Σε τροχιά υλοποίησης μπαίνει το ψηφιακό ευρώ, με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να προχωρά στα επόμενα στάδια πριν από την ευρύτερη κυκλοφορία του, η οποία τοποθετείται χρονικά στο 2029.

Το πιλοτικό πρόγραμμα αναμένεται να ξεκινήσει το δεύτερο εξάμηνο του 2027, με τη συμμετοχή και τριών ελληνικών τραπεζών: της Τράπεζας Πειραιώς, της Εθνικής Τράπεζας και της Τράπεζας Χανίων.

Στόχος της δοκιμαστικής περιόδου είναι να εξεταστεί στην πράξη η λειτουργία του νέου συστήματος πληρωμών, να εντοπιστούν πιθανά προβλήματα και να βελτιωθεί η εμπειρία των χρηστών πριν από την πλήρη εφαρμογή του.

Το ψηφιακό ευρώ θα λειτουργεί μέσω ειδικού ψηφιακού πορτοφολιού (wallet) και θα μπορεί να χρησιμοποιείται τόσο με σύνδεση στο διαδίκτυο όσο και σε λειτουργία εκτός σύνδεσης.

Η ΕΚΤ ξεκαθαρίζει ότι το νέο μέσο πληρωμών δεν έρχεται να καταργήσει τα μετρητά, αλλά να λειτουργήσει συμπληρωματικά. Η χρήση του θα είναι προαιρετική για τους πολίτες, ενώ η αποδοχή του θα αφορά τις επιχειρήσεις που ήδη υποστηρίζουν ηλεκτρονικές πληρωμές.

Το όριο των 3.000 έως 4.000 ευρώ

Ένα από τα βασικά ζητήματα που εξετάζονται είναι η αποτροπή μαζικής μεταφοράς χρημάτων από τραπεζικούς λογαριασμούς προς ψηφιακά πορτοφόλια, ειδικά σε περιόδους οικονομικής αβεβαιότητας.

Για τον λόγο αυτό προβλέπεται ανώτατο όριο διακράτησης, το οποίο αναμένεται να βρίσκεται μεταξύ 3.000 και 4.000 ευρώ ανά πολίτη.

Ωστόσο, οι χρήστες θα μπορούν να πραγματοποιούν μεγαλύτερες πληρωμές, καθώς το ψηφιακό πορτοφόλι θα μπορεί να συνδέεται με τραπεζικό λογαριασμό και να καλύπτει αυτόματα ποσά πάνω από το όριο.

Όπως συμβαίνει και με τα μετρητά, τα ποσά που θα διατηρούνται σε ψηφιακό ευρώ δεν θα αποφέρουν τόκο.

Τι αλλάζει για την ιδιωτικότητα

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα υποστηρίζει ότι έχει δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το Ευρωσύστημα δεν θα μπορεί να ταυτοποιεί τους πολίτες με βάση τις συναλλαγές τους, ενώ οι πληρωμές χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο θα είναι ορατές μόνο στον αποστολέα και τον παραλήπτη.

Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί μέρος της προσπάθειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ενισχύσει την αυτονομία της στον τομέα των ηλεκτρονικών πληρωμών και να μειώσει την εξάρτηση από διεθνή δίκτυα όπως η Visa και η Mastercard.

Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, έχει επισημάνει ότι το ψηφιακό ευρώ θα λειτουργήσει ως συμπληρωματικό εργαλείο και όχι ως αντικατάσταση των μετρητών.

Στο πιλοτικό στάδιο θα συμμετάσχουν συνολικά 36 πάροχοι πληρωμών από 19 χώρες, μεταξύ των οποίων μεγάλες ευρωπαϊκές τράπεζες και εταιρείες πληρωμών, οι οποίες θα πραγματοποιήσουν δοκιμές με επιχειρήσεις και καταναλωτές.

Η νέα μορφή χρήματος αναμένεται να αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι καθημερινές συναλλαγές στην Ευρώπη τα επόμενα χρόνια.