Ν.Αφρική: Βρέθηκαν 20 σκελετοί ενός «αρχαίου συγγενή του ανθρώπου» στο σπήλαιο Rising Star

Από το 2013, οι επιστήμονες ανασύρουν εκατοντάδες οστά από τους σκοτεινούς θαλάμους του σπηλαίου Rising Star στη Νότια Αφρική, τα οποία ανήκουν στον Homo naledi, έναν μυστηριώδη αρχαίο συγγενή του ανθρώπου που έζησε πριν από περίπου 300.000 χρόνια.

Μέχρι σήμερα, οι ερευνητές θεωρούσαν ότι τα απολιθώματα προέρχονταν από έναν μικτό πληθυσμό, αποτελούμενο από άνδρες και γυναίκες.

Ωστόσο, νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Cell δείχνει ότι τα 20 άτομα που εξετάστηκαν πιθανότατα ήταν όλα γυναίκες.

Το εύρημα δημιουργεί ένα νέο μεγάλο ερώτημα: γιατί σε έναν βαθύ θάλαμο ενός δύσβατου σπηλαίου βρέθηκαν μόνο θηλυκά άτομα;

Τα δόντια αποκάλυψαν το μυστικό

Οι ερευνητές δεν βασίστηκαν αυτή τη φορά μόνο στη μορφολογία των οστών, καθώς ο προσδιορισμός του φύλου σε τόσο παλιά απολιθώματα είναι ιδιαίτερα δύσκολος.

Χρησιμοποίησαν μια νέα μέθοδο, την παλαιοπρωτεωμική, αναλύοντας πρωτεΐνες που είχαν διατηρηθεί στο σμάλτο των δοντιών.

Σε 23 απολιθωμένα δόντια από 20 διαφορετικά άτομα αναζήτησαν την πρωτεΐνη Amelogenin-Y, η οποία παράγεται από γονίδιο που βρίσκεται στο χρωμόσωμα Υ και συνδέεται με τα αρσενικά άτομα.

Η συγκεκριμένη πρωτεΐνη δεν εντοπίστηκε σε κανένα δείγμα. Αυτό υποδεικνύει ότι όλα τα άτομα που εξετάστηκαν ήταν πιθανότατα γυναίκες.

Οι επιστήμονες ωστόσο σημειώνουν ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί πλήρως κάποια σπάνια γενετική εξαίρεση, όμως τα στοιχεία δείχνουν προς την ίδια κατεύθυνση.

Ένας από τους πιο παράξενους συγγενείς του ανθρώπου

Ο Homo naledi αποτελεί μία από τις πιο ασυνήθιστες ανακαλύψεις στην παλαιοανθρωπολογία.

Έζησε πριν από περίπου 241.000 έως 335.000 χρόνια και είχε εγκέφαλο περίπου στο ένα τρίτο του μεγέθους του σύγχρονου ανθρώπου. Παρά το μικρό μέγεθος του εγκεφάλου του, παρουσίαζε χαρακτηριστικά που θυμίζουν τον άνθρωπο, όπως ιδιαίτερη δομή στα χέρια και στα πόδια.

Από το σπήλαιο Rising Star έχουν ανασυρθεί περισσότερα από 1.500 απολιθώματα, τα οποία αντιπροσωπεύουν δεκάδες άτομα.

Η ανακάλυψη είχε προκαλέσει μεγάλο ενδιαφέρον, καθώς οι ερευνητές είχαν υποστηρίξει ότι οι Homo naledi ίσως τοποθετούσαν σκόπιμα τους νεκρούς τους σε βαθιά σημεία του σπηλαίου.

Το μυστήριο του σπηλαίου Rising Star μεγαλώνει

Ο θάλαμος Dinaledi, όπου βρέθηκαν τα περισσότερα οστά, βρίσκεται σε σημείο που απαιτεί δύσκολη πρόσβαση μέσω ενός εξαιρετικά στενού περάσματος.

Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει πολλούς επιστήμονες να θεωρούν ότι η παρουσία των σωμάτων εκεί δεν ήταν τυχαία.

Η νέα ανακάλυψη όμως περιπλέκει ακόμη περισσότερο την εικόνα. Αν πράγματι πρόκειται για έναν χώρο όπου συγκεντρώθηκαν μόνο γυναίκες, οι ερευνητές πρέπει τώρα να εξηγήσουν τον λόγο.

Ήταν μια ειδική ταφική πρακτική; Υπήρχε κάποιος κοινωνικός διαχωρισμός; Ή τα ανδρικά άτομα βρίσκονται σε διαφορετικό σημείο που δεν έχει ακόμη εξερευνηθεί;

Μια νέα τεχνική αλλάζει την έρευνα των αρχαίων ανθρώπων

Η μελέτη έχει σημασία όχι μόνο για τον Homo naledi, αλλά και για ολόκληρη την παλαιοανθρωπολογία.

Το DNA συνήθως δεν διατηρείται για τόσο μεγάλες χρονικές περιόδους, ιδιαίτερα σε θερμές περιοχές όπως η Νότια Αφρική.

Οι πρωτεΐνες του σμάλτου όμως μπορούν να παραμείνουν προστατευμένες και να δώσουν πληροφορίες που μέχρι σήμερα ήταν αδύνατο να αποκτηθούν.

Η τεχνική αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε άλλα αρχαία απολιθώματα, αλλάζοντας τον τρόπο με τον οποίο οι επιστήμονες μελετούν τους προγόνους του ανθρώπου.

Ο Homo naledi, που από την πρώτη στιγμή θεωρήθηκε ένα μεγάλο εξελικτικό αίνιγμα, προσθέτει τώρα ένα ακόμη κεφάλαιο στο μυστήριό του. Και το σπήλαιο Rising Star φαίνεται πως δεν έχει αποκαλύψει ακόμη όλα τα μυστικά του.