
Ο προστάτης είναι ένα από τα όργανα που χρειάζονται μεγαλύτερη προσοχή όσο περνούν τα χρόνια και η διατροφή μπορεί να αποτελέσει μέρος ενός συνολικά πιο υγιεινού τρόπου ζωής.
Ο καρκίνος του προστάτη είναι από τους συχνότερους καρκίνους στους άνδρες, με τον κίνδυνο να αυξάνεται σημαντικά με την ηλικία. Περίπου ένας στους οκτώ άνδρες θα διαγνωστεί κάποια στιγμή στη ζωή του.
Αν και καμία τροφή δεν μπορεί να εγγυηθεί την πρόληψη της νόσου, επιστημονικές μελέτες έχουν εξετάσει μια σειρά από τρόφιμα και φυτικές ενώσεις για την πιθανή σχέση τους με την υγεία του προστάτη.
Ανάμεσα στις επιλογές που μπορούν να ενταχθούν σε μια ισορροπημένη διατροφή βρίσκονται οι παρακάτω:
1. Ντομάτες
Οι ντομάτες αποτελούν μία από τις πιο γνωστές πηγές λυκοπενίου, ενός ισχυρού αντιοξειδωτικού που βρίσκεται επίσης στον πελτέ, στις σάλτσες και σε άλλα προϊόντα ντομάτας.
Το λυκοπένιο έχει μελετηθεί για πιθανή προστατευτική δράση απέναντι σε κυτταρικές βλάβες και μηχανισμούς που σχετίζονται με την ανάπτυξη του καρκίνου του προστάτη.
Ορισμένες αναλύσεις έχουν δείξει ότι μεγαλύτερη πρόσληψη λυκοπενίου συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, αν και τα ευρήματα δεν αποτελούν απόδειξη ότι η ντομάτα μπορεί από μόνη της να την αποτρέψει.
2. Σόγια
Τόφου, ενταμάμε, γάλα σόγιας και άλλα τρόφιμα με βάση τη σόγια περιέχουν ισοφλαβόνες, φυτικές ενώσεις που έχουν μελετηθεί για πιθανές αντικαρκινικές ιδιότητες.
Έρευνες έχουν εξετάσει ειδικά τη σχέση της κατανάλωσης σόγιας με τον καρκίνο του προστάτη, με ορισμένα δεδομένα να δείχνουν χαμηλότερο κίνδυνο στους άνδρες που καταναλώνουν περισσότερα προϊόντα σόγιας.
Χρειάζονται, ωστόσο, περισσότερες μελέτες για να αποσαφηνιστεί ο βαθμός της συγκεκριμένης επίδρασης.
3. Μπρόκολο και σταυρανθή λαχανικά
Το μπρόκολο, το κουνουπίδι, το λάχανο, τα λαχανάκια Βρυξελλών και η ρόκα είναι πλούσια σε βιταμίνες, μέταλλα και φυτικές ενώσεις.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η σουλφοραφάνη, η οποία έχει μελετηθεί για την πιθανότητά της να επηρεάζει μηχανισμούς που σχετίζονται με τον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων.
Τα αποτελέσματα είναι ενδιαφέροντα, όμως μεγάλο μέρος της σχετικής έρευνας αφορά εργαστηριακά μοντέλα και δεν σημαίνει ότι η κατανάλωση σταυρανθών αποτελεί θεραπεία.
4. Λιπαρά ψάρια
Ο σολομός, οι σαρδέλες, το σκουμπρί και η ρέγγα προσφέρουν ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, πρωτεΐνη και άλλα σημαντικά θρεπτικά συστατικά.
Τα ωμέγα-3 έχουν μελετηθεί για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές τους και για πιθανή σχέση με την υγεία του προστάτη.
Ορισμένες έρευνες έχουν συνδέσει την υψηλότερη κατανάλωση ψαριών με μικρότερο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο του προστάτη. Ωστόσο, τα αποτελέσματα των μελετών δεν είναι απολύτως一致 και απαιτείται περαιτέρω έρευνα.
