Ένα εντυπωσιακό γλυπτό που απεικονίζει έναν φαλακρό αετό, το εθνικό σύμβολο των Ηνωμένων Πολιτειών, επέλεξε ο Ντόναλντ Τραμπ ως δώρο για τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, κατά τη διάρκεια του επίσημου δείπνου στον Λευκό Οίκο.

Το δώρο παρουσιάστηκε μπροστά στους υψηλούς προσκεκλημένους της βραδιάς και, σύμφωνα με τον Αμερικανό πρόεδρο, δεν ήταν μια τυχαία επιλογή. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι είχε συμμετάσχει στον σχεδιασμό του μαζί με τη σύζυγό του, Μελάνια, και έναν Αμερικανό καλλιτέχνη.

Ο Τραμπ εξήγησε και τον συμβολισμό του γλυπτού, συνδέοντας τον αετό με την αμερικανική ταυτότητα.

«Ο φαλακρός αετός είναι εθνικό σύμβολο των Ηνωμένων Πολιτειών και ενσαρκώνει το ελεύθερο και ανοδικό πνεύμα της Αμερικής. Ελπίζουμε να βρει μια όμορφη θέση, μια υπέροχη θέση στο Πεκίνο», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος.

Η επιλογή του αετού προσδίδει στο δώρο μια έντονη συμβολική διάσταση, ενώ η τοποθέτησή του στο Πεκίνο συνδέεται και με το ευρύτερο διπλωματικό πλαίσιο της συνάντησης των δύο ηγετών. Το επίσημο δείπνο αποτέλεσε μία από τις σημαντικές στιγμές της επίσκεψης του Σι στην Ουάσινγκτον, με τους δύο προέδρους να αναφέρονται στην ανάγκη διατήρησης της συνεργασίας και της σταθερότητας στις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας.

Ο Αμερικανός πρώην διπλωμάτης Ντάνιελ Κρίτενμπρινκ υποστήριξε ότι τα προσωπικά δώρα αποτελούν μέρος της διπλωματικής διαδικασίας, σημειώνοντας ότι «Στο τέλος της ημέρας, είναι δύο ανθρώπινα όντα». Όπως ανέφερε, η προσωπική σχέση Τραμπ και Σι «σημαίνει κάτι», καθώς οι επαφές τους αποτελούν έναν από τους παράγοντες που επηρεάζουν τις σχέσεις των δύο χωρών.

Η απάντηση του Σι με δύο πάντα

Ο Σι Τζινπίνγκ δεν έκανε, σύμφωνα με το συγκεκριμένο ρεπορτάζ, κάποια δημόσια ειδική αναφορά στο γλυπτό του αετού. Νωρίτερα, ωστόσο, είχε ανακοινώσει δύο συμβολικά δώρα προς την αμερικανική πλευρά.

Πρόκειται για δύο γιγάντια πάντα, τον Πινγκ Πινγκ και τη Φου Σουάνγκ, τα οποία θα μεταφερθούν στον ζωολογικό κήπο της Ατλάντα.

«Τα γιγάντια πάντα είναι απεσταλμένοι φιλίας μεταξύ του κινεζικού και του αμερικανικού λαού», είπε ο Σι, ανακοινώνοντας ότι τα δύο ζώα θα εγκατασταθούν στο νέο τους σπίτι και θα γνωρίσουν το αμερικανικό κοινό.

Ο Κινέζος πρόεδρος ανακοίνωσε παράλληλα ένα νέο πρόγραμμα ανταλλαγής φοιτητών, μέσω του οποίου 100.000 Αμερικανοί φοιτητές θα έχουν τη δυνατότητα να σπουδάσουν στην Κίνα μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.

Τα δώρα ως εργαλείο διπλωματίας

Η ανταλλαγή δώρων μεταξύ ηγετών αποτελεί διαχρονικό στοιχείο της διεθνούς διπλωματίας. Ωστόσο, στις ΗΠΑ η διαδικασία συνοδεύεται από συγκεκριμένους κανόνες και περιορισμούς σχετικά με την αξία και την κατοχή των δώρων που προέρχονται από ξένες κυβερνήσεις.

Ο ερευνητής Μόρτεν Σκούμσρουντ Άντερσον σημειώνει ότι στις δυτικές δημοκρατίες η πρακτική έχει περιοριστεί από θεσμικούς κανόνες, ενώ ο Νορβηγός ακαδημαϊκός Όλε Γιάκομπ Σέντινγκ εξηγεί ότι τα επίσημα δώρα και οι συμβολισμοί τους αποτελούν αποτέλεσμα προσεκτικής προετοιμασίας.

«Υπάρχουν πολλοί κανόνες και πρωτόκολλα», εξηγεί ο Σέντινγκ. «Όλα αυτά είναι αυστηρά σκηνοθετημένα και περιλαμβάνουν διαπραγματεύσεις σε χαμηλότερα επίπεδα, οι οποίες διαρκούν εβδομάδες».

Ο Άντερσον το περιγράφει ακόμη πιο χαρακτηριστικά: «Αυτό δεν είναι μια αγορά της τελευταίας στιγμής στο αεροδρόμιο».

Η ιστορία της διπλωματίας έχει καταγράψει, πάντως, και λιγότερο επιτυχημένες ανταλλαγές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση του Μπαράκ Ομπάμα και του Βρετανού πρωθυπουργού Γκόρντον Μπράουν, όταν ο τελευταίος χάρισε στον Αμερικανό πρόεδρο μια θήκη για στυλό από ξύλο ιστορικού πλοίου, ενώ ο Ομπάμα ανταπέδωσε με μια συλλογή DVD, τα οποία, σύμφωνα με δημοσιεύματα, δεν ήταν συμβατά με τις βρετανικές συσκευές.

«Αυτό είναι ένα παράδειγμα μιας κάπως ντροπιαστικής ανταλλαγής», σχολιάζει ο Σέντινγκ.

Στην περίπτωση Τραμπ και Σι, ο αετός και τα πάντα αποτέλεσαν δύο διαφορετικά αλλά εξίσου συμβολικά στοιχεία μιας επίσημης συνάντησης, στην οποία τα δώρα χρησιμοποιήθηκαν ως μέρος της ευρύτερης διπλωματικής τελετουργίας.