
Ο Έριχ φον Ντένικεν, ο Ελβετός συγγραφέας best seller και αυτοαποκαλούμενος «αιρετικός» αρχαιολόγος, που υποστήριζε ότι ένας προηγμένος εξωγήινος πολιτισμός επισκέφθηκε τη Γη πριν από χιλιάδες χρόνια, πέθανε το περασμένο Σάββατο, 10 Ιανουαρίου, σε ηλικία 90 ετών.
Όπως έγραψαν οι New York Times, o Φον Ντένικεν έγινε παγκοσμίως γνωστός το 1968 με την έκδοση του βιβλίου «Άρματα των Θεών», ενός έργου που έμελλε να καθορίσει τόσο την καριέρα του όσο και ένα ολόκληρο είδος.
Γραμμένο για να διαβάζεται… απνευστί, γεμάτο θαυμαστικά και λαϊκές παρεμβολές, το βιβλίο υποστήριζε ότι το σύνολο σχεδόν της ανθρώπινης γνώσης, της τεχνολογίας και της ικανότητας δεν ήταν προϊόν της ανθρώπινης εξέλιξης, αλλά δώρο εξωγήινων επισκεπτών.
Μεταξύ άλλων, στις σελίδες του ο Φον Ντένικεν ισχυριζόταν ότι εξωγήινοι είχαν επισκεφτεί τους Μάγια και τους αρχαίους Αιγύπτιους και τους είχαν μεταλαμπαδεύσει τις γνώσεις τους, χάρη στην οποία κατάφεραν να χτίσουν τις πυραμίδες.
Την εποχή εκείνη, ο συγγραφέας ήταν 32 ετών και διηύθυνε ένα ξενοδοχείο στο Νταβός. Το βιβλίο σημείωσε αμέσως τεράστια επιτυχία, πουλώντας εκατοντάδες χιλιάδες αντίτυπα και στη συνέχεια δεκάδες εκατομμύρια παγκοσμίως.
Με ελάχιστα αποδεικτικά στοιχεία και πληθώρα υπαινιγμών, ισχυρίστηκε ότι μνημεία όπως οι Μεγάλες Πυραμίδες της Αιγύπτου δεν θα μπορούσαν να είχαν κατασκευαστεί χωρίς εξωγήινη τεχνογνωσία, επικαλούμενος ακόμη και αριθμητικές «συμπτώσεις» ανάμεσα στις διαστάσεις τους και την απόσταση Γης και Ήλιου.
Εφάρμοσε παρόμοια συλλογιστική σε όλο τον κόσμο. Υποστήριξε ότι η λατρεία του ανθρώπου-πουλιού στο Νησί του Πάσχα δημιουργήθηκε, για να τιμήσει ανώτερα όντα που κατέβηκαν από τον ουρανό. Ένας σιδερένιος στύλος σε ναό στο Δελχί, που δεν σκούριαζε, θεωρήθηκε από τον ίδιο προϊόν εξωγήινου κράματος.
Οι γραμμές της Νάσκα στο Περού, ορατές μόνο από αέρος, χαρακτηρίστηκαν διάδρομοι προσγείωσης διαστημοπλοίων, ενώ απεικονίσεις σε σαρκοφάγο των Μάγια ερμηνεύτηκαν όχι ως μυθολογικές σκηνές, αλλά ως αστροναύτες που χειρίζονται διαστημικά σκάφη.
Οι επικριτές του υπήρξαν αμείλικτοι. Ανθρωπολόγοι χαρακτήρισαν το βιβλίο «παραμορφωτική παρωδία επιστημονικού συλλογισμού, βασισμένη σε επιλεκτικές παραθέσεις και άγνοια».
Ο διάσημος αστροφυσικός Καρλ Σαγκάν είχε σχολιάσει ότι ο Φον Ντένικεν απέδιδε σε εξωγήινους οτιδήποτε δεν κατανοούσε -και επειδή δεν κατανοούσε σχεδόν τίποτα, έβλεπε παντού αποδείξεις εξωγήινης παρουσίας.
