Σε μια στιγμή που ξάφνιασε πολλούς, η Ζωή Κωνσταντοπούλου και ο πατέρας της, ο βετεράνος πολιτικός της Αριστεράς Νίκος Κωνσταντόπουλος, απέδωσαν δημόσια εύσημα στον Αντώνη Σαμαρά κατά τη χθεσινή κατάθεσή του στη δίκη για τη δολοφονία του Σήφη Βαλυράκη. Ο πρώην πρωθυπουργός κατέθεσε ως μάρτυρας και μίλησε με θερμά, φιλικά λόγια για τον δολοφονηθέντα Σήφη Βαλυράκη, τονίζοντας τη μακροχρόνια φιλία τους. Η «καυτή» ερώτηση για τις υποκλοπές Η Ζωή Κωνσταντοπούλου, ως δικηγόρος πολιτικής αγωγής, έθεσε στον Αντώνη Σαμαρά το ζήτημα των υποκλοπών με εύστοχο και πολιτικά φορτισμένο τρόπο:«Είχατε ενδείξεις για την παρακολούθησή σας και πιστεύετε ότι ο Βαλυράκης ήταν ένα πρόσωπο που θα ενδιέφερε αυτούς που παραβίασαν το κρατικό απόρρητο για να σας παρακολουθήσουν;» Ο Σαμαράς απάντησε: «Πράγματι με παρακολουθούσαν. Μέχρι σήμερα ακόμη περιμένω να μάθω τους λόγους της παρακολούθησής μου και η πολιτεία το νόημα της παρακολούθησής μου». Το πιο εντυπωσιακό όμως ήρθε μετά την ολοκλήρωση της κατάθεσης. Ο Νίκος Κωνσταντόπουλος, ιστορική μορφή της Αριστεράς και δικηγόρος πολιτικής αγωγής, χαρακτήρισε την κατάθεση του Αντώνη Σαμαρά ως «πράξη τιμής» προς τη μνήμη του Σήφη Βαλυράκη. Υπογράμμισε τη σημασία της παρουσίας του πρώην πρωθυπουργού στη δίκη για τη δημόσια ζωή της χώρας. Το περιστατικό αποτυπώνει ένα σπάνιο πολιτικό crossing lines.  

Σε μια απόλυτα παράδοξη και τραγελαφική κατάσταση έχει περιέλθει ο ΣΥΡΙΖΑ, αποτυπώνοντας με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο την εσωτερική του αποσύνθεση. Ο Παύλος Πολάκης, ο οποίος έχει διαγραφεί από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του κόμματος, κατέθεσε ερώτηση προς τον Άδωνι Γεωργιάδη. Την ερώτηση αυτήν όμως συνυπογράφουν εννέα βουλευτές που εξακολουθούν να ανήκουν στην ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ. Την ερώτηση υπογράφουν οι: Νίκος Παππάς, Χρήστος Γιαννούλης, Ρένα Δούρου, Χάρης Μαμουλάκης, Κώστας Μπάρκας, Κατερίνα Νοτοπούλου, Θανάσης Ξανθόπουλος, Αντώνης Παναγιωτόπουλος και Γιάννης Παπαηλιού. Με άλλα λόγια, ενώ ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σ.Φάμελλος έθεσε εκτός Κοινοβουλευτικής Ομάδας τον Πολάκη επειδή αντιδρούσε στο σχέδιο «εξαέρωσης» του κόμματος, εννέα βουλευτές του ίδιου κόμματος επέλεξαν να συνυπογράψουν μαζί του, αγνοώντας πλήρως την απόφαση του αρχηγού τους. Το πραγματικό μήνυμα Το περιστατικό δεν είναι απλώς σουρεαλιστικό. Είναι αποκαλυπτικό. Δείχνει ότι η ηγεσία Φάμελλου δεν ελέγχει ούτε την Κοινοβουλευτική Ομάδα του κόμματος. Βουλευτές που εξακολουθούν να φέρουν την ταμπέλα του ΣΥΡΙΖΑ συντάσσονται δημοσίως με τον διαγραμμένο σύντροφό τους, στέλνοντας ξεκάθαρο μήνυμα αμφισβήτησης προς την ηγεσία. Πρόκειται για μια κατάσταση πρωτοφανή στα κοινοβουλευτικά χρονικά: ένας διαγραμμένος βουλευτής να λειτουργεί πολιτικά σαν να μην έχει συμβεί τίποτα, με την ανοχή και την ενεργό συμμετοχή εννέα συναδέλφων του που παραμένουν μέσα στο κόμμα.  

