
Σημαντικούς περιορισμούς στη διοικητική εποπτεία των ΜΚΟ έθεσε η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, κρίνοντας συνταγματική την υποχρεωτική εγγραφή τους στο Μητρώο του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, αλλά αντισυνταγματικές συγκεκριμένες επιμέρους ρυθμίσεις.
Ειδικότερα, το ΣτΕ έκρινε ότι δεν μπορεί ο Γενικός Γραμματέας Υποδοχής Αιτούντων Άσυλο να αποφασίζει κατά τη διακριτική του ευχέρεια αν θα εγκρίνει ή θα απορρίψει την εγγραφή μιας οργάνωσης. Η συγκεκριμένη ρύθμιση κρίθηκε ότι αντίκειται στο δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι, αλλά και στις αρχές της ασφάλειας δικαίου και της προβλεψιμότητας.
Παράλληλα, αντισυνταγματική κρίθηκε η πρόβλεψη για τη δημιουργία ξεχωριστού Μητρώου Μελών ΜΚΟ μέσω υπουργικής απόφασης, καθώς ο νόμος δεν περιλάμβανε τις βασικές ουσιαστικές προϋποθέσεις για την εγγραφή των μελών, εργαζομένων και συνεργατών.
Το ΣτΕ έκρινε ακόαη ότι η οριζόντια απαγόρευση επανεγγραφής μιας οργάνωσης για δύο χρόνια μετά τη διαγραφή της δεν είναι νόμιμη όταν η διαγραφή αφορά μόνο τυπικές παραβάσεις. Αντίθετα, έκρινε συμβατούς με το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι τους οικονομικούς ελέγχους από ορκωτούς λογιστές και τους ελέγχους τήρησης των υποχρεώσεων των εγγεγραμμένων οργανώσεων.
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης χαρακτήρισε την απόφαση «μεγάλη νίκη» υπέρ της διαφάνειας και της λογοδοσίας, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι αναμένει το πλήρες περιεχόμενο της απόφασης.
«Είναι προφανές ότι αναμένουμε το ακριβές περιεχόμενο της απόφασης για να συμμορφωθούμε σε όσα επιμέρους η ίδια ορίζει», ανέφερε.
Από την πλευρά της, η Refugee Support Aegean (RSA) έκανε λόγο για σημαντική εξέλιξη στον πολυετή δικαστικό αγώνα της, υποστηρίζοντας ότι το ΣτΕ έθεσε φραγμούς σε βασικές διατάξεις του πλαισίου λειτουργίας του Μητρώου.
Παράλληλα, το Ανώτατο Δικαστήριο παραπέμπει στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ζητήματα που αφορούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις εγγραφής στο Μητρώο και τη συμβατότητά τους με την ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι και την προστασία των προσωπικών δεδομένων.