«Τέλος» στην ομοφωνία στις πολυκατοικίες: Έρχονται αποφάσεις με 51% για ανακαινίσεις και συντηρήσεις

Με σαρωτικές αλλαγές στο καθεστώς λειτουργίας των πολυκατοικιών προχωρά το υπουργείο Δικαιοσύνης, επιχειρώντας να βάλει τέλος σε ένα πλαίσιο που παραμένει ουσιαστικά αναλλοίωτο από το 1929 και σήμερα θεωρείται ανεπαρκές για τις σύγχρονες ανάγκες της αγοράς ακινήτων.

Το ισχύον νομικό καθεστώς της συνιδιοκτησίας, το οποίο βασίζεται σε έναν κατακερματισμένο κορμό άνω των 1.000 διαφορετικών ρυθμίσεων, αδυνατεί –όπως σημειώνεται– να ανταποκριθεί στις σημερινές συνθήκες, όπου η καθημερινότητα των πολυκατοικιών έχει αλλάξει ριζικά λόγω της αστικής ανάπτυξης, της ανόδου των βραχυχρόνιων μισθώσεων και της επενδυτικής διαχείρισης ακινήτων.

Στο πλαίσιο αυτό, το υπουργείο εξετάζει ένα νέο μοντέλο λήψης αποφάσεων, με βασική καινοτομία την εισαγωγή δυνατότητας έγκρισης κρίσιμων ζητημάτων με πλειοψηφία 51%.

Οι αλλαγές αφορούν μεταξύ άλλων τη συντήρηση των κτιρίων, τις ενεργειακές αναβαθμίσεις, την ανακαίνιση κοινόχρηστων χώρων και τη συνολική διαχείριση της συνιδιοκτησίας, με στόχο την αποσυμφόρηση των αδιεξόδων που δημιουργεί η απαίτηση ομοφωνίας.

Παράλληλα, προβλέπεται απλοποίηση και ευελιξία στην τροποποίηση των κανονισμών πολυκατοικιών, ώστε να προσαρμόζονται πιο γρήγορα στις νέες τεχνολογικές και κοινωνικές συνθήκες.

Η μεταρρύθμιση εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια εκσυγχρονισμού που είχε ξεκινήσει με τον νόμο 5142/2024 και τώρα επεκτείνεται με στόχο την πλήρη αναμόρφωση του πλαισίου της οριζόντιας ιδιοκτησίας.

Σχεδιάζεται η κωδικοποίηση όλων των διάσπαρτων διατάξεων, από τον νόμο του 1929 έως μεταγενέστερες πολεοδομικές ρυθμίσεις, καθώς και η προσαρμογή τους στις σημερινές κοινωνικές και οικονομικές ανάγκες.

Στο σχέδιο προβλέπεται η σύσταση ειδικής επιτροπής 13 μελών, με συμμετοχή πανεπιστημιακών, δικαστικών λειτουργών και εκπροσώπων θεσμικών φορέων όπως το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, ο Δικηγορικός και ο Συμβολαιογραφικός Σύλλογος, αλλά και το Ελληνικό Κτηματολόγιο.

Βασικός στόχος της μεταρρύθμισης είναι η δημιουργία ενός ενιαίου και λειτουργικού νομικού πλαισίου που θα συγκεντρώνει όλες τις ισχύουσες διατάξεις για τη συνιδιοκτησία, θα ενσωματώνει εθιμικούς κανόνες όπου αυτοί εφαρμόζονται και θα εναρμονίζεται πλήρως με το σύγχρονο σύστημα κτηματογράφησης και τις τεχνολογικές εξελίξεις.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επίλυση χρόνιων προβλημάτων που αφορούν μεταβιβάσεις ακινήτων, εκκρεμότητες σε παλαιές συμβάσεις, καθώς και στην προσαρμογή της λειτουργίας των πολυκατοικιών σε νέες χρήσεις όπως η ενεργειακή αναβάθμιση, η εγκατάσταση υποδομών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και η αξιοποίηση κοινόχρηστων χώρων.

Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί επίσης να αντιμετωπίσει ζητήματα που έχουν προκύψει από την αλλαγή της κοινωνικής δομής των πολυκατοικιών, όπου πλέον συχνά οι ιδιοκτήτες δεν διαμένουν στα ακίνητά τους ή αυτά διαχειρίζονται από τρίτους, δημιουργώντας καθυστερήσεις και δυσκολίες στη λήψη αποφάσεων.

Στο τραπέζι βρίσκονται ακόμη ρυθμίσεις για την επιτάχυνση των δικαστικών διαδικασιών σε υποθέσεις συνιδιοκτησίας, τη δυνατότητα διαχωρισμού ή συνένωσης οριζόντιων ιδιοκτησιών υπό προϋποθέσεις, καθώς και η θέσπιση πιο οργανωμένου πλαισίου για τα κοινόχρηστα, το αποθεματικό των πολυκατοικιών και την ασφάλιση των κτιρίων.

Στόχος, σύμφωνα με το υπουργείο, είναι ένα πιο ευέλικτο, λειτουργικό και ρεαλιστικό σύστημα διαχείρισης της αστικής κατοικίας που θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σημερινής πραγματικότητας.