Σε τροχιά πλήρους εκλογικής ετοιμότητας τίθεται η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη, με τον Αλέξη Τσίπρα να εκτιμά ότι ο πολιτικός χρόνος πυκνώνει επικίνδυνα και το ενδεχόμενο πρόωρων καλπών είναι ορατό. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, ο πρώην πρωθυπουργός θεωρεί ότι όλα τα σενάρια για τον χρόνο των εκλογών παραμένουν ανοιχτά. Ο ίδιος δεν αποκλείει το ενδεχόμενο η χώρα να οδηγηθεί στις κάλπες στα τέλη Σεπτεμβρίου ή τις αρχές Οκτωβρίου. Η εκτίμηση αυτή οδήγησε στην άμεση ενεργοποίηση των κομματικών μηχανισμών, με στόχο την πλήρη οργανωτική συγκρότηση του πολιτικού φορέα. Τα Όργανα και ο Ρόλος-Κλειδί του Μίλτου Χατζηγιαννάκη Με ρητή εντολή του Αλέξη Τσίπρα, ξεκίνησαν οι διαδικασίες για τη συγκρότηση των δύο βασικών καθοδηγητικών οργάνων του σχήματος: Το Εθνικό Συμβούλιο Η Πολιτική Επιτροπή (Π.Ε.) Κομβικό ρόλο στο νέο οργανωτικό μοντέλο αναλαμβάνει ο Μίλτος Χατζηγιαννάκης. Ο πρώην βουλευτής και πρώην δήμαρχος Σκύρου ορίζεται, με προσωπική απόφαση και «βούλα» του Αλέξη Τσίπρα, Γραμματέας της Πολιτικής Επιτροπής. Ο κ. Χατζηγιαννάκης επωμίζεται το βάρος του συντονισμού του κόμματος στον δρόμο προς τις κάλπες. Οι διεργασίες στο εσωτερικό της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης είναι καταιγιστικές: Τις επόμενες ημέρες: Θα ανακοινωθούν επίσημα τα ονόματα των στελεχών που θα στελεχώσουν τόσο το Εθνικό Συμβούλιο όσο και την Πολιτική Επιτροπή. Το μεθεπόμενο Σάββατο: Έχει προγραμματιστεί η πρώτη, ιστορική συνεδρίαση της Πολιτικής Επιτροπής, η οποία θα δώσει το εναρκτήριο λάκτισμα για την προεκλογική εκστρατεία. Η κίνηση αυτή του Αλέξη Τσίπρα δείχνει ξεκάθαρα ότι η Αριστερά επιλέγει να μην αιφνιδιαστεί από τις κυβερνητικές αποφάσεις, δημιουργώντας έναν ισχυρό οργανωτικό πυρήνα ικανό να ανταποκριθεί σε μια παρατεταμένη ή εξπρές προεκλογική περίοδο.  

Η χθεσινή υπερψήφιση του νομοσχεδίου του Υπουργού Επικρατείας, Παύλου Μαρινάκη, για τις τηλεοπτικές άδειες περιφερειακής εμβέλειας, φέρνει στο προσκήνιο μια επικίνδυνη θεσμική οπισθοδρόμηση. Αν και η κυβέρνηση επιχειρεί να το παρουσιάσει ως «εξυγίανση» απέναντι στον γνωστό νόμο του Νίκου Παππά, η πραγματικότητα πίσω από τις διατάξεις δείχνει μια σκόπιμη επιλογή αποφυγής κάθε ανοιχτής, διάφανης και ανταγωνιστικής διαδικασίας. Η βασικότερη και πιο προβληματική διαφορά του νέου νόμου είναι η πλήρης κατάργηση της οικονομικής δημοπράτησης των αδειών: Αντί το κράτος να εισπράξει χρήματα μέσα από μια ανοιχτή πλειοδοτική διαδικασία, οι άδειες θα μοιραστούν με βάση υποκειμενικά «κριτήρια» και προϋποθέσεις από το ΕΣΡ. Η «πίτα» στους ήδη υπάρχοντες: Η επιλογή να καθορίζονται οι άδειες αυστηρά με βάση τις εισηγήσεις της ΕΕΤΤ για τη χωρητικότητα, χωρίς οικονομικό τίμημα, κλειδώνει την αγορά υπέρ των υφιστάμενων ιδιοκτητών, αποκλείοντας νέους επενδυτές.  

