Η ψηφιακή έκθεση της PISA για τους Έλληνες μαθητές έδειξε εξαιρετικά χαμηλές επιδόσεις.

Ένας στους δύο 15χρονους βρίσκεται κάτω από το βασικό επίπεδο στα μαθηματικά.

Μόλις το 56% ανταποκρίνεται με επάρκεια στην ανάγνωση και την κατανόηση κειμένου — δηλαδή το 43,8% μένει κάτω από το όριο.

Από το 2009 ως σήμερα η χώρα έχει χάσει 42 μονάδες στα μαθηματικά και 60 στην ανάγνωση.

Στις φυσικές επιστήμες η εικόνα είναι εξίσου φτωχή: 434 μονάδες έναντι 482 του ΟΟΣΑ.

Δεν χρειάζεται κανείς να μιλήσει ως «ειδικός του ΟΟΣΑ» για να δει τι σημαίνουν οι αριθμοί. Η οικογένεια έχει απαξιωθεί ως θεσμός μαθητείας.

Λείπει η θαλπωρή και η καθημερινή ενασχόληση με τα παιδιά — όχι πάντα επειδή οι γονείς δεν έχουν χρόνο λόγω οικονομικής καταπόνησης, αλλά επειδή επικράτησε η ιδέα ότι ακόμη και το δημοτικό συμπληρώνεται υποχρεωτικά με δάσκαλο στο σπίτι.

Το σχολείο γίνεται διάλειμμα ανάμεσα σε ιδιαίτερα. Οι εκπαιδευτικοί, κακοπληρωμένοι από την πολιτεία, αναγκάζονται να δίνουν μεγαλύτερο βάρος στα φροντιστήρια.

Το έργο στην τάξη γέρνει από λειτούργημα σε υποχρεωτικό επάγγελμα. Χάθηκε εδώ και χρόνια και η παλιά, συστηματική εποπτεία των σχολείων.

Τα προβλήματα καθηγητών–μαθητών φουσκώνουν.Ζούμε μεταβατική περίοδο που την ορίζει η τεχνολογία και την ακολουθούμε θαυμάζοντας, συχνά αποχαυνωμένοι.

Ο Αριστοτέλης έλεγε ότι ο άνθρωπος είναι από τη φύση του κοινωνικό ον: έχει ανάγκη ζωντανής επικοινωνίας, όχι μόνο επικοινωνίας μέσω οθόνης.

Η πλειονότητα των μαθητών μιλάει κυρίως διαδικτυακά, αρνείται το λογοτεχνικό βιβλίο και το αναζητά —αν το αναζητά— στο διαδίκτυο.

Πολλοί γονείς κάνουν το ίδιο, από έλλειψη χρόνου. Το χαρτί και το μολύβι δεν έχουν χάσει τη σημασία τους. Η κατανόηση κειμένου, εκεί όπου η Ελλάδα υστερεί βαριά, απαιτεί πρώτα σωστή ανάγνωση.

Η ανάγνωση φτιάχνει αντίληψη και κριτική σκέψη. Τα ατελείωτα μηνύματα τη διαβρώνουν: λιγότερη ανθρώπινη επαφή, γλώσσα που στραβώνει σε αργκό και αγγλικές λέξεις, σαν να μην επαρκεί το ελληνικό λεξιλόγιο  το οποίο, δεν κατέχουν.

Οι Πανελλαδικές παραμένουν ο ελέφαντας στην αίθουσα. Οι μαθητές υποβαθμίζουν τα μαθήματα του σχολείου και δουλεύουν σχεδόν αποκλειστικά όσα «μετράνε» στις εξετάσεις.