Σαν σήμερα 16 Ιουλίου 1950: Το «Μαρακανάζο» του Μουντιάλ που «βύθισε» τη Βραζιλία στη σιωπή

Σαν σήμερα 16 Ιουλίου 1950, γράφτηκε μία από τις πιο δραματικές σελίδες στην ιστορία του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.

Η Βραζιλία βρέθηκε μία ανάσα από την κατάκτηση του πρώτου της Παγκοσμίου Κυπέλλου, όμως η Ουρουγουάη της στέρησε τον θρίαμβο μέσα στο κατάμεστο Μαρακανά, σε έναν αγώνα που έμεινε γνωστός ως «Μαρακανάζο».

Περισσότεροι από 170.000 θεατές είχαν γεμίσει το νεόκτιστο στάδιο του Ρίο ντε Τζανέιρο, έτοιμοι να πανηγυρίσουν την πρώτη μεγάλη ποδοσφαιρική στέψη της χώρας τους.

Η Βραζιλία χρειαζόταν μόλις μία ισοπαλία απέναντι στην Ουρουγουάη για να σηκώσει το τρόπαιο, όμως το τέλος της αναμέτρησης εξελίχθηκε σε εθνικό σοκ.

Η Ουρουγουάη επικράτησε με 2-1, κατέκτησε το δεύτερο Παγκόσμιο Κύπελλο της ιστορίας της και άφησε ένα ολόκληρο γήπεδο βυθισμένο στη σιωπή.

Ένα Μουντιάλ που συμβόλιζε την επιστροφή στην κανονικότητα

Η διοργάνωση του 1950 ήταν η πρώτη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, καθώς τα Παγκόσμια Κύπελλα του 1942 και του 1946 είχαν ακυρωθεί. Η επιστροφή της κορυφαίας ποδοσφαιρικής διοργάνωσης θεωρήθηκε σύμβολο μιας νέας εποχής.

Η Βραζιλία είχε επενδύσει τεράστια ποσά στη διοργάνωση και το Μαρακανά είχε δημιουργηθεί ως το μεγάλο σύμβολο της ποδοσφαιρικής της ανόδου. Για τους Βραζιλιάνους, η κατάκτηση του τροπαίου έμοιαζε σχεδόν δεδομένη.

Η εθνική ομάδα της χώρας είχε εντυπωσιάσει σε όλη τη διοργάνωση. Είχε σημειώσει μεγάλες νίκες, μεταξύ των οποίων το 7-1 απέναντι στη Σουηδία και το 6-1 απέναντι στην Ισπανία, με τον Αντεμίρ ντε Μενέζες να αναδεικνύεται πρώτος σκόρερ με οκτώ γκολ.

Όλα έδειχναν πως η γιορτή θα ήταν βραζιλιάνικη.

Η Ουρουγουάη χάλασε το πάρτι

Παρά τα προγνωστικά, η Ουρουγουάη διέθετε βαριά ποδοσφαιρική παράδοση. Ήταν η νικήτρια του πρώτου Παγκοσμίου Κυπέλλου το 1930 και είχε στις τάξεις της έμπειρους παίκτες, με ηγέτη τον αρχηγό της Ομπντούλιο Βαρέλα.

Ο αγώνας δεν ήταν ένας τελικός με τη σημερινή μορφή, αλλά η τελευταία αναμέτρηση του τελικού ομίλου. Η Βραζιλία είχε το πλεονέκτημα της ισοπαλίας, ενώ η Ουρουγουάη χρειαζόταν μόνο τη νίκη.

Το πρώτο ημίχρονο ολοκληρώθηκε χωρίς σκορ, όμως στο 47ο λεπτό ο Φριασά έβαλε μπροστά τη Βραζιλία. Το Μαρακανά «φλεγόταν» από τους πανηγυρισμούς και όλα έδειχναν πως η στιγμή της στέψης είχε φτάσει.

Η αντίδραση της Ουρουγουάης, όμως, ήταν άμεση.

Η ανατροπή που πάγωσε το Μαρακανά

Ο αρχηγός της Ουρουγουάης, Ομπντούλιο Βαρέλα, κράτησε την ομάδα του συγκεντρωμένη και φέρεται να είπε στους συμπαίκτες του μετά το γκολ: «Τώρα είναι η ώρα να νικήσουμε».

Στο 66ο λεπτό ο Χουάν Αλμπέρτο Σκιαφίνο ισοφάρισε σε 1-1, μετατρέποντας τη γιορτή σε αγωνία.

Έντεκα λεπτά αργότερα, στο 77ο λεπτό, ο Αλσίδες Γκίτζια ολοκλήρωσε τη μεγάλη ανατροπή. Με σουτ στην κλειστή γωνία του τερματοφύλακα Μοασίρ Μπαρμπόζα έκανε το 2-1 και έγραψε το όνομά του στην ιστορία.

Χρόνια αργότερα, ο ίδιος ο Γκίτζια περιέγραψε τη μοναδική στιγμή με μία φράση που έμεινε θρυλική:

«Μόνο τρεις άνθρωποι κατάφεραν να κάνουν το Μαρακανά να σωπάσει: ο Πάπας, ο Φρανκ Σινάτρα κι εγώ».

Η βαριά σκιά στον τερματοφύλακα Μπαρμπόζα

Η ήττα ήταν τόσο απρόσμενη που οι διοργανωτές δεν είχαν προετοιμάσει καν την τελετή απονομής για την περίπτωση που νικούσε η Ουρουγουάη.

Ο πρόεδρος της FIFA, Ζιλ Ριμέ, παρέδωσε το τρόπαιο σχεδόν αθόρυβα στον Ομπντούλιο Βαρέλα, χωρίς τη μεγάλη γιορτή που είχε σχεδιαστεί για τη Βραζιλία.

Στη χώρα της σάμπας, η απογοήτευση ήταν τεράστια και μεγάλο μέρος της ευθύνης φορτώθηκε στον τερματοφύλακα Μπαρμπόζα. Παρότι θεωρούνταν ένας από τους καλύτερους γκολκίπερ της εποχής του, έμεινε για πάντα συνδεδεμένος με εκείνο το γκολ.

Λίγο πριν τον θάνατό του, το 2000, είχε δηλώσει χαρακτηριστικά:

«Στη Βραζιλία, η μεγαλύτερη ποινή για ένα έγκλημα είναι τριάντα χρόνια. Εγώ πληρώνω εδώ και πενήντα χρόνια για κάτι που δεν έκανα».

Η ήττα που άλλαξε την ιστορία της Βραζιλίας

Το «Μαρακανάζο» είχε ακόμη μία συνέπεια: η Βραζιλία εγκατέλειψε τις λευκές εμφανίσεις που φορούσε μέχρι τότε, καθώς θεωρήθηκαν συνδεδεμένες με την αποτυχία.

Ακολούθησε νέος σχεδιασμός με τα χρώματα της σημαίας της χώρας και γεννήθηκε η περίφημη κίτρινη φανέλα με τις πράσινες λεπτομέρειες, η οποία έγινε παγκόσμιο σύμβολο του βραζιλιάνικου ποδοσφαίρου.

Η Βραζιλία χρειάστηκε να περιμένει μέχρι το 1958 για να κατακτήσει το πρώτο της Παγκόσμιο Κύπελλο, με πρωταγωνιστή έναν 17χρονο τότε Πελέ.

Όμως η 16η Ιουλίου 1950 παρέμεινε για πάντα η ημέρα που το Μαρακανά σώπασε.