Κόσμος
Μια τυχαία ανακάλυψη κατά τη διάρκεια περιπολίας πυροσβεστών στη βόρεια πλευρά του Καζακστάν έφερε στο φως ένα άγνωστο μέχρι πρότινος ανάγλυφο ανθρώπινου προσώπου.
Το εύρημα εντοπίστηκε το 2024 στην περιοχή Sandyktau, περίπου 320 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Αστάνα. Οι πυροσβέστες Nursultan Ashkenov και Akhmet Zaripov είδαν το πρόσωπο σκαλισμένο στην επιφάνεια ενός γρανιτένιου βράχου και ενημέρωσαν τις αρμόδιες αρχές και το τοπικό μουσείο.
Το ανάγλυφο έχει μήκος περίπου 26,5 εκατοστά και πλάτος 20 εκατοστά. Τα χαρακτηριστικά του είναι ευδιάκριτα, με μεγάλα μάτια, μακριά και ίσια μύτη και προεξέχοντα χείλη.
Από την πρώτη στιγμή, το εύρημα δημιούργησε ερωτήματα για την προέλευση και τη χρήση του. Ο αρχαιολόγος Sergey Yarygin έχει επισημάνει ομοιότητες με παραστάσεις που έχουν βρεθεί στην Κεντρική Ασία, τη Δυτική Ευρώπη και τη νότια Σιβηρία, ενώ έχουν διατυπωθεί και πιθανές συνδέσεις με μεσαιωνικούς τουρκικούς πολιτισμούς.
Άγνωστη η ηλικία του προσώπου
Η χρονολόγηση του ανάγλυφου παραμένει το μεγαλύτερο αρχαιολογικό ερώτημα. Το 2025 οι περιφερειακές αρχές της Akmola είχαν αναφέρει ότι το εύρημα ενδέχεται να χρονολογείται μεταξύ του 6ου και του 9ου αιώνα μ.Χ.
Ωστόσο, επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 2025 στο Archaeology of Eurasian Steppesδιαχώρισε το ανάγλυφο από μια κοντινή πέτρινη στήλη με βραχογραφία.
Η συγκεκριμένη στήλη μπορεί να χρονολογηθεί κατ’ αναλογία στη 2η χιλιετία π.Χ., όμως αυτό δεν σημαίνει ότι και το πρόσωπο είναι αντίστοιχα αρχαίο. Η ηλικία του ανάγλυφου δεν έχει προσδιοριστεί.
Η περιοχή φαίνεται επίσης να αποτελεί μέρος ευρύτερου αρχαιολογικού συγκροτήματος, όπου έχουν εντοπιστεί τύμβοι, μενίρ, πέτρινος τοίχος και λατομείο.
Μετά την ανακάλυψη, το σημείο τέθηκε υπό κρατική προστασία. Παράλληλα, συνεχίζεται η μελέτη του ανάγλυφου, με τους αρχαιολόγους να προσπαθούν να προσδιορίσουν πότε και για ποιον λόγο κάποιος χάραξε το μυστηριώδες πρόσωπο στον γρανίτη.
