Τα φυτά που μπορούν να «ξαναζωντανέψουν» μετά από χρόνια χωρίς νερό

Υπάρχουν φυτά που μπορούν να επιβιώσουν για εξαιρετικά μεγάλα χρονικά διαστήματα χωρίς νερό, περιορίζοντας στο ελάχιστο τις λειτουργίες τους και επανέρχοντας στη ζωή όταν οι συνθήκες γίνουν ξανά ευνοϊκές.

Τα λεγόμενα «φυτά της ανάστασης» έχουν αναπτύξει ιδιαίτερους μηχανισμούς που τους επιτρέπουν να αντέχουν σε ακραία ξηρασία. Όταν το νερό εξαφανίζεται, τα κύτταρά τους αφυδατώνονται και το φυτό περνά σε μια κατάσταση σχεδόν πλήρους αδράνειας.

Σε αυτή τη φάση, η ανάπτυξη και ο μεταβολισμός περιορίζονται δραστικά. Τα φύλλα μπορεί να ξεραθούν και το φυτό να μοιάζει νεκρό, όμως οι βασικές κυτταρικές δομές παραμένουν προστατευμένες.

Όταν εμφανιστεί ξανά νερό, ορισμένα από αυτά τα φυτά μπορούν να απορροφήσουν γρήγορα την υγρασία. Οι ιστοί τους επανυδατώνονται και οι φυσιολογικές λειτουργίες αρχίζουν σταδιακά να επανέρχονται.

Ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα είναι η Selaginella lepidophylla, γνωστή ως «ρόδο της Ιεριχούς». Σε συνθήκες ξηρασίας κουλουριάζεται και παίρνει καφέ χρώμα, ενώ με την επανυδάτωση ανοίγει ξανά και πρασινίζει.

Παρόμοιες ικανότητες έχουν παρατηρηθεί και σε άλλα είδη που ζουν σε ιδιαίτερα ξηρά περιβάλλοντα. Για αυτά τα φυτά, η επιβίωση δεν βασίζεται στην αποφυγή της ξηρασίας, αλλά στην ικανότητα να την «περιμένουν».

Οι επιστήμονες μελετούν τους συγκεκριμένους μηχανισμούς, καθώς θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι οργανισμοί αντιμετωπίζουν την ακραία έλλειψη νερού, σε μια εποχή που η ξηρασία γίνεται συχνότερη σε πολλές περιοχές του πλανήτη.