Το ακατοίκητο νησί της Βραζιλίας όπου κυριαρχεί η «χρυσή οχιά» (βίντεο)

Μοιάζει με έναν εξωτικό παράδεισο στον Ατλαντικό, όμως η Ilha da Queimada Grande, στη Βραζιλία, είναι ένα νησί όπου η ανθρώπινη παρουσία είναι εξαιρετικά περιορισμένη. Γνωστό σε όλο τον κόσμο ως «Νησί των Φιδιών», αποτελεί το μοναδικό φυσικό καταφύγιο της Bothrops insularis, της περίφημης «χρυσής οχιάς» που δεν συναντάται πουθενά αλλού στον πλανήτη.

Το νησί βρίσκεται περίπου 35 χιλιόμετρα από τις ακτές της πολιτείας του Σάο Πάολο και έχει έκταση περίπου 43 εκτάρια. Η πρόσβαση του κοινού απαγορεύεται, ενώ επιστήμονες μπορούν να βρεθούν εκεί μόνο στο πλαίσιο ειδικών ερευνητικών αποστολών.

Η απομόνωση της περιοχής ξεκίνησε πριν από περίπου 10.000 χρόνια, όταν η άνοδος της στάθμης της θάλασσας απομάκρυνε την Queimada Grande από την ηπειρωτική Βραζιλία. Με την πάροδο των χιλιετιών, τα φίδια του νησιού ακολούθησαν διαφορετική εξελικτική πορεία.

Η «χρυσή οχιά»

Η Bothrops insularis, γνωστή στη Βραζιλία ως jararaca-ilhoa, είναι ενδημική του νησιού. Οι εκτιμήσεις για τον πληθυσμό της κυμαίνονται περίπου μεταξύ 2.000 και 3.000 φιδιών. Το Ινστιτούτο Butantan αναφέρει περίπου 3.000 άτομα και υπολογίζει πυκνότητα περίπου 55 φιδιών ανά 10 στρέμματα.

Η συγκεκριμένη οχιά έχει προσαρμοστεί στις ιδιαίτερες συνθήκες του νησιού. Σε αντίθεση με συγγενικά είδη της ηπειρωτικής χώρας, τα οποία κυνηγούν κυρίως στο έδαφος, η Bothrops insularis έχει προσαρμοστεί σε μεγάλο βαθμό στο κυνήγι πουλιών που επισκέπτονται το νησί, ιδιαίτερα κατά τις μεταναστεύσεις τους.

Η φήμη της Queimada Grande, ωστόσο, έχει οδηγήσει και στη δημιουργία αρκετών μύθων. Στο διαδίκτυο έχουν κυκλοφορήσει ισχυρισμοί για εκατοντάδες χιλιάδες φίδια, ακόμη και για την ύπαρξη ενός φιδιού ανά τετραγωνικό μέτρο. Άλλες ιστορίες υποστηρίζουν ότι ένας άνθρωπος θα πέθαινε σε λιγότερο από μία ώρα μετά από δάγκωμα.

Πρόσφατη επιστημονική μελέτη εξέτασε ακριβώς αυτές τις υπερβολές, επισημαίνοντας ότι αρκετά από τα στοιχεία που αναπαράγονται στα μέσα ενημέρωσης σχετικά με την πυκνότητα των φιδιών και τη θνησιμότητα από το δηλητήριό τους δεν ανταποκρίνονται στα επιστημονικά δεδομένα.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το νησί είναι ακίνδυνο. Η πρόσβαση παραμένει απαγορευμένη για το κοινό, ενώ οι επισκέψεις πραγματοποιούνται μόνο υπό ειδικές προϋποθέσεις. Στην περιοχή υπάρχει επίσης φάρος, η συντήρηση του οποίου συνδέεται με την παρουσία του Ναυτικού.

Η Queimada Grande αποτελεί έτσι ένα ιδιαίτερο φυσικό εργαστήριο εξέλιξης. Η απομόνωσή της επέτρεψε στην Bothrops insularis να εξελιχθεί ξεχωριστά από τα συγγενικά είδη της ηπειρωτικής Βραζιλίας. Η προστασία του νησιού δεν αφορά μόνο την αποφυγή πιθανών κινδύνων για τον άνθρωπο, αλλά και τη διατήρηση ενός σπάνιου οικοσυστήματος και ενός είδους που δεν υπάρχει πουθενά αλλού στον κόσμο.