Μια αμυγδαλιά που μοιάζει να αποτελεί ζωντανό κομμάτι της ιστορίας της Σικελίας εντόπισαν βοτανολόγοι στα βουνά Σικάνι. Το δέντρο, που εκτιμάται ότι έχει ηλικία περίπου 500 ετών, εντυπωσιάζει όχι μόνο για το μέγεθός του, αλλά και για ένα ασυνήθιστο εύρημα στον κορμό του.

Η αμυγδαλιά βρίσκεται σε υψόμετρο περίπου 910 μέτρων, στην περιοχή του Castronovo di Sicilia, και σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Quaderni di Botanica Ambientale e Applicata, αποτελεί τη μεγαλύτερη ζωντανή αμυγδαλιά που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα.

Ένα δέντρο τεράστιων διαστάσεων

Η αμυγδαλιά ξεπερνά τα 10 μέτρα σε ύψος, ενώ ο κορμός της έχει περίμετρο 5,2 μέτρα. Τα κλαδιά της εκτείνονται σε μήκος περίπου 15 μέτρων, δημιουργώντας ένα εντυπωσιακό φυσικό τοπίο.

Οι βοτανολόγοι Pasquale Marino και Francesco Maria Raimondo μελέτησαν το συγκεκριμένο δείγμα, το οποίο έχει γίνει γνωστό ως η αμυγδαλιά του Castronovo di Sicilia.

Ο κορμός της έχει χαρακτηριστικό σπειροειδές σχήμα και χωρίζεται σε τρεις μεγάλους βασικούς κλάδους. Ωστόσο, εκείνο που τραβά περισσότερο την προσοχή είναι ένα αντικείμενο που έχει πλέον γίνει σχεδόν ένα με το δέντρο: μια παλιά ξύλινη σκάλα.

Η σκάλα που έγινε μέρος του κορμού

Η ξύλινη σκάλα είχε καρφωθεί στον κορμό της αμυγδαλιάς και, καθώς το δέντρο συνέχιζε να αναπτύσσεται, το ξύλο την περιέβαλε σταδιακά.

Στον κορμό έχουν εντοπιστεί και μεταλλικά σύρματα, τα οποία επίσης απορροφήθηκαν με την πάροδο των χρόνων από το αναπτυσσόμενο ξύλο.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα ευρήματα αποτελούν κατάλοιπα παλαιότερων πρακτικών που σχετίζονταν με την καλλιέργεια και τη διαχείριση της αμυγδαλιάς. Παράλληλα, αποκαλύπτουν τη στενή σχέση που είχε το δέντρο με τους ανθρώπους που ζούσαν και εργάζονταν στην περιοχή.

Πώς κατάφερε να ζήσει για 500 χρόνια;

Η ηλικία της αμυγδαλιάς είναι ίσως το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της ανακάλυψης. Τα συγκεκριμένα δέντρα θεωρούνται ότι έχουν συνήθως σχετικά περιορισμένο προσδόκιμο ζωής, περίπου 70 έως 80 χρόνια.

Η συγκεκριμένη αμυγδαλιά, όμως, φαίνεται πως ξεπέρασε κατά πολύ τα αναμενόμενα όρια και επιβίωσε για περίπου πέντε αιώνες.

Παρά την ηλικία της, βρίσκεται σε καλή φυτοϋγειονομική κατάσταση. Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι εξακολουθεί να αντιμετωπίζει κινδύνους, όπως οι πυρκαγιές, τα ακραία καιρικά φαινόμενα και οι ανθρώπινες παρεμβάσεις.

Ο κορμός και η παλιά σκάλα που έχει ενσωματωθεί πάνω του καλύπτονται πλέον από λειχήνες, οι οποίες αποτελούν ακόμη ένα χαρακτηριστικό σημάδι της μακράς ιστορίας του δέντρου.

Ένα από τα ελάχιστα «μνημειακά» δείγματα

Η σημασία της ανακάλυψης γίνεται ακόμη μεγαλύτερη αν αναλογιστεί κανείς ότι έχουν καταγραφεί μόλις 39 ζωντανές «μνημειακές» αμυγδαλιές σε επτά χώρες.

Ανάμεσά τους βρίσκονται η Βουλγαρία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, το Μαρόκο, η Ισπανία και η Τουρκία. Μερικά από τα μεγαλύτερα δείγματα έχουν εντοπιστεί στη Σικελία και στη γαλλική περιοχή Chassagne.

Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η αμυγδαλιά του Castronovo di Sicilia έχει αξία όχι μόνο λόγω της ηλικίας και των διαστάσεών της, αλλά και ως πιθανός γενετικός πόρος για τη μελέτη και τη διατήρηση της συγκεκριμένης ποικιλίας.

Στόχος η προστασία και η ανάδειξή της

Η ανακάλυψη αναμένεται να παρουσιαστεί στο XVIII Διεθνές Συνέδριο Μεσογειακής Βοτανικής, που θα πραγματοποιηθεί στα τέλη Σεπτεμβρίου στην Καππαδοκία της Τουρκίας.

Την ίδια ώρα, ο δήμος του Castronovo di Sicilia έχει εκφράσει την πρόθεση να προχωρήσει σε ενέργειες για την προστασία και την ανάδειξη της αμυγδαλιάς.

Για τους επιστήμονες, το δέντρο αποτελεί ένα σπάνιο δείγμα με ιδιαίτερη βοτανική, ιστορική, πολιτιστική και περιβαλλοντική αξία. Παράλληλα, θα μπορούσε να εξελιχθεί σε σημείο αναφοράς για την περιοχή και να συμβάλει στην τουριστική προβολή των βουνών Σικάνι.