5. Φιστίκια Βραζιλίας
Τα φιστίκια Βραζιλίας ξεχωρίζουν για την ιδιαίτερα υψηλή περιεκτικότητά τους σε σελήνιο, ενώ περιέχουν και ψευδάργυρο.
Το σελήνιο και ο ψευδάργυρος συμμετέχουν σε σημαντικές λειτουργίες του οργανισμού και έχουν αντιοξειδωτικό ρόλο.
Έχουν διερευνηθεί για πιθανή σχέση με την εμφάνιση και την εξέλιξη του καρκίνου του προστάτη, όμως τα διαθέσιμα στοιχεία παραμένουν ανάμεικτα. Επειδή τα φιστίκια Βραζιλίας περιέχουν πολύ σελήνιο, η κατανάλωσή τους πρέπει να παραμένει σε λογικές ποσότητες.
6. Λιναρόσπορος
Ο λιναρόσπορος περιέχει φυτικές ίνες, το φυτικό ωμέγα-3 ALA και λιγνάνες, ενώσεις που ανήκουν στα φυτοοιστρογόνα.
Η ιδιαίτερη σύνθεσή του έχει οδηγήσει σε έρευνες σχετικά με πιθανή επίδραση σε ορμονοεξαρτώμενους καρκίνους, μεταξύ των οποίων και ο καρκίνος του προστάτη.
Τα πρώτα ευρήματα είναι ενδιαφέροντα, αλλά δεν υπάρχουν ακόμη αρκετά στοιχεία ώστε να θεωρηθεί ο λιναρόσπορος μέσο πρόληψης της νόσου.
7. Γκουάβα
Η γκουάβα είναι πλούσια σε βιταμίνη C και περιέχει λυκοπένιο και άλλες φυτικές ενώσεις με αντιοξειδωτική δράση.
Εργαστηριακές έρευνες έχουν εξετάσει εκχυλίσματα του συγκεκριμένου φρούτου και έχουν καταγράψει επιδράσεις σε κύτταρα καρκίνου του προστάτη.
Το σημαντικό είναι ότι τα συγκεκριμένα αποτελέσματα δεν έχουν επιβεβαιωθεί σε επαρκείς κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους. Επομένως, η γκουάβα μπορεί να αποτελεί μέρος μιας υγιεινής διατροφής, αλλά δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως τρόπος πρόληψης ή θεραπείας του καρκίνου.
8. Κολοκυθόσποροι
Οι κολοκυθόσποροι περιέχουν πρωτεΐνη, φυτικές ίνες, ακόρεστα λιπαρά, ψευδάργυρο και άλλα θρεπτικά συστατικά.
Ορισμένες φυτικές ενώσεις τους έχουν μελετηθεί για πιθανή δράση στα κύτταρα του προστάτη. Παράλληλα, υπάρχουν έρευνες για το κολοκυθέλαιο και άλλα παράγωγα των σπόρων.
Τα δεδομένα είναι ακόμη περιορισμένα και δεν αρκούν για να θεωρηθούν οι κολοκυθόσποροι ειδική προστατευτική τροφή απέναντι στον καρκίνο.
Τι άλλο έχει σημασία στη διατροφή
Η ένταξη αυτών των τροφών στο καθημερινό διαιτολόγιο έχει μεγαλύτερη αξία όταν αποτελεί μέρος μιας συνολικά ισορροπημένης διατροφής.
Οι άνδρες μπορούν να δίνουν μεγαλύτερη έμφαση σε λαχανικά, φρούτα, όσπρια, ξηρούς καρπούς, σπόρους, ψάρια και τρόφιμα ολικής άλεσης, ενώ παράλληλα να περιορίζουν την υπερβολική κατανάλωση κόκκινου και επεξεργασμένου κρέατος, πρόσθετης ζάχαρης και τροφών με πολλά κορεσμένα λιπαρά.
Η διατροφή αποτελεί μόνο έναν από τους παράγοντες που σχετίζονται με τη συνολική υγεία. Δεν αντικαθιστά τον προληπτικό έλεγχο ούτε την ιατρική παρακολούθηση, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν συμπτώματα ή αυξημένος κίνδυνος για παθήσεις του προστάτη.