Στη Βουλή σήμερα το νομοσχέδιο για τον «κόφτη» στα social media για παιδιά κάτω των 15 ετών

Στη Βουλή εισάγεται προς συζήτηση το νομοσχέδιο για τον περιορισμό της πρόσβασης παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με την ψήφισή του από την Ολομέλεια να έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου.

Με βάση τον σχεδιασμό της κυβέρνησης, από την 1η Ιανουαρίου 2027 οι ανήλικοι κάτω των 15 ετών δεν θα μπορούν να δημιουργούν ή να διατηρούν λογαριασμούς σε πλατφόρμες όπως το Facebook, το TikTok, το Snapchat και το LinkedIn.

Η ελληνική πρωτοβουλία εντάσσεται στην προσπάθεια ενίσχυσης της προστασίας των παιδιών στο διαδίκτυο, ενώ αντίστοιχες παρεμβάσεις προωθούνται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Στόχος είναι να περιοριστούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με την παρατεταμένη χρήση των κοινωνικών δικτύων και την έκθεση των ανηλίκων σε επιβλαβές περιεχόμενο.

Πώς θα λειτουργεί ο «κόφτης»

Κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή του μέτρου αναμένεται να έχει το Kids Wallet, μέσω του οποίου θα γίνεται η επιβεβαίωση της ηλικίας του χρήστη.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει παρουσιάσει η κυβέρνηση, η εφαρμογή δεν θα μεταφέρει στις πλατφόρμες προσωπικά στοιχεία του ανηλίκου, αλλά θα παρέχει ένα ψηφιακό σήμα, το οποίο θα επιβεβαιώνει εάν ο χρήστης βρίσκεται πάνω ή κάτω από το όριο των 15 ετών.

Οι πλατφόρμες θα πρέπει να εφαρμόζουν αξιόπιστες και αναλογικές μεθόδους επαλήθευσης ηλικίας, ώστε να διασφαλίζεται η τήρηση των νέων περιορισμών.

Το σύστημα δεν προβλέπει ως γενικό κανόνα την αποστολή αντιγράφου ταυτότητας στις εταιρείες που διαχειρίζονται τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αντίθετα, η επιβεβαίωση θα πρέπει να γίνεται με τρόπο που περιορίζει τη διαβίβαση προσωπικών δεδομένων.

Τι προβλέπεται για την προστασία των προσωπικών δεδομένων

Στο ευρωπαϊκό πλαίσιο συζητείται η αξιοποίηση τεχνολογιών που επιτρέπουν την επιβεβαίωση μιας προϋπόθεσης χωρίς να αποκαλύπτονται πρόσθετες πληροφορίες για τον χρήστη.

Μία από αυτές είναι η τεχνολογία zero-knowledge proof, η οποία επιτρέπει να αποδεικνύεται, για παράδειγμα, ότι κάποιος πληροί ένα ηλικιακό όριο χωρίς να χρειάζεται να γνωστοποιήσει την ακριβή ημερομηνία γέννησης ή άλλα στοιχεία ταυτότητας.

Η συγκεκριμένη τεχνολογία περιλαμβάνεται στις προτάσεις που εξετάζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο και συνδέεται με την προσπάθεια να συνδυαστούν οι περιορισμοί πρόσβασης των ανηλίκων με την προστασία της ιδιωτικότητάς τους.

Για την εφαρμογή των κανόνων προβλέπεται συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων ελληνικών αρχών, των εποπτικών αρχών των χωρών στις οποίες είναι εγκατεστημένες οι πλατφόρμες και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους βάσει της Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA).

Γιατί προωθείται το μέτρο

Η νομοθετική παρέμβαση εντάσσεται στην εθνική στρατηγική για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο. Την πρωτοβουλία εισηγούνται ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου και ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης.

Σύμφωνα με την κυβερνητική προσέγγιση, η υπερβολική χρήση των κοινωνικών δικτύων μπορεί να συνδέεται με προβλήματα ύπνου και συγκέντρωσης, κοινωνική απομόνωση, διαδικτυακό εκφοβισμό και έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο.

Ο νέος περιορισμός έρχεται να συμπληρώσει υφιστάμενες παρεμβάσεις, όπως η πλατφόρμα parco.gov.gr, το Kids Wallet και οι κανόνες για τη χρήση κινητών τηλεφώνων στα σχολεία.

Παράλληλα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο προωθούνται συζητήσεις για κοινό πλαίσιο προστασίας των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι σχετικές προτάσεις εξετάζουν διαφορετικά ηλικιακά όρια και ενιαίες διαδικασίες επαλήθευσης, με στόχο την καλύτερη προστασία των παιδιών στα κράτη-μέλη.