Δημητσάνα: Το ιστορικό χωριό με τη βιβλιοθήκη που συνδέθηκε με την Επανάσταση του 1821 (φωτο)

Χτισμένη στην καρδιά της Γορτυνίας, η Δημητσάνα αποτελεί έναν από τους πιο ξεχωριστούς προορισμούς της Αρκαδίας, συνδυάζοντας την παραδοσιακή αρχιτεκτονική με μια ιστορία άρρηκτα δεμένη με τα ελληνικά γράμματα και την Επανάσταση του 1821.

Ανάμεσα στα πέτρινα σπίτια και τα γραφικά καλντερίμια του οικισμού βρίσκεται ένα ιδιαίτερα σημαντικό κομμάτι της πνευματικής ιστορίας της Ελλάδας: η Δημόσια Ιστορική Βιβλιοθήκη Δημητσάνας.

Η ιστορία της βιβλιοθήκης ξεκινά το 1764, όταν ιδρύθηκε η Ελληνική Σχολή της Δημητσάνας. Στον αρχικό πυρήνα της συλλογής βρίσκονταν βιβλία που είχαν μεταφερθεί από την ιστορική Μονή Φιλοσόφου.

Κατά τις επόμενες δεκαετίες, η συλλογή εμπλουτίστηκε με σημαντικά έργα Ελλήνων λογίων, ποιητών και εκκλησιαστικών συγγραφέων. Λίγο πριν από την έναρξη της Επανάστασης, η βιβλιοθήκη αριθμούσε περίπου 5.000 έντυπες εκδόσεις.

Η πορεία της, ωστόσο, συνδέθηκε με έναν ιδιαίτερο τρόπο με τον Αγώνα του 1821.

Κατά τη διάρκεια της Επανάστασης, μέρος των βιβλίων χρησιμοποιήθηκε από τους αγωνιστές για την κατασκευή φυσιγγίων για το μπαρούτι. Το χαρτί των τόμων μετατράπηκε στις λεγόμενες «χαρτούτσες», με αποτέλεσμα μεγάλο μέρος της ιστορικής συλλογής να χαθεί.

Μετά την απελευθέρωση, η βιβλιοθήκη άρχισε σταδιακά να ανασυγκροτείται, ενισχυμένη από δωρεές και νέες προσθήκες. Σήμερα, ο ηλεκτρονικός της κατάλογος περιλαμβάνει περίπου 35.000 τόμους, διατηρώντας ένα σημαντικό κομμάτι της ελληνικής πνευματικής κληρονομιάς.

Εθνικά κειμήλια και σημαντικές συλλογές

Στους χώρους της βιβλιοθήκης φυλάσσονται επίσης αντικείμενα ιδιαίτερης ιστορικής αξίας. Ανάμεσά τους βρίσκεται η ορειχάλκινη λάρνακα με τα οστά του Παλαιών Πατρών Γερμανού, αλλά και η σέλα του αλόγου του Παπαφλέσσα, ο οποίος είχε φοιτήσει στην περίφημη Σχολή της Δημητσάνας.

Η συλλογή της βιβλιοθήκης κατατάχθηκε επίσημα ως ιδιαίτερης αξίας το 1925. Σήμερα αποτελεί Δημόσια Ιστορική Βιβλιοθήκη και υπάγεται στο υπουργείο Παιδείας.

Από την ιστορία στη φύση

Η επίσκεψη στη Δημητσάνα δεν περιορίζεται, βέβαια, στη βιβλιοθήκη. Σε μικρή απόσταση βρίσκεται το Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης, όπου ο επισκέπτης μπορεί να γνωρίσει παραδοσιακές μορφές τεχνολογίας και παραγωγής.

Την εμπειρία συμπληρώνει το φυσικό τοπίο του Μαινάλου, με τα δάση, τα μονοπάτια και τις εικόνες που κάνουν τη Δημητσάνα έναν προορισμό όπου η ιστορία και η φύση συνυπάρχουν.