Πώς ήταν ο καιρός κατά την έναρξη της Επανάστασης του 1821; – Ο Θοδωρής Κολυδάς δίνει την απάντηση

Ο καιρός ήταν ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που καθόρισαν την πορεία της έναρξης της Επανάστασης στις 25 Μαρτίου του 1821.

Αυτό άλλωστε αναφέρει σε ανάρτησή του, ο γνωστός μετεωρολόγος Θοδωρής Κολυδάς ο οποίος εξηγεί μετά από εκτεταμένη έρευνα που έκανε, ότι ο καιρός έπαιξε με τη σειρά του καθοριστικό ρόλο.

Βροχοπτώσεις, υγρασία, χαμηλές θερμοκρασίες και άνεμοι δυσκόλευαν τις κινήσεις των σωμάτων.

Ωστόσο –όπως σημειώνεται σε ιστορικές αναφορές– οι γνώστες του εδάφους, όπως οι κλέφτες και οι οπλαρχηγοί, μπορούσαν να αξιοποιούν τις συνθήκες προς όφελός τους, γνωρίζοντας καλά τα ορεινά περάσματα.

Σύμφωνα με ανάλυση του μετεωρολόγου Θοδωρή Κολυδά, η εικόνα του καιρού την περίοδο εκείνη προκύπτει κυρίως από αποσπασματικές ιστορικές πηγές, όπως απομνημονεύματα αγωνιστών, επιστολές και ευρωπαϊκά ναυτικά ημερολόγια, καθώς δεν υπήρχαν οργανωμένες μετεωρολογικές καταγραφές στον ελλαδικό χώρο το 1821.

Ο Ιωάννης Φιλήμων μιλά για βροχερές συνθήκες στην Πελοπόννησο λίγο πριν την έναρξη της εξέγερσης, ενώ ο Φώτιος Χρυσανθόπουλος (Φωτάκος), υπασπιστής του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη αναφέρεται σε συννεφιά και υγρασία κατά τις μετακινήσεις προς την Αρκαδία.

Από τα διαθέσιμα δεδομένα, όπως ιταλικά λιμάνια και βρετανικά διοικητικά αρχεία στο Ιόνιο, προκύπτει ότι στα τέλη Μαρτίου 1821 επικρατούσε μεταβατικός ανοιξιάτικος καιρός στη Μεσόγειο, με διαδοχικά βαρομετρικά συστήματα, βροχές και εναλλαγές ανέμων.

Συνολικά, η εικόνα που προκύπτει είναι ότι γύρω στις 24–25 Μαρτίου 1821 επικρατούσε ήπιος αλλά ασταθής ανοιξιάτικος καιρός, με νεφώσεις, τοπικές βροχές και μεταβαλλόμενους ανέμους, χαρακτηριστικός της εποχής στη νοτιοανατολική Μεσόγειο.

Όπως επισημαίνεται, σύγχρονα εργαλεία επαναανάλυσης δεδομένων (reanalysis) επιτρέπουν σήμερα την εκτίμηση ιστορικών καιρικών συνθηκών, προσφέροντας μια πιο επιστημονική «ανακατασκευή» του κλίματος της εποχής.