Η πολύωρη οδήγηση μπορεί να επηρεάσει τη μνήμη και τις γνωστικές ικανότητες – Τι έδειξε νέα έρευνα

Η οδήγηση για περισσότερες από δύο ώρες την ημέρα ενδέχεται να συνδέεται με χαμηλότερες επιδόσεις στη μνήμη και σε άλλες γνωστικές λειτουργίες, σύμφωνα με έρευνα που εξέτασε δεδομένα δεκάδων χιλιάδων Βρετανών.

Το ζήτημα αφορά ιδιαίτερα τους οδηγούς που αναγκάζονται να περνούν πολλές ώρες στο αυτοκίνητο, είτε λόγω επαγγελματικών υποχρεώσεων είτε εξαιτίας της αυξημένης κυκλοφοριακής συμφόρησης.

Στην Αθήνα, άλλωστε, οι καθημερινές μετακινήσεις μπορούν να εξελιχθούν σε μια χρονοβόρα διαδικασία, με τους οδηγούς να παραμένουν εγκλωβισμένοι στους δρόμους για μεγάλα χρονικά διαστήματα.

Σύμφωνα με στοιχεία του TomTom Traffic Index για το 2025, ο μέσος οδηγός στην πρωτεύουσα έχασε περίπου 143 ώρες μέσα στην κίνηση κατά τη διάρκεια του έτους.

Αυτό αντιστοιχεί σε σχεδόν έξι ημέρες ετησίως που δαπανήθηκαν αποκλειστικά σε συνθήκες κυκλοφοριακής συμφόρησης.

Ιδιαίτερα επιβαρυμένος είναι ο Κηφισός, ένας από τους σημαντικότερους οδικούς άξονες της Αττικής.

Σύμφωνα με δηλώσεις του συγκοινωνιολόγου Ορφέα Καρούντζου, ο κυκλοφοριακός φόρτος φτάνει τα 8.000 έως 9.000 οχήματα ανά ώρα, ενώ η δυναμικότητα του δρόμου εκτιμάται σε περίπου 6.000 οχήματα.

Τι έδειξε η έρευνα για τις γνωστικές ικανότητες

Σύμφωνα με δημοσίευμα των Sunday Times του Λονδίνου, οι ερευνητές εξέτασαν δεδομένα από περίπου 93.000 Βρετανούς ηλικίας 37 έως 73 ετών, διερευνώντας τη σχέση μεταξύ των καθημερινών συνηθειών και των επιδόσεων σε δοκιμασίες μνήμης και γνωστικών λειτουργιών.

Στην ανάλυση εξετάστηκαν, μεταξύ άλλων, οι συνήθειες όσων οδηγούσαν για περισσότερες από δύο ώρες την ημέρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν συσχέτιση ανάμεσα στην παρατεταμένη οδήγηση και τις χαμηλότερες επιδόσεις σε συγκεκριμένα τεστ.

Τα ευρήματα δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι η πολύωρη παραμονή πίσω από το τιμόνι προκαλεί άμεσα μείωση του δείκτη νοημοσύνης. Αντίθετα, αναδεικνύουν μια πιθανή σχέση που χρειάζεται να αξιολογηθεί σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες του τρόπου ζωής.

Η μνήμη, η συγκέντρωση και άλλες γνωστικές λειτουργίες επηρεάζονται από πολλές παραμέτρους, όπως η ηλικία, ο ύπνος, η σωματική δραστηριότητα και η γενικότερη κατάσταση της υγείας.

Η καθιστική ζωή στο επίκεντρο

Η συγκεκριμένη έρευνα εξέτασε επίσης άλλες δραστηριότητες που συνδέονται με παρατεταμένη καθιστική στάση, όπως η πολύωρη παρακολούθηση τηλεόρασης.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα και αυτές οι συνήθειες συσχετίστηκαν με χαμηλότερες επιδόσεις σε δοκιμασίες γνωστικών ικανοτήτων.

Η παρατεταμένη ακινησία αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής μελέτης, καθώς έχει συνδεθεί με διάφορες επιβαρυντικές επιπτώσεις στην υγεία, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από περιορισμένη σωματική δραστηριότητα.

Παράλληλα, συνήθειες όπως το κάπνισμα και η ανθυγιεινή διατροφή μπορούν να επηρεάσουν τη συνολική υγεία και ενδέχεται να σχετίζονται με τη γνωστική λειτουργία.

Ο ερευνητής-επιδημιολόγος Kishran Bakrania, του Πανεπιστημίου του Λέστερ, αναφέρθηκε στη σχέση μεταξύ καθημερινών συνηθειών και γνωστικών επιδόσεων, επισημαίνοντας τη σημασία παραγόντων του τρόπου ζωής.

Πώς επηρεάζει η καθημερινότητα όσους οδηγούν πολλές ώρες

Για όσους μετακινούνται καθημερινά με αυτοκίνητο, η πολύωρη οδήγηση συχνά συνοδεύεται από άγχος, καθυστερήσεις και περιορισμένο χρόνο για άλλες δραστηριότητες.

Όταν οι μετακινήσεις καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος της ημέρας, μπορεί να μειώνονται οι ευκαιρίες για περπάτημα, άσκηση και ξεκούραση.

Η διατήρηση μιας ισορροπημένης καθημερινότητας, με επαρκή ύπνο, τακτική σωματική δραστηριότητα και σωστή διατροφή, είναι σημαντική για τη συνολική υγεία.

Για όσους περνούν πολλές ώρες στο τιμόνι, η αποφυγή της αδιάκοπης οδήγησης, όπου αυτό είναι εφικτό και ασφαλές, μπορεί επίσης να συμβάλει στον περιορισμό της κόπωσης.