Ιράν: «Όποιος συμμετέχει στις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις είναι εχθρός του Θεού»

 Σοβαρές συγκρούσεις έλαβαν χώρα χθές το βράδυ στη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του Ιράν, το Μασχάντ, ανάμεσα σε διαδηλωτές κατά του καθεστώτος και στις δυνάμεις ασφαλείας. 

Σύμφωνα με πληροφορίες από το πεδίο, πολίτες στήνουν οδοφράγματα σε κεντρικά σημεία της πόλης, επιχειρώντας να προστατεύσουν το πλήθος από πυρά που φέρονται να χρησιμοποιούν οι δυνάμεις ασφαλείας.

Επαληθευμένα βίντεο και μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων που είδε το BBC δείχνουν ότι η κυβέρνηση κλιμακώνει την αντίδρασή της, την ώρα που συνεχίζεται το γενικευμένο μπλακάουτ στο διαδίκτυο.

Ο γενικός εισαγγελέας της χώρας, Μοχάμαντ Μοβαχεντί Αζάντ, δήλωσε το Σάββατο ότι όποιος συμμετέχει σε διαδηλώσεις θα θεωρείται «εχθρός του Θεού» – κατηγορία που επισύρει τη θανατική ποινή.

Εκατοντάδες διαδηλωτές εκτιμάται ότι έχουν συλληφθεί από την έναρξη των κινητοποιήσεων πριν από περισσότερες από δύο εβδομάδες.

Οι διαδηλώσεις πυροδοτήθηκαν από την εκρηκτική άνοδο του πληθωρισμού και έχουν εξαπλωθεί σε περισσότερες από 100 πόλεις και κωμοπόλεις σε όλες τις επαρχίες του Ιράν.

Πλέον, οι διαδηλωτές ζητούν ανοιχτά το τέλος της θεοκρατικής διακυβέρνησης του ανώτατου ηγέτη της χώρας, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.

Ο Χαμενεΐ έχει απορρίψει τους διαδηλωτές, χαρακτηρίζοντάς τους «μια ομάδα βανδάλων» που επιχειρεί να «ικανοποιήσει» τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.

Η ιρανική κυβέρνηση έχει επιβάλει γενικευμένη διακοπή του διαδικτύου, σε μια προσπάθεια να ανακόψει τις κινητοποιήσεις. Οι κρατικές και οι δυνάμεις ασφαλείας ελέγχουν αυστηρά τις ψηφιακές υποδομές της χώρας, περιορίζοντας την πρόσβαση κυρίως σε ένα εσωτερικό δίκτυο (intranet), με ελάχιστες συνδέσεις προς τον υπόλοιπο κόσμο.

Τα τελευταία χρόνια, η πρόσβαση στο παγκόσμιο διαδίκτυο έχει περιοριστεί σταδιακά. Ωστόσο, στην τρέχουσα κρίση, οι αρχές -για πρώτη φορά- δεν διέκοψαν μόνο την πρόσβαση στο διεθνές διαδίκτυο, αλλά περιόρισαν δραστικά ακόμη και το εσωτερικό δίκτυο.

Ειδικός που μίλησε στο BBC Persian ανέφερε ότι το σημερινό μπλακάουτ είναι πιο εκτεταμένο ακόμη και από εκείνο της εξέγερσης «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» πριν από τρία χρόνια. Ο ερευνητής διαδικτύου Αλιρεζά Μαναφί δήλωσε ότι η πρόσβαση στο διαδίκτυο στο Ιράν είναι πλέον «σχεδόν πλήρως ανύπαρκτη».

Πρόσθεσε ότι ο μοναδικός πιθανός τρόπος επικοινωνίας με τον έξω κόσμο είναι μέσω του Starlink, προειδοποιώντας ωστόσο ότι τέτοιες συνδέσεις ενδέχεται να εντοπιστούν από τις αρχές.

Το BBC και τα περισσότερα διεθνή μέσα ενημέρωσης αδυνατούν να μεταδώσουν ειδήσεις από το εσωτερικό του Ιράν, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη συλλογή και επαλήθευση πληροφοριών.

Με το πρώτο φως της Κυριακής, ο Ρεζά Παχλαβί, εξόριστος γιος του τελευταίου σάχη του Ιράν, ανήρτησε βίντεο στο Χ, δηλώνοντας ότι οι διαδηλωτές «δεν είναι μόνοι» και ότι ο Τραμπ «έχει παρακολουθήσει προσεκτικά το απαράμιλλο θάρρος τους».

Ο Παχλαβί, που ζει στις ΗΠΑ, έχει καλέσει επανειλημμένα τον κόσμο να βγει στους δρόμους και έχει δηλώσει ότι προετοιμάζεται για επιστροφή στη χώρα.

Υποστήριξε ακόμη ότι το καθεστώς αντιμετωπίζει «σοβαρή έλλειψη μισθοφόρων» και ότι «πολλές ένοπλες και αστυνομικές δυνάμεις έχουν εγκαταλείψει τις θέσεις τους ή αρνούνται να καταστείλουν τον λαό» – ισχυρισμούς που το BBC δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει.

Κάλεσε τους πολίτες να συνεχίσουν τις διαδηλώσεις το βράδυ της Κυριακής, προτρέποντάς τους να παραμένουν σε ομάδες και να μην «θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή τους».

Οι τρέχουσες διαδηλώσεις είναι οι πιο εκτεταμένες από την εξέγερση του 2022, που είχε ξεσπάσει μετά τον θάνατο της Μαχσά Αμινί, μιας νεαρής Κούρδισσας που είχε συλληφθεί από την αστυνομία ηθών επειδή φέρεται να μην φορούσε σωστά τη μαντίλα της.

Τότε, περισσότεροι από 550 άνθρωποι σκοτώθηκαν και 20.000 συνελήφθησαν μέσα σε λίγους μήνες, σύμφωνα με οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.