Γιατί οι κλέφτες αυτοκινήτων βάζουν στο στόχαστρο τους καταλύτες: Τα πολύτιμα μέταλλα που κρύβουν

Για τους περισσότερους οδηγούς, ο καταλύτης είναι ένα εξάρτημα του αυτοκινήτου που βρίσκεται κάτω από το αμάξωμα και σπάνια απασχολεί την καθημερινότητά τους.

Για όσους, όμως, επιδίδονται σε κλοπές ανταλλακτικών, αποτελεί έναν ιδιαίτερα ελκυστικό στόχο, καθώς στο εσωτερικό του περιέχει πολύτιμα μέταλλα με σημαντική εμπορική αξία.

Ο καταλυτικός μετατροπέας αποτελεί βασικό τμήμα του συστήματος εξάτμισης.

Η λειτουργία του είναι να περιορίζει τις εκπομπές ρύπων, μετατρέποντας ορισμένα επιβλαβή αέρια που παράγονται κατά τη λειτουργία του κινητήρα σε λιγότερο επιβλαβείς ουσίες, πριν αυτά απελευθερωθούν στην ατμόσφαιρα.

Τα τρία πολύτιμα μέταλλα που ανεβάζουν την αξία του

Η λειτουργία του καταλύτη βασίζεται, μεταξύ άλλων, στην παρουσία μικρών ποσοτήτων από τρία πολύτιμα μέταλλα: την πλατίνα, το παλλάδιο και το ρόδιο.

Τα συγκεκριμένα υλικά συμβάλλουν στις χημικές αντιδράσεις που απαιτούνται για τον περιορισμό των ρύπων, ενώ η υψηλή τους αξία στις διεθνείς αγορές εξηγεί το ενδιαφέρον των επίδοξων κλεφτών.

Οι τιμές των μετάλλων αυτών μεταβάλλονται ανάλογα με τις συνθήκες της αγοράς και τη ζήτηση. Σύμφωνα με στοιχεία που έχει δημοσιοποιήσει το National Insurance Crime Bureau (NICB) στις ΗΠΑ, περίοδοι ανόδου των τιμών, ιδιαίτερα του ροδίου, έχουν συνδεθεί με αύξηση των καταγεγραμμένων κλοπών καταλυτών.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο στόχος δεν είναι να μεταπωληθεί ο καταλύτης ως κανονικό ανταλλακτικό. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην ανάκτηση των μετάλλων που περιέχει, τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν εκ νέου μέσω διαδικασιών ανακύκλωσης.

Αυτός είναι και ο λόγος που ακόμη και ένας μεταχειρισμένος καταλύτης μπορεί να διατηρεί αξία, ανεξάρτητα από το αν ο ιδιοκτήτης του θεωρεί ότι έχει ολοκληρώσει τον κύκλο ζωής του.

Γιατί κινδυνεύουν και τα υβριδικά αυτοκίνητα

Σε διάφορες χώρες, ορισμένα υβριδικά μοντέλα έχουν βρεθεί συχνότερα στο στόχαστρο τέτοιων κλοπών.

Ένας από τους λόγους που αναφέρονται είναι ότι, λόγω του τρόπου λειτουργίας του κινητήρα τους, οι καταλύτες τους μπορεί να εμφανίζουν μικρότερη φθορά σε συγκεκριμένες συνθήκες χρήσης και να διατηρούν μεγαλύτερη αξία για ανάκτηση υλικών.

Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα υβριδικά αυτοκίνητα έχουν τον ίδιο κίνδυνο ή ότι οι καταλύτες τους έχουν πάντα μεγαλύτερη αξία. Ο τύπος του οχήματος, η κατασκευή του εξαρτήματος και οι τιμές των μετάλλων επηρεάζουν την ελκυστικότητά του.

Η ζημιά για τον ιδιοκτήτη μπορεί να είναι πολλαπλάσια

Το οικονομικό όφελος που αποκομίζει ο δράστης από την πώληση των υλικών δεν αντιστοιχεί απαραίτητα στο κόστος που καλείται να πληρώσει ο ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου.

Η αφαίρεση του καταλύτη μπορεί να αφήσει το όχημα με κατεστραμμένα τμήματα της εξάτμισης, ενώ η αντικατάσταση του εξαρτήματος και η αποκατάσταση τυχόν πρόσθετων ζημιών ενδέχεται να απαιτήσουν σημαντική δαπάνη.

Παράλληλα, η απουσία του επηρεάζει τη λειτουργία του συστήματος ελέγχου εκπομπών και μπορεί να καταστήσει το αυτοκίνητο μη συμμορφούμενο με τις προβλεπόμενες περιβαλλοντικές απαιτήσεις.

Έτσι, ένα εξάρτημα που πολλοί οδηγοί δεν γνωρίζουν καν πού ακριβώς βρίσκεται μετατρέπεται σε στόχο κλοπής εξαιτίας των υλικών που περιέχει.

Η αξία της πλατίνας, του παλλαδίου και του ροδίου δεν επηρεάζει μόνο τη βιομηχανία και την αγορά πολύτιμων μετάλλων, αλλά μπορεί να έχει άμεσο οικονομικό αντίκτυπο και στους ιδιοκτήτες αυτοκινήτων.