Όλα στο «φως» για τις επιχειρήσεις τσιγάρων και αλκοόλ από 16 Απριλίου – Το νέο σύστημα εποπτείας της αγοράς

Από τις 16 Απριλίου τίθεται σε λειτουργία ένα νέο ψηφιακό σύστημα εποπτείας της αγοράς, το οποίο θα καταγράφει τη δραστηριότητα χιλιάδων επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα καπνού και αλκοόλ.

Πρόκειται για το Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων Καπνού, Αλκοόλ και συναφών προϊόντων, στο οποίο καλούνται να εγγραφούν υποχρεωτικά όλες οι σχετικές επιχειρήσεις και επαγγελματίες αμέσως μετά το Πάσχα, με προθεσμία έως την ερχόμενη Πέμπτη.

Η ανάγκη για το νέο εργαλείο είναι σαφής: οι απώλειες για τα δημόσια έσοδα από το παράνομο εμπόριο αλκοόλ υπολογίζονται περίπου στα 500 εκατ. ευρώ ετησίως, ενώ για τα καπνικά προϊόντα εκτιμώνται στα 300 εκατ. ευρώ.

Συνολικά, δηλαδή, το κράτος στερείται περίπου 800 εκατ. ευρώ τον χρόνο — ή και περισσότερα, σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις — γεγονός που δημιουργεί αθέμιτο ανταγωνισμό εις βάρος των νόμιμων επιχειρήσεων.

Το μητρώο αναπτύσσεται από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, για λογαριασμό του υπουργείου Υγείας.

Έχει διπλό στόχο: από τη μία, την ενίσχυση του ελέγχου και της διαφάνειας στην αγορά και, από την άλλη, την προστασία της δημόσιας υγείας, με ιδιαίτερη έμφαση στον περιορισμό της πρόσβασης ανηλίκων σε προϊόντα καπνού και αλκοόλ.

Η πρόσβαση στο σύστημα γίνεται μέσω της πλατφόρμας gov.gr, με χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet.

Κατά τη σύνδεση, πραγματοποιείται αυτόματος έλεγχος των στοιχείων της επιχείρησης, όπως ο ΑΦΜ και ο ΚΑΔ, ενώ τα στοιχεία επικοινωνίας (κινητό τηλέφωνο και email) αντλούνται από το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας.

Η διαδικασία είναι σχετικά απλή, ωστόσο απαιτεί προσοχή και ακρίβεια στα στοιχεία που δηλώνονται:

• Αρχικά, επιλέγεται το υποκατάστημα μέσα από λίστα που αντλείται αυτόματα από την ΑΑΔΕ. Σε περίπτωση που μια επιχείρηση διαθέτει περισσότερες εγκαταστάσεις, απαιτείται ξεχωριστή καταχώριση για καθεμία.

• Στη συνέχεια, καταχωρίζονται τα στοιχεία κάθε σημείου πώλησης, όπως ο τύπος του καταστήματος, οι κατηγορίες προϊόντων που προσφέρονται, καθώς και η πλήρης διεύθυνση, η οποία αποτυπώνεται και σε ψηφιακό χάρτη.

• Τέλος, υποβάλλεται υπεύθυνη δήλωση ότι η επιχείρηση τηρεί την ισχύουσα νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων για την απαγόρευση πώλησης σε ανηλίκους και των σχετικών υγειονομικών διατάξεων.

• Η διαδικασία ολοκληρώνεται με την οριστικοποίηση της εγγραφής και την έκδοση ενός μοναδικού αριθμού επαλήθευσης.

Η καταχώριση στο μητρώο θα αποτελεί πλέον βασικό σημείο αναφοράς για τους ελέγχους των αρμόδιων αρχών. Αυτό σημαίνει ότι η μη εγγραφή ή η απουσία μιας επιχείρησης από το σύστημα θα λειτουργεί ως άμεση ένδειξη κινδύνου («κόκκινη σημαία») για τους ελεγκτικούς μηχανισμούς.

Στο πλαίσιο της διαφάνειας, μέρος των δεδομένων του μητρώου θα είναι δημόσια διαθέσιμο μέσω της ιστοσελίδας του υπουργείου Υγείας. Οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να ενημερώνονται, μέσω πινάκων, για:

• τον ΑΦΜ και την επωνυμία της επιχείρησης
• τη βασική δραστηριότητα (ΚΑΔ) της έδρας και του καταστήματος
• τις κατηγορίες προϊόντων που προσφέρονται
• την πλήρη διεύθυνση κάθε καταστήματος ή υποκαταστήματος

Παράλληλα, θα διατίθεται και ένας διαδραστικός χάρτης με όλα τα καταγεγραμμένα σημεία πώλησης, ο οποίος, πέρα από την ενίσχυση της διαφάνειας, θα συμβάλλει και στον εντοπισμό περιοχών όπου απαιτείται εντατικότερος έλεγχος.