Νέα ελπίδα για το Πάρκινσον: Επιστήμονες εντόπισαν πρωτεΐνη – «κλειδί» που ίσως επιβραδύνει τη νόσο

Μια σημαντική ανακάλυψη που θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα στη θεραπεία της Νόσου του Πάρκινσον ανακοίνωσαν ερευνητές της Ιατρικής Σχολής Perelman του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια.

Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Neuron, μια πρωτεΐνη που σχετίζεται με το ανοσοποιητικό σύστημα του εγκεφάλου φαίνεται να παίζει καθοριστικό ρόλο στη διάδοση της νόσου από νευρώνα σε νευρώνα.

Οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν στην πρωτεΐνη GPNMB (glycoprotein nonmetastatic melanoma B), η οποία φαίνεται να διευκολύνει την εξάπλωση της αλφα-συνουκλεΐνης, της πρωτεΐνης που συνδέεται άμεσα με το Πάρκινσον και άλλες νευροεκφυλιστικές παθήσεις. Σε εργαστηριακά πειράματα, μονοκλωνικά αντισώματα κατάφεραν να μπλοκάρουν τη δράση της GPNMB, περιορίζοντας έτσι τη μετάδοση των βλαβερών πρωτεϊνικών συσσωματωμάτων μεταξύ των εγκεφαλικών κυττάρων.

Η επικεφαλής της μελέτης, Άλις Σεν Πλότκιν, εξήγησε ότι σήμερα οι περισσότεροι ασθενείς διαγιγνώσκονται όταν η νόσος βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο, χωρίς όμως να υπάρχει θεραπεία που να επιβραδύνει ουσιαστικά την εξέλιξή της. Όπως σημείωσε, τα νέα ευρήματα αποτελούν ένα ιδιαίτερα ελπιδοφόρο πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.

Οι ερευνητές υπενθυμίζουν ότι η νόσος εξελίσσεται σταδιακά στον εγκέφαλο μέσω της συσσώρευσης αλφα-συνουκλεΐνης στους νευρώνες. Οι πρωτεΐνες αυτές καταστρέφουν τα νευρικά κύτταρα και στη συνέχεια εξαπλώνονται σε γειτονικούς υγιείς νευρώνες, επιδεινώνοντας τα συμπτώματα όπως το τρέμουλο, η δυσκολία στην κίνηση και τα προβλήματα κατάποσης.

Οι υπάρχουσες θεραπείες, όπως η Λεβοντόπα ή η βαθιά εγκεφαλική διέγερση, βοηθούν κυρίως στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, χωρίς όμως να ανακόπτουν την πορεία της νόσου.

Στη νέα έρευνα, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα ανοσοκύτταρα του εγκεφάλου παράγουν μεγάλες ποσότητες GPNMB όταν έρχονται σε επαφή με τραυματισμένους νευρώνες. Η διαδικασία αυτή φαίνεται να δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο: όσο αυξάνεται η βλάβη στους νευρώνες, τόσο ενισχύεται η παραγωγή της πρωτεΐνης, επιταχύνοντας περαιτέρω τη διάδοση της νόσου.

Για να επιβεβαιώσουν τα αποτελέσματα, οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα από 1.675 ανθρώπινους εγκεφάλους που φυλάσσονται στην Τράπεζα Εγκεφάλου του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια. Τα άτομα με αυξημένα επίπεδα GPNMB εμφάνιζαν σημαντικά μεγαλύτερη συσσώρευση αλφα-συνουκλεΐνης, στοιχείο που ενισχύει την άποψη ότι η πρωτεΐνη παίζει κομβικό ρόλο στην εξέλιξη της νόσου.

Παρά την αισιοδοξία, οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτούνται ακόμη πολλά στάδια έρευνας πριν η συγκεκριμένη προσέγγιση μπορέσει να εφαρμοστεί σε ασθενείς. Ωστόσο, θεωρούν ότι η αναστολή της GPNMB ίσως αποτελέσει στο μέλλον μια εντελώς νέα στρατηγική για την επιβράδυνση ή ακόμη και την αναχαίτιση της εξάπλωσης του Πάρκινσον στον εγκέφαλο.