει.
Το μέγεθος του ποσού δείχνει ότι επρόκειτο για σημαντική περιουσία. Σύμφωνα με την ανάλυση των ειδικών, ένας Ρωμαίος λεγεωνάριος αμειβόταν με περίπου 300 δηνάρια τον χρόνο, από τα οποία περίπου τα μισά απαιτούνταν για τη διατροφή και τον εξοπλισμό του.
Έτσι, ένας στρατιώτης θα χρειαζόταν να αποταμιεύσει ολόκληρο το υπόλοιπο του μισθού του για περίπου έξι χρόνια ώστε να συγκεντρώσει ποσό αντίστοιχο με τον συγκεκριμένο θησαυρό.
Κρυμμένα μέσα σε αγγείο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και ο τρόπος με τον οποίο είχαν αποθηκευτεί τα νομίσματα.
Κατά την ανασκαφή, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν μια πυκνή συγκέντρωση νομισμάτων και αποφάσισαν να μεταφέρουν ολόκληρο το εύρημα ως ενιαίο τμήμα στο εργαστήριο συντήρησης του LVR-Landesmuseum της Βόννης.
Εκεί πραγματοποιήθηκε ακτινογραφία, η οποία αποκάλυψε θραύσματα κεραμικού αγγείου και ίχνη άχυρου.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα νομίσματα είχαν τοποθετηθεί αρχικά σε ένα αγγείο, το οποίο ήταν προστατευμένο με άχυρο. Με την πάροδο των αιώνων και εξαιτίας των γεωργικών εργασιών, το αγγείο καταστράφηκε και τα νομίσματα διασκορπίστηκαν στο έδαφος.
Παρά τις συνθήκες αυτές, οι αρχαιολόγοι κατάφεραν να ανακτήσουν και τα 934 νομίσματα.
Ο θησαυρός ανήκει πλέον στο γερμανικό κράτος
Η ανακάλυψη έγινε στο πλαίσιο εγκεκριμένης έρευνας με ανιχνευτή μετάλλων. Στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία απαιτείται άδεια από τις αρμόδιες αρχές πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και από τον ιδιοκτήτη της έκτασης, ενώ οι χρήστες ανιχνευτών πρέπει να έχουν λάβει σχετική εκπαίδευση.
Επειδή ο Ριντλ ακολούθησε τη νόμιμη διαδικασία και ενημέρωσε αμέσως τις αρχές, το εύρημα μπόρεσε να ανασκαφεί και να καταγραφεί επιστημονικά χωρίς να χαθούν στοιχεία για την προέλευσή του.
Σύμφωνα με τη νομοθεσία περί πολιτιστικής κληρονομιάς της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, ο θησαυρός ανήκει πλέον στο κράτος, ενώ ο άνθρωπος που τον εντόπισε θα λάβει και αμοιβή για την ανακάλυψη.
Ο θησαυρός παρουσιάζεται στους ειδικούς στη Βόννη και αναμένεται να εκτεθεί και στο κοινό στο LVR-Landesmuseum, δίνοντας τη δυνατότητα στους επισκέπτες να δουν από κοντά ένα από τα σημαντικότερα ρωμαϊκά νομισματικά ευρήματα που έχουν εντοπιστεί στη Γερμανία.
