Κοινωνία
Αφότου δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το πρόσωπο του άνδρα που την παρενοχλούσε, η Μαριάμ Σαούκι είναι αντιμέτωπη με ένα κύμα απειλών για τη ζωή της, ενδεικτικό της στάσης της αιγυπτιακής κοινωνίας, όπου τα θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης σε δημόσιους χώρους συχνά προσκρούουν σε μια συλλογική εχθρότητα.
Τη Δευτέρα 9/2/26, η ηθοποιός, ηλικίας περίπου 20 ετών, ανήρτησε βίντεο, το οποίο τράβηξε σε ένα γεμάτο λεωφορείο του Καΐρου, προκειμένου να καταγγείλει έναν άνδρα τον οποίο κατηγόρησε ότι την ακολουθούσε και την παρενοχλούσε επανειλημμένα κοντά στον χώρο εργασίας της.
Το «κορίτσι του λεωφορείου» φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα της παρενόχλησης που υφίστανται οι Αιγύπτιες σε δημόσιους χώρους.
Στο βίντεο που ανέβασε φαίνονται άνδρες στο πίσω μέρος του λεωφορείου να την κοιτούν επίμονα, την ώρα που εκείνη απευθύνεται στον άνδρα που την παρενοχλεί. Εκείνος, με ένα ειρωνικό χαμόγελο, τη χαρακτηρίζει «σκουπίδι» και χλευάζει την εμφάνισή της: «Τι είναι αυτά τα ρούχα που φοράς;», της λέει, πριν την πλησιάσει και κάνει μια βίαιη χειρονομία.
Η Μαριάμ Σαούκι φωνάζει, όμως κανείς δεν παρεμβαίνει. Μάλιστα, ένας επιβάτης, κρατώντας κομποσκοίνι στο χέρι, της λέει να καθίσει και να σωπάσει. Ένας άλλος, τελικά, αναγκάζει τον άνδρα να καθίσει.
Σοκ με τα σχόλια στο διαδίκτυο
Το βίντεο -που έγινε viral- προκάλεσε, πέρα από μερικές φράσεις υποστήριξης, μια χιονοστιβάδα εκδικητικών σχολίων, τα οποία υποστήριξαν και δημόσια πρόσωπα.
Μελέτη του ΟΗΕ το 2013 έδειξε ότι το 99,3% των Αιγυπτίων γυναικών είχε υποστεί τουλάχιστον μία μορφή παρενόχλησης, ενώ πάνω από το 80% ανέφερε ότι παρενοχλείται τακτικά στα μέσα μεταφοράς.
Την ίδια χρονιά συγκλόνισαν το Κάιρο μαζικές διαδηλώσεις κατά της σεξουαλικής βίας.
Το 2014 υιοθετήθηκε νόμος που τιμωρούσε την παρενόχληση στον δρόμο. Όμως, έκτοτε οι αλλαγές είναι μικρές. Η εφαρμογή του νόμου παραμένει θολή, με τις αιγυπτιακές αρχές να μην έχουν ανακοινώσει ποτέ αριθμό καταδικών.
Η κακή φήμη της Αιγύπτου
Στην περίπτωση του «κοριτσιού του λεωφορείου», οι αρχές αντέδρασαν, παρά το γεγονός ότι η διαχειρίστρια εταιρεία του λεωφορείου αρνήθηκε ότι υπήρξε κάποιο συμβάν σε ανακοίνωσή της, την οποία αναδημοσίευσε το υπουργείο Μεταφορών.
Μία ημέρα μετά την ανάρτηση της Μαριάμ Σαούκι «το πρόσωπο που εμφανίζεται στα βίντεο ταυτοποιήθηκε και συνελήφθη», επισήμανε το υπουργείο Εσωτερικών.
Σύμφωνα με τον τοπικό Τύπο, ο άνδρας αφέθηκε ελεύθερος αφού κατέβαλε εγγύηση 1.000 αιγυπτιακές λίρες (περίπου 17 ευρώ), προτού ξανασυλληφθεί για άλλη υπόθεση υπεξαίρεσης πόρων.
Ο δικηγόρος του ζήτησε να υποβληθεί η Σαούκι σε ψυχιατρική εξέταση. «Αμαυρώθηκε η φήμη της Αιγύπτου», κατήγγειλε ο Άλι Φαγέζ στο Facebook. Οι εικόνες αυτές λένε «σε όλο τον κόσμο ότι υπάρχουν άνθρωποι που παρενοχλούν στην Αίγυπτο και ότι οι Αιγύπτιοι ενθαρρύνουν την παρενόχληση, την υπερασπίζονται και σιωπούν».
«Η υπόθεση αφορά κυρίως «ένα συστημικό και δομικό πρόβλημα», ένα αδίκημα όπως αυτό «δεν το παίρνουν ποτέ στα σοβαρά», τόνισε η Ναντίν Ασράφ. Και «η πρώτη δικαιολογία αφορά πάντα την εμφάνιση των γυναικών».
«Φορά μαντίλα; «Θα πούνε ότι τα ρούχα της ήταν πολύ στενά». Δεν φορά; «Θα μιλήσουν για τα μαλλιά της». Και «ακόμη κι αν φορά νικάμπ (σ.σ. μαντίλι που καλύπτει όλο το πρόσωπο, αφήνοντας να φαίνονται μόνο τα μάτια)», θα επικρίνουν «το μακιγιάζ στα μάτια της», εξήγησε. «Πάντα θα υπάρχει κάτι».
