Κακοκαιρία στην Κρήτη: Το «μπλοκάρισμα» της ατμόσφαιρας που έφερε ακραίες βροχές

Ένα ασυνήθιστο μοτίβο στην ατμόσφαιρα ήταν σύμφωνα με το Meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών ο βασικός παράγοντας που οδήγησε στην πολυήμερη κακοκαιρία και στα μεγάλα ύψη βροχής που καταγράφηκαν στην Κρήτη.

Η κυκλοφορία των συστημάτων στην Ευρώπη διαφοροποιήθηκε σημαντικά από τα συνηθισμένα για την εποχή δεδομένα, με αποτέλεσμα ψυχρές αέριες μάζες να κινηθούν προς τα Βαλκάνια και το Αιγαίο, ενώ οι βροχοπτώσεις να μετατοπιστούν προς την ανατολική και νότια Ελλάδα.

Στα τέλη Σεπτεμβρίου, μια ταχεία ενίσχυση βαρομετρικού χαμηλού στον Βόρειο Ατλαντικό, γνωστή ως «εκρηκτική κυκλογένεση», ενίσχυσε τον αντικυκλώνα στη Βορειοανατολική Ευρώπη.

Η εξέλιξη αυτή δημιούργησε ένα έντονα κυματισμένο μοτίβο στην ατμοσφαιρική κυκλοφορία, το οποίο εμπόδισε την ομαλή μετακίνηση των συστημάτων από τα δυτικά προς τα ανατολικά.

Ακολούθησε κάθοδος ψυχρών αερίων μαζών προς τα Βαλκάνια, το Αιγαίο και την Ελλάδα.

Παράλληλα, η διαταραχή αποκόπηκε από την κύρια κυκλοφορία και σχηματίστηκε ένα αποκομμένο χαμηλό στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο.

Το συγκεκριμένο χαμηλό παρέμεινε για αρκετές ημέρες στην περιοχή, ενώ οι υψηλές πιέσεις βορειότερα διατήρησαν ένα επίμονο βόρειο έως βορειοανατολικό ρεύμα πάνω από το Αιγαίο.

Η ψυχρή αέρια μάζα, καθώς περνούσε πάνω από τα ακόμη θερμά νερά του Αιγαίου, εμπλουτιζόταν με υγρασία και γινόταν πιο ασταθής. Όταν έφτανε στην Κρήτη, η ανύψωση του αέρα πάνω από τους ορεινούς όγκους του νησιού ενίσχυε περαιτέρω τις βροχοπτώσεις.

Πάνω από 840 χιλιοστά βροχής στη Σαμαριά

Το αποτέλεσμα αποτυπώνεται στα στοιχεία που συγκέντρωσε το Meteo από 70 μετεωρολογικούς σταθμούς στην Κρήτη για το πενθήμερο από την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου έως και την Κυριακή 4 Οκτωβρίου.

Στη Σαμαριά, στη θέση Ξυλόσκαλο, καταγράφηκαν περισσότερα από 840 χιλιοστά βροχής, ενώ στα Ανώγεια Ρεθύμνου το συνολικό ύψος ξεπέρασε τα 640 χιλιοστά.

Στο Τζερμιάδο, στο Οροπέδιο Λασιθίου, καταγράφηκαν συνολικά 448 χιλιοστά βροχής μέσα στις πέντε ημέρες.

Ανάλογες ατμοσφαιρικές διατάξεις έχουν συνδεθεί και στο παρελθόν με ισχυρά επεισόδια βροχοπτώσεων στην Κρήτη.

Σύμφωνα με επιστημονικές αναλύσεις για τις κακοκαιρίες «Χιόνη» και «Ωκεανίδα» τον Φεβρουάριο του 2019, ο συνδυασμός υψηλών πιέσεων στη βόρεια Ευρώπη, χαμηλών πιέσεων νότια της Κρήτης και επίμονης μεταφοράς υγρών αερίων μαζών πάνω από το Νότιο Αιγαίο είχε επίσης οδηγήσει σε ιδιαίτερα μεγάλα ύψη βροχής.

Στην πρόσφατη κακοκαιρία, η επιμονή του συγκεκριμένου μοτίβου ήταν καθοριστική, καθώς επέτρεψε στα φαινόμενα να διατηρηθούν για πολλές ημέρες και να πλήξουν με ιδιαίτερη ένταση αρκετές περιοχές της Κρήτης.