Υγεία
Το φτέρνισμα είναι ένας από τους πιο ισχυρούς και αυτόματους μηχανισμούς άμυνας του οργανισμού. Όταν η μύτη ερεθιστεί από σκόνη, γύρη, αλλεργιογόνα ή κάποιο άλλο ερέθισμα, ο εγκέφαλος ενεργοποιεί ένα αντανακλαστικό που οδηγεί σε απότομη εκπνοή, με στόχο να απομακρυνθεί ο ερεθιστικός παράγοντας.
Τι γίνεται όμως όταν προσπαθούμε να το σταματήσουμε την τελευταία στιγμή, κλείνοντας ταυτόχρονα τη μύτη και το στόμα;
Η πίεση δεν εξαφανίζεται
Όταν ένα φτέρνισμα «κόβεται», ο αέρας που κανονικά θα έβγαινε από τη μύτη και το στόμα βρίσκει πολύ μικρότερη δίοδο. Έτσι, αυξάνεται απότομα η πίεση στο εσωτερικό του αναπνευστικού συστήματος και στην περιοχή της κεφαλής.
Η πίεση μπορεί να γίνει αισθητή στα αυτιά, στα ιγμόρεια και στον λαιμό, προκαλώντας πόνο ή έντονη ενόχληση.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, ένα φτέρνισμα που συγκρατήθηκε δεν προκαλεί σοβαρό πρόβλημα. Ωστόσο, η απότομη αύξηση της πίεσης σημαίνει ότι δεν είναι καλή ιδέα να προσπαθούμε συστηματικά να το καταπνίγουμε.
Μπορεί να τραυματιστούν τα αυτιά
Η περιοχή του αυτιού συνδέεται με τη μύτη και τον φάρυγγα μέσω της ευσταχιανής σάλπιγγας, η οποία βοηθά στη ρύθμιση της πίεσης.
Ένα βίαιο, συγκρατημένο φτέρνισμα μπορεί να μεταφέρει μέρος αυτής της πίεσης προς το μέσο αυτί. Σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις έχουν αναφερθεί τραυματισμοί, όπως ρήξη τυμπάνου ή βλάβες στο αυτί.
Και τα μάτια;
Υπάρχει ένας πολύ διαδεδομένος μύθος ότι αν φτερνιστούμε με ανοιχτά μάτια, αυτά μπορεί να «πεταχτούν έξω». Αυτό δεν ισχύει.
Τα βλέφαρα κλείνουν αντανακλαστικά στους περισσότερους ανθρώπους, αλλά το φτέρνισμα δεν μπορεί να προκαλέσει την έξοδο των ματιών από τις κόγχες.
Οι σοβαροί τραυματισμοί είναι εξαιρετικά σπάνιοι
Στην ιατρική βιβλιογραφία έχουν καταγραφεί σπάνιες περιπτώσεις τραυματισμών μετά από βίαιη καταστολή φτερνίσματος, όπως τραυματισμοί στον λαιμό ή προβλήματα στο αυτί.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε φορά που κάποιος κρατά ένα φτέρνισμα κινδυνεύει. Ο κίνδυνος σοβαρής επιπλοκής είναι πολύ μικρός, αλλά η προσπάθεια να το σταματήσουμε ασκώντας μεγάλη πίεση στη μύτη και κλείνοντας το στόμα δεν είναι ο ασφαλέστερος τρόπος.
Πώς να φτερνιστούμε σωστά
Το καλύτερο είναι να αφήνουμε το φτέρνισμα να ολοκληρωθεί, αλλά να περιορίζουμε τη διασπορά των σταγονιδίων.
Η ασφαλέστερη πρακτική είναι να φτερνιζόμαστε στον αγκώνα ή σε χαρτομάντιλο, αντί να κλείνουμε δυνατά τη μύτη και το στόμα.
Με απλά λόγια: το φτέρνισμα είναι ένας φυσιολογικός μηχανισμός άμυνας του οργανισμού. Δεν χρειάζεται να το φοβόμαστε, αλλά ούτε και να προσπαθούμε να το «φυλακίσουμε» με δύναμη.
