X-Files
Η αποικία του Ρόανοκ αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες άλυτες υποθέσεις της αμερικανικής ιστορίας. Οι 117 Άγγλοι άποικοι που εγκαταστάθηκαν στο ομώνυμο νησί, στις ακτές της σημερινής Βόρειας Καρολίνας, εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς στα τέλη του 16ου αιώνα, χωρίς να βρεθεί ποτέ σαφής απάντηση για την τύχη τους.
Η αποικία ιδρύθηκε το 1587 υπό την αιγίδα του Σερ Γουόλτερ Ράλεϊ. Επικεφαλής της αποστολής ήταν ο Τζον Γουάιτ, ο οποίος λίγο αργότερα επέστρεψε στην Αγγλία για να προμηθευτεί τρόφιμα και εφόδια.
Λόγω του πολέμου ανάμεσα στην Αγγλία και την Ισπανία, η επιστροφή του καθυστέρησε σχεδόν τρία χρόνια. Όταν τελικά έφτασε ξανά στο Ρόανοκ, το 1590, βρήκε τον οικισμό εντελώς εγκαταλελειμμένο.
Δεν υπήρχαν ίχνη μάχης, ανθρώπινα λείψανα ή ενδείξεις βίαιης σύγκρουσης. Τα σπίτια είχαν αποσυναρμολογηθεί προσεκτικά, γεγονός που οδήγησε στην εκτίμηση ότι οι άποικοι εγκατέλειψαν οργανωμένα την περιοχή.
Το μοναδικό στοιχείο που εντοπίστηκε ήταν η λέξη «CROATOAN», χαραγμένη σε έναν ξύλινο πάσσαλο, καθώς και τα γράμματα «CRO» πάνω σε ένα δέντρο. Η λέξη παρέπεμπε σε γειτονικό νησί και σε φυλή ιθαγενών με την οποία οι άποικοι διατηρούσαν καλές σχέσεις.
Από τότε έχουν διατυπωθεί πολλές θεωρίες. Η επικρατέστερη υποστηρίζει ότι οι άποικοι μετακινήθηκαν και ενσωματώθηκαν στην κοινότητα των Κροατόαν για να επιβιώσουν από την έλλειψη τροφίμων.
Άλλες εκδοχές κάνουν λόγο για επιθέσεις από εχθρικές φυλές, ασθένειες, λιμό ή ακόμη και μετακίνηση προς το εσωτερικό της ηπείρου.
Αρχαιολογικές έρευνες που πραγματοποιήθηκαν τις τελευταίες δεκαετίες έχουν εντοπίσει αντικείμενα ευρωπαϊκής προέλευσης σε περιοχές όπου ζούσαν ιθαγενείς, χωρίς όμως να υπάρχουν αποδείξεις που να εξηγούν οριστικά τι συνέβη στους αποίκους.
Παρά τις σύγχρονες επιστημονικές μεθόδους και τις συνεχείς έρευνες, η τύχη της «Χαμένης Αποικίας» παραμένει άγνωστη. Η εξαφάνιση του Ρόανοκ εξακολουθεί να θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα ιστορικά μυστήρια της Βόρειας Αμερικής, προκαλώντας μέχρι σήμερα το ενδιαφέρον ιστορικών, αρχαιολόγων και ερευνητών.
