Τρεις περιπτώσεις γυναικών που ξύπνησαν ένα πρωί και η προφορά τους είχε αλλάξει εντελώς

Μια σπάνια νευρολογική διαταραχή μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο μιλά ένας άνθρωπος, κάνοντας τη μητρική του γλώσσα να ακούγεται σαν να έχει ξένη προφορά.

Πρόκειται για το Σύνδρομο της Ξένης Προφοράς (Foreign Accent Syndrome – FAS), μια ασυνήθιστη κατάσταση που έχει καταγραφεί σε ανθρώπους μετά από νευρολογικά προβλήματα, όπως εγκεφαλικό επεισόδιο ή κρανιοεγκεφαλική κάκωση, αλλά και σε ορισμένες περιπτώσεις που σχετίζονται με ημικρανία.

Παρά την εντύπωση που μπορεί να δημιουργεί, ο ασθενής δεν μαθαίνει ξαφνικά μια ξένη γλώσσα ούτε αποκτά πραγματικά την προφορά ενός άλλου λαού. Αυτό που μεταβάλλεται είναι ο τρόπος παραγωγής της ομιλίας, με αποτέλεσμα οι αλλαγές στην προφορά να θυμίζουν στους ακροατές συγκεκριμένη γλωσσική ή εθνική προέλευση.

Τρεις χαρακτηριστικές περιπτώσεις γυναικών

Σάρα Κόλγουιλ: Από τη βρετανική στην κινεζική προφορά

Το 2010, η Σάρα Κόλγουιλ από το Πλίμουθ της Μεγάλης Βρετανίας βρέθηκε στο νοσοκομείο έπειτα από έντονη ημικρανία. Μετά το περιστατικό, ο τρόπος ομιλίας της άλλαξε αισθητά και η βρετανική προφορά της άρχισε να ακούγεται σε πολλούς σαν κινεζική.

Η περίπτωσή της απασχόλησε τα βρετανικά μέσα ενημέρωσης, ενώ έγινε γνωστή και μέσα από ρεπορτάζ του BBC. Παρά τις προσπάθειες αποκατάστασης μέσω λογοθεραπείας, η αλλαγή στην ομιλία της παρέμεινε για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Μισέλ Μάγιερς: Η Αμερικανίδα που άρχισε να μιλά με βρετανική προφορά

Μια ακόμα γνωστή περίπτωση είναι εκείνη της Μισέλ Μάγιερς από την Αριζόνα των ΗΠΑ. Το 2015, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ξύπνησε έπειτα από έντονο πονοκέφαλο και διαπίστωσε ότι η ομιλία της είχε αποκτήσει χαρακτηριστικά που παρέπεμπαν σε βρετανική προφορά, παρότι δεν είχε ταξιδέψει ποτέ στο εξωτερικό.

Η περίπτωσή της παρουσιάστηκε και από το CNN. Η Μάγιερς είχε διαγνωστεί με σύνδρομο Ehlers-Danlos, μια ομάδα κληρονομικών διαταραχών του συνδετικού ιστού.

Άλθια Μπράιντεν: Η αλλαγή στην ομιλία μετά από εγκεφαλικό

Μια άλλη περίπτωση που έχει προβληθεί αφορά τη Βρετανίδα Άλθια Μπράιντεν, η οποία υπέστη εγκεφαλικό επεισόδιο και αρχικά έχασε την ικανότητα ομιλίας. Όταν άρχισε να μιλά ξανά, ο τρόπος ομιλίας της φέρεται να είχε αλλάξει σημαντικά, με αποτέλεσμα να ακούγεται σαν να έχει ιταλική προφορά, παρότι δεν γνώριζε τη γλώσσα και δεν είχε επισκεφθεί την Ιταλία.

Πώς εξηγείται επιστημονικά το σύνδρομο;

Το Σύνδρομο της Ξένης Προφοράς δεν σημαίνει ότι ο εγκέφαλος αποκτά ξαφνικά γνώσεις μιας άλλης γλώσσας. Αντίθετα, οι αλλαγές αφορούν κυρίως τον συντονισμό και τα χαρακτηριστικά της ομιλίας.

Μεταβολές στην άρθρωση: Μια νευρολογική βλάβη μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο κινούνται η γλώσσα, τα χείλη και η γνάθος κατά την παραγωγή των ήχων.

Αλλαγές στον ρυθμό και τον τονισμό: Η διάρκεια των φωνηέντων, ο επιτονισμός και ο ρυθμός των λέξεων μπορεί να διαφοροποιηθούν, αλλάζοντας τον συνολικό ήχο της ομιλίας.

Η εντύπωση της ξένης προφοράς: Οι ακροατές συγκρίνουν ασυνείδητα τον νέο τρόπο ομιλίας με προφορές που γνωρίζουν. Έτσι, οι αλλοιώσεις μπορεί να εκληφθούν ως χαρακτηριστικά μιας συγκεκριμένης γλώσσας ή χώρας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η ομιλία αντιστοιχεί πραγματικά σε κάποια αυθεντική προφορά.

Το σύνδρομο είναι εξαιρετικά σπάνιο και κάθε περίπτωση χρειάζεται ξεχωριστή ιατρική αξιολόγηση. Η αλλαγή στην προφορά δεν αρκεί από μόνη της για να τεθεί διάγνωση, ενώ μια ξαφνική μεταβολή στην ομιλία μπορεί να αποτελεί ένδειξη σοβαρού νευρολογικού προβλήματος και απαιτεί άμεση ιατρική εκτίμηση.