Στο περιθώριο των θυελλωδών εσωκομματικών συζητήσεων στη Χαριλάου Τρικούπη για τις συνεργασίες και τις στρατηγικές, μια άλλη πολιτική είδηση συνεχίζει να προκαλεί έντονες συζητήσεις και έκπληξη στα πολιτικά πηγαδάκια. Πρόκειται για τα ασυνήθιστα θερμά λόγια που επιφύλαξε πρόσφατα ο πρώην πρωθυπουργός, Αντώνης Σαμαράς, για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, Νίκο Ανδρουλάκη, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στο Ηράκλειο της Κρήτης. Η δημόσια τοποθέτηση του Μεσσήνιου πολιτικού δεν πέρασε απαρατήρητη, καθώς αποτελεί μια σπάνια στιγμή ιδεολογικής σύγκλισης ανάμεσα σε δύο άνδρες που εκπροσωπούν διαφορετικούς πολιτικούς κόσμους. Το κοινό μέτωπο κατά του «κατευνασμού» Ο Αντώνης Σαμαράς δήλωσε ξεκάθαρα ότι ο Νίκος Ανδρουλάκης έχει εκφράσει θέσεις με τις οποίες ο ίδιος συμφωνεί απόλυτα στα κρίσιμα ζητήματα της εξωτερικής πολιτικής και των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Η βάση αυτής της αναπάντεχης ταύτισης δεν είναι άλλη από την κοινή τους αντίθεση στην τρέχουσα κυβερνητική γραμμή της Νέας Δημοκρατίας, την οποία αμφότεροι επικρίνουν, χαρακτηρίζοντάς την ως πολιτική «κατευνασμού» απέναντι στην Άγκυρα. Για τον Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος έχει διαμορφώσει μια σκληρή, πατριωτική ρητορική και ασκεί συστηματική κριτική στο Μέγαρο Μαξίμου για τους χειρισμούς στα εθνικά θέματα, η στάση του Νίκου Ανδρουλάκη αποτελεί μια χρήσιμη πολιτική επιβεβαίωση. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, από την πλευρά του, έχει επανειλημμένα ζητήσει μια πιο διεκδικητική και αυστηρή στάση απέναντι στην προκλητικότητα της Τουρκίας, αποφεύγοντας τις υποχωρήσεις. Οι πολιτικές αναγνώσεις μιας «έκπληξης» Αυτή η δημόσια φιλοφρόνηση δημιουργεί νέα δεδομένα στο πολιτικό σκηνικό και επιδέχεται πολλαπλές ερμηνείες: Ο Αντώνης Σαμαράς χρησιμοποιεί τη σύγκλιση με το ΠΑΣΟΚ στα εθνικά θέματα για να δείξει ότι η κριτική του προς την κυβέρνηση δεν είναι μια προσωπική εμμονή, αλλά μια ανησυχία που μοιράζονται ευρύτερες πολιτικές δυνάμεις. Για τον Νίκο Ανδρουλάκη, η αναγνώριση από έναν πρώην πρωθυπουργό της δεξιάς παράταξης ενισχύει το προφίλ του ΠΑΣΟΚ ως ενός κόμματος με υπεύθυνη, αλλά ταυτόχρονα στιβαρή και μη ενδοτική εθνική στρατηγική. Η πολιτική συγκυρία αποδεικνύει για ακόμα μία φορά ότι τα εθνικά θέματα μπορούν να ανακατέψουν την τράπουλα των συμμαχιών με τρόπους που κανείς δεν θα περίμενε. Το αν αυτή η σύμπτωση απόψεων στο Ηράκλειο θα έχει και συνέχεια στην κεντρική πολιτική σκηνή, μένει να φανεί.  

