Υγεία
Έχεις κοιμηθεί οκτώ ώρες, ξυπνάς ξεκούραστος και το πρωί έχεις ενέργεια. Τρως όμως το μεσημεριανό σου και λίγο αργότερα τα βλέφαρα αρχίζουν να βαραίνουν και το μόνο που θέλεις είναι ένας καναπές.
Η γνωστή απογευματινή υπνηλία δεν σημαίνει απαραίτητα ότι δεν κοιμηθήκαμε αρκετά. Ένα μεγάλο μέρος της εξήγησης βρίσκεται στο ίδιο το βιολογικό μας ρολόι.
Ο οργανισμός κάνει μια φυσική «κοιλιά»
Ο κιρκάδιος ρυθμός ρυθμίζει μέσα στο εικοσιτετράωρο το πότε αισθανόμαστε περισσότερο ξύπνιοι και πότε περισσότερο νυσταγμένοι.
Εκτός από την έντονη υπνηλία που εμφανίζεται τη νύχτα, υπάρχει συνήθως και μια μικρότερη φυσιολογική πτώση της εγρήγορσης νωρίς το απόγευμα.
Γι’ αυτό μπορεί να νυστάξουμε ακόμη και αν δεν έχουμε φάει καθόλου.
Το μεγάλο γεύμα μπορεί να ενισχύσει την υπνηλία
Το φαγητό, ωστόσο, μπορεί να κάνει αυτή την αίσθηση πιο έντονη.
Ένα μεγάλο και βαρύ γεύμα απαιτεί σημαντική πεπτική δραστηριότητα και προκαλεί μεταβολικές και ορμονικές αλλαγές. Γεύματα πλούσια σε υδατάνθρακες ή με πολλές θερμίδες μπορεί σε ορισμένους ανθρώπους να συνοδεύονται από μεγαλύτερη αίσθηση κόπωσης.
Δεν «φεύγει όλο το αίμα» προς το στομάχι
Μια πολύ διαδεδομένη εξήγηση λέει ότι μετά το φαγητό νυστάζουμε επειδή το αίμα εγκαταλείπει τον εγκέφαλο και κατευθύνεται στο πεπτικό σύστημα.
Αυτό αποτελεί υπεραπλούστευση. Ο οργανισμός είναι σε θέση να διατηρεί επαρκή αιμάτωση του εγκεφάλου ενώ ταυτόχρονα υποστηρίζει την πέψη.
Η μεταγευματική υπνηλία είναι αποτέλεσμα πολύ πιο σύνθετων αλληλεπιδράσεων μεταξύ του βιολογικού ρολογιού, της πέψης και των ορμονικών σημάτων.
Γιατί ένας μικρός ύπνος μοιάζει τόσο απολαυστικός;
Ακριβώς επειδή το μεσημέρι συμπίπτει συχνά με αυτή τη φυσική πτώση εγρήγορσης, ένας σύντομος ύπνος μπορεί να έρθει πολύ εύκολα.
Ένας μικρός υπνάκος περίπου είκοσι λεπτών μπορεί για αρκετούς ανθρώπους να βελτιώσει προσωρινά την εγρήγορση χωρίς να τους οδηγήσει απαραίτητα σε βαθύτερα στάδια ύπνου, από τα οποία το ξύπνημα είναι δυσκολότερο.
Πώς μπορούμε να περιορίσουμε τη «βαριά» νύστα;
Ένα λιγότερο βαρύ μεσημεριανό, αρκετό νερό και λίγη κίνηση μετά το γεύμα μπορούν να βοηθήσουν. Ακόμη και ένας σύντομος περίπατος είναι συχνά αρκετός για να μας ενεργοποιήσει.
Αντίθετα, ένα τεράστιο γεύμα και ένας ζεστός καναπές δημιουργούν σχεδόν τις ιδανικές συνθήκες για να κλείσουν τα μάτια.
Η μεσημεριανή νύστα, λοιπόν, δεν είναι απλώς αποτέλεσμα του φαγητού. Σε μεγάλο βαθμό είναι το ίδιο το εσωτερικό μας ρολόι που για λίγες ώρες κατεβάζει φυσιολογικά τις «στροφές».
