Ιστορία
Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη φέρνει στο «φως» ίχνη μιας άγνωστης μέχρι σήμερα κοινωνίας νομάδων της ερήμου, με ερευνητές να εντοπίζουν 260 μαζικούς τάφους ηλικίας περίπου 6.000 ετών, διάσπαρτους σε μεγάλη έκταση της ερήμου Ατμπάι, ανατολικά του Νείλου.
Η μελέτη, στην οποία συμμετείχαν επιστημονικές ομάδες από το Πανεπιστήμιο Macquarie, τη γαλλική ερευνητική μονάδα HiSoMA και την Πολωνική Ακαδημία Επιστημών, βασίστηκε σε ανάλυση δορυφορικών εικόνων και αποκάλυψε ένα εξαιρετικά ομοιόμορφο ταφικό μοτίβο που εκτείνεται σε σχεδόν 1.000 χιλιόμετρα.
Οι τάφοι χαρακτηρίζονται από κυκλικές κατασκευές με εντυπωσιακή ομοιομορφία, ορισμένες από τις οποίες φτάνουν σε διάμετρο έως και 80 μέτρα. Στο εσωτερικό τους εντοπίζονται οργανωμένες ταφές ανθρώπων και ζώων, με έναν κεντρικό τάφο να ξεχωρίζει σε κάθε δομή, στοιχείο που υποδηλώνει την ύπαρξη έντονης κοινωνικής ιεραρχίας.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι οι πληθυσμοί αυτοί ήταν νομαδικές κοινότητες κτηνοτρόφων, για τους οποίους τα κοπάδια βοοειδών είχαν καθοριστική πολιτισμική και κοινωνική σημασία, αποτελώντας σύμβολο κύρους και ισχύος. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, θεωρείται ότι τα ζώα ενταφιάζονταν μαζί με τους ιδιοκτήτες τους ως ένδειξη τιμής.
Η χρονολόγηση των ταφικών μνημείων τα τοποθετεί στην περίοδο 4000–3000 π.Χ., δηλαδή πριν από την άνθηση της φαραωνικής Αιγύπτου, προσδίδοντας στην ανακάλυψη ιδιαίτερη ιστορική σημασία.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η κοινωνία αυτή φαίνεται να εξαφανίστηκε όχι λόγω συγκρούσεων, αλλά εξαιτίας κλιματικών αλλαγών που μετέτρεψαν τη Σαχάρα από πράσινη γη σε έρημο, αναγκάζοντας τους πληθυσμούς να μετακινηθούν ή να διαλυθούν.
Σήμερα, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι τα ευρήματα αυτά απειλούνται, καθώς η ανεξέλεγκτη ανθρώπινη δραστηριότητα και οι εξορύξεις στην περιοχή θέτουν σε κίνδυνο τη διατήρηση των αρχαίων μνημείων.
