
Μια απλή καρέκλα μπορεί να αποκαλύψει αρκετά για τη δύναμη και τη λειτουργικότητα των κάτω άκρων μας. Το λεγόμενο «sit-to-stand test» χρησιμοποιείται σε διάφορες μορφές του από επαγγελματίες υγείας για την αξιολόγηση της φυσικής κατάστασης και της κινητικότητας.
Η βασική ιδέα είναι εξαιρετικά απλή: κάθεσαι και σηκώνεσαι από μια καρέκλα χωρίς να χρησιμοποιήσεις τα χέρια σου.
Πώς γίνεται
Χρησιμοποιούμε μια σταθερή καρέκλα που δεν μετακινείται εύκολα και καθόμαστε με τα πέλματα στο πάτωμα.
Σταυρώνουμε τα χέρια μπροστά στο στήθος και προσπαθούμε να σηκωθούμε μέχρι να σταθούμε όρθιοι και στη συνέχεια να καθίσουμε ξανά με ελεγχόμενη κίνηση.
Υπάρχουν διαφορετικά πρωτόκολλα. Σε ένα από τα πιο γνωστά, μετράται πόσες φορές μπορεί κάποιος να σηκωθεί μέσα σε τριάντα δευτερόλεπτα. Σε άλλο τεστ καταγράφεται ο χρόνος που απαιτείται για πέντε επαναλήψεις.
Γιατί λέει τόσα πολλά για τα πόδια;
Για να σηκωθούμε χωρίς βοήθεια από τα χέρια απαιτείται συνεργασία πολλών μυϊκών ομάδων, ιδιαίτερα των τετρακέφαλων, των γλουτιαίων και των μυών γύρω από τα ισχία.
Παράλληλα απαιτούνται ισορροπία, συντονισμός και επαρκής κινητικότητα.
Ακριβώς γι’ αυτό η κίνηση χρησιμοποιείται ως ένας πρακτικός τρόπος εκτίμησης της λειτουργικής ικανότητας, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Δεν υπάρχει ένας αριθμός που να ισχύει για όλους
Το αποτέλεσμα επηρεάζεται από την ηλικία, το φύλο, τη φυσική κατάσταση, το ύψος της καρέκλας και το πρωτόκολλο που χρησιμοποιείται.
Επομένως, δεν έχει ιδιαίτερο νόημα να συγκρίνουμε αυθαίρετα τον αριθμό των επαναλήψεών μας με εκείνον ενός πολύ νεότερου ή περισσότερο γυμνασμένου ανθρώπου.
Για σωστή αξιολόγηση χρησιμοποιούνται συγκεκριμένοι πίνακες αναφοράς ανάλογα με το τεστ.
Γιατί η δύναμη των ποδιών είναι τόσο σημαντική;
Τα δυνατά κάτω άκρα δεν είναι απαραίτητα μόνο για τον αθλητισμό. Τα χρησιμοποιούμε κάθε φορά που σηκωνόμαστε από μια πολυθρόνα, ανεβαίνουμε σκάλες, περπατάμε ή προσπαθούμε να διατηρήσουμε την ισορροπία μας.
Η διατήρηση μυϊκής δύναμης καθώς μεγαλώνουμε αποτελεί σημαντικό κομμάτι της ανεξαρτησίας στην καθημερινότητα.
Μην το αντιμετωπίζεις σαν διάγνωση
Το τεστ με την καρέκλα μπορεί να δώσει μια γενική εικόνα της λειτουργικής δύναμης, αλλά δεν αποτελεί από μόνο του ιατρική εξέταση ούτε μπορεί να διαγνώσει κάποιο πρόβλημα.
Αν κάποιος δυσκολεύεται σημαντικά να σηκωθεί, αισθανθεί πόνο, έντονη αστάθεια ή ζάλη, δεν χρειάζεται να πιέσει τον εαυτό του για να πετύχει περισσότερες επαναλήψεις.
Το ενδιαφέρον είναι ότι μια κίνηση που κάνουμε δεκάδες φορές μέσα στην ημέρα μπορεί να λειτουργήσει σαν ένα μικρό «παράθυρο» στη φυσική μας κατάσταση.