Οι New York Times περιέγραψαν τότε το βιβλίο του ως ένα χαοτικό μείγμα γεγονότων, εικασιών και ρητορικών ερωτήσεων, που άφηνε τον αναγνώστη «πνευματικά αποσυντονισμένο».
Ωστόσο, για μεγάλο μέρος του κοινού, οι θεωρίες του είχαν τεράστια απήχηση. Επαναπροσδιορίζοντας αρχαία κείμενα όπως η «Μαχαμπαράτα», το «Έπος του Γκιλγκαμές» και τη Βίβλο -με τον προφήτη Ιεζεκιήλ να μην βλέπει θεϊκά οράματα, αλλά… διαστημόπλοια— ο Ελβετός συγγραφέας φάνηκε να ενοποιεί θρησκεία, μυθολογία και επιστήμη σε ένα νέο αφήγημα.
Η χρονική συγκυρία αποδείχθηκε καθοριστική. Στην αυγή της Διαστημικής Εποχής, το βιβλίο βρήκε πρόσφορο έδαφος σε ένα κοινό πρόθυμο να αμφισβητήσει την ιδέα ότι η ανθρωπότητα είναι μοναδική στο σύμπαν. Μέσα σε λίγα χρόνια, ο Φον Ντένικεν μετατράπηκε σε… προφήτη της Νέας Εποχής.
Το 1973, τηλεοπτικό ντοκιμαντέρ βασισμένο στο έργο του οδήγησε σε πωλήσεις άνω των 250.000 αντιτύπων μέσα σε δύο ημέρες.
Erich von Däniken, best-selling author of ‘Chariots of the Gods’, has passed away. Rest in peace 🙏🏻 pic.twitter.com/irBpSSz1Jq
— Jimmy Corsetti (@BrightInsight6) January 11, 2026
Κατά τις επόμενες δεκαετίες, εξέδωσε περισσότερα από 40 βιβλία, μεταφρασμένα σε περίπου 30 γλώσσες, με συνολικές πωλήσεις που ξεπέρασαν τα 70.000.000 αντίτυπα.
Ταξίδευε ασταμάτητα, επισκεπτόταν αρχαιολογικούς χώρους σε όλο τον κόσμο και έδινε διαλέξεις, ενώ οι ιδέες του διείσδυσαν βαθιά στη λαϊκή κουλτούρα, επηρεάζοντας κόμικς, κινηματογραφικές παραγωγές και τηλεοπτικές σειρές.
Το 2003, άνοιξε κοντά στο Ίντερλακεν της Ελβετίας το Mystery Park, ένα θεματικό πάρκο αφιερωμένο στις θεωρίες του, το οποίο μετονομάστηκε αργότερα σε JungfrauPark.
Γεννημένος στις 14 Απριλίου 1935 στο Ζόφινγκεν της Ελβετίας, ο προερχόταν από εργατική οικογένεια. Σε ηλικία 17 ετών, εγκατέλειψε το σχολείο και ακολούθησε καριέρα στην ξενοδοχειακή βιομηχανία. Η επαφή του με βιβλικά κείμενα στη νεότητά του επηρέασε καθοριστικά τη σκέψη του.
Το 1970 καταδικάστηκε από ελβετικό δικαστήριο για απάτη, πλαστογραφία και υπεξαίρεση, κατηγορίες που συνδέονταν με παραποίηση οικονομικών στοιχείων σε ξενοδοχεία που διαχειριζόταν. Έγραψε το δεύτερο βιβλίο του στη φυλακή, απορρίπτοντας τις κατηγορίες ότι η ποινική του ιστορία αποδείκνυε πρόθεση εξαπάτησης.
Παρέμεινε ενεργός μέχρι τα βαθιά γεράματα, αρνούμενος να συνταξιοδοτηθεί και γνωρίζοντας νέα δημοτικότητα μέσω της τηλεοπτικής σειράς «Ancient Aliens».
Σε κείμενό του για την 50ή επέτειο των «Αρμάτων των Θεών», επέμενε ότι οι εξωγήινοι όχι μόνο επισκέφθηκαν τη Γη στο παρελθόν, αλλά υποσχέθηκαν και να επιστρέψουν -μια πεποίθηση που διατήρησε μέχρι το τέλος της ζωής του.