Γ.Παπαδόπουλος: Ο σεισμός των 8,3 Ρίχτερ στην Κρήτη και οι 15 ισχυρότερες δονήσεις που «χτύπησαν» την Ελλάδα

Με αφορμή τον ισχυρό διπλό σεισμό που σημειώθηκε στη Βενεζουέλα, ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος προχώρησε σε μια εκτενή αναφορά στα σεισμικά μεγέθη που έχουν καταγραφεί στη χώρα μας, παρουσιάζοντας τους ισχυρότερους σεισμούς που έχουν πλήξει τον ελλαδικό χώρο από την αρχαιότητα έως σήμερα.

Ο κ. Παπαδόπουλος ανέφερε ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό σεισμικό δυναμικό, με αρκετούς μεγάλους σεισμούς να έχουν καταγραφεί ιστορικά, ενώ ο ισχυρότερος σεισμός που έχει αποτυπωθεί επισήμως είναι εκείνος στην Κρήτη το 1303, με μέγεθος που εκτιμάται στα 8,3 Ρίχτερ.

Στην ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο σεισμολόγος εξηγεί τον τρόπο με τον οποίο συγκεντρώθηκαν και αξιολογήθηκαν τα δεδομένα, ενώ παραθέτει τους 15 μεγαλύτερους σεισμούς που έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα με μέγεθος ίσο ή μεγαλύτερο των 7,2 Ρίχτερ.

Όπως επισημαίνει, τα μεγέθη των παλαιότερων σεισμών παρουσιάζουν μεγαλύτερο περιθώριο αβεβαιότητας, καθώς βασίζονται σε γεωλογικά, ιστορικά και αρχαιολογικά στοιχεία, σε αντίθεση με τους σύγχρονους σεισμούς που διαθέτουν καταγραφές από σεισμολογικά όργανα.

Η ανάρτηση του Γεράσιμου Παπαδόπουλου:

«Ποιά είναι τα μεγαλύτερα μεγέθη σεισμών που έχουν γίνει στην Ελλάδα; Για να απαντήσω έλαβα υπόψη μου γεωλογικά, ιστορικά και αρχαιολογικά δεδομένα από την αρχαιότητα μέχρι το 1899, και επιπλέον ενόργανα δεδομένα για τους μετά το 1900 σεισμούς.

Τα περισσότερα δεδομένα έχουν συγκεντρωθεί και αξιολογηθεί σε μελέτες και βιβλία δικά μου, λαμβάνοντας υπόψη και εκτιμήσεις άλλων ερευνητών.

Παραθέτω 15 σεισμούς με μέγεθος τουλάχιστον 7.2, δλδ. όσο ο μικρότερος εκ των δύο σεισμών της Βενεζουέλας. Τα μεγέθη αυτά, ιδίως της ιστορικής περιόδου, έχουν σημαντικό σφάλμα (±0.3 ή και περισσότερο). Οι περισσότεροι σεισμοί ήταν επιφανειακοί, πολύ λίγοι ήταν ενδιάμεσου βάθους, δλδ. με βάθος εστίας μεγαλύτερο των 60 χλμ. (π.χ. 1856 και 1926).

Αν δεν δείτε γνωστούς καταστροφικούς σεισμούς (π.χ. Χίος 1881), αυτό αιτιολογείται από το ότι η λίστα που ακολουθεί παραθέτει σεισμούς με βάση μόνο το μέγεθος και όχι τη βλαβερότητά τους. Μπορεί να μη δείτε σεισμούς οι οποίοι αλλού αναφέρονται με μεγαλύτερο μέγεθος και θα αναμένατε να τους δείτε, π.χ. Κεφαλονιά 1953. Δεν τους βλέπετε εδώ γιατί τα μεγέθη τους αναθεωρήθηκαν και βρέθηκαν μικρότερα του 7.2.

Τα μεγέθη που παραθέτω πιθανότατα είναι τα μεγαλύτερα που μπορεί να γίνουν στις αντίστοιχες περιοχές, αν και για την «προβολή» στο μέλλον χρειάζονται πολύ περισσότερα στοιχεία.

Η λίστα των 15 σεισμών είναι η εξής:

227 π.Χ. Ρόδος 7.5
142 μ.Χ. Ρόδος 7.2
365 Δ. Κρήτη 8.3
1303 Α. Κρήτη-Ρόδος 8.0
1481 Ρόδος 7.2
1609 Ρόδος 7.4
1829 Δράμα-Ξάνθη 7.3
1856 Κρητική Θάλασσα 7.6
1867 Κεφαλονιά 7.4
1905 Άθως 7.2
1926 Ρόδος 7.4
1948 Κάρπαθος 7.3
1956 Αμοργός 7.7
1957 Ρόδος 7.3
1981 Β. Αιγαίο 7.2»