Η πρόσφατη συνεδρίαση των συλλογικών οργάνων του ΠΑΣΟΚ έφερε στην επιφάνεια κάτι πολύ βαθύτερο από μια απλή εσωκομματική τριβή. Έφερε στο φως μια στρατηγική αμηχανία που κρατά το κίνημα εγκλωβισμένο στο παρελθόν. Πριν καν παρέμβει η Νάντια Γιαννακοπούλου για να εκφράσει τη ρητή διαφωνία της με απειλές για καταστατικά μέτρα και διαγραφές, δύο έμπειρα στελέχη, ο Νίκος Παπανδρέου και ο Μιχάλης Κατρίνης, έθεσαν το δάκτυλο επί τον τύπον των ήλων: Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να συζητήσει για την επόμενη μέρα με διάφορες δυνάμεις –συμπεριλαμβανομένης και της ΕΛΑΣ, εφόσον το επιθυμεί– αμέσως μετά τις εκλογές. Στον αντίποδα, η Χαριλάου Τρικούπη επιλέγει τη γραμμή της απόλυτης σιωπής και της άρνησης. Καμία κουβέντα για συνεργασίες, κανένα άνοιγμα, καμία συζήτηση. Η επίσημη ηγεσία οχυρώνεται πίσω από μια στρατηγική «μονοκομματικής καθαρότητας», η οποία όμως μοιάζει πλέον λιγότερο με πολιτική αυτοπεποίθηση και περισσότερο με φοβικό σύνδρομο. Τα πράγματα απαιτούν άμεση αποσαφήνιση. Και, κυρίως, απαιτούν πολιτική γενναιότητα. Το δομικό πρόβλημα του σημερινού ΠΑΣΟΚ είναι ότι εμφανίζεται εγκλωβισμένο διά παντός σε ένα άκαμπτο «αντι-Τσιπρικό» και «αντι-ΣΥΡΙΖΑ» μέτωπο. Μόνο που αυτό το μέτωπο συγκροτήθηκε πριν από μία δεκαετία, σε τελείως διαφορετικές ιστορικές, οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες. Το να πορεύεται ένα κόμμα το 2026 με τα ανακλαστικά του 2012 ή του 2015 δεν είναι απλώς αναχρονισμός· είναι πολιτική αυτοχειρία. Ας μιλήσουμε με όρους καθαρής πολιτικής πραγματικότητας. Αυτή η διαχρονική στρατηγική του «διμέτωπου», που στην πράξη εξαντλούνταν στον πόλεμο με την Αριστερά, ποιον ωφέλησε; Η ιστορική καταγραφή είναι αμείλικτη: βοήθησε αποκλειστικά και μόνο τη Νέα Δημοκρατία. Η κυβερνώσα παράταξη κατάφερε να κυριαρχήσει στο πολιτικό σκηνικό επειδή ακριβώς το ΠΑΣΟΚ αρνιόταν να αναλάβει τον ρόλο του καταλύτη για μια εναλλακτική διακυβέρνηση, αφήνοντας τον χώρο του κέντρου και της κεντροαριστεράς κατακερματισμένο. Από πού προκύπτει, λοιπόν, η εκτίμηση ή η προσδοκία της Χαριλάου Τρικούπη ότι η ίδια αποτυχημένη συνταγή θα φέρει σήμερα ένα διαφορετικό αποτέλεσμα; Πώς περιμένει το ΠΑΣΟΚ να εισπράξει τη φθορά της ΝΔ, όταν αρνείται να παρουσιάσει στους πολίτες μια ρεαλιστική, πλειοψηφική πρόταση εξουσίας που απαιτεί συμμαχίες; Η κοινωνία δεν ενδιαφέρεται για τις προσωπικές βεντέτες του παρελθόντος ούτε για τις εσωκομματικές ισορροπίες.