ΕΑΣ συνταξιούχων: Σήμερα η κρίσιμη δίκη για τις μειώσεις στις κρατήσεις – Τι αλλάζει από το 2027

Στο Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνεται σήμερα ο τρόπος με τον οποίο υπολογίζεται η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), σε μια υπόθεση που μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στις κρατήσεις από το 2027.

Η πρότυπη δίκη αφορά το εάν είναι συνταγματικά επιτρεπτό ο συντελεστής της ΕΑΣ να εφαρμόζεται στο σύνολο της σύνταξης όταν αυτή ξεπερνά το όριο των 1.468,02 ευρώ ή εάν η κράτηση θα πρέπει να υπολογίζεται μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το συγκεκριμένο κατώφλι.

Η διαφορά στον τρόπο υπολογισμού είναι σημαντική για τους συνταξιούχους που επηρεάζονται από την εισφορά.

Εφόσον η Δικαιοσύνη κρίνει ότι το σημερινό σύστημα δεν είναι συμβατό με τις συνταγματικές αρχές, θα μπορούσε να προκύψει ένα αναλογικότερο μοντέλο, με μειωμένες κρατήσεις για περίπου 440.000 συνταξιούχους.

Ενδεικτικά, για κύρια σύνταξη ύψους 2.200 ευρώ, η σημερινή κράτηση ανέρχεται σε 155 ευρώ, καθώς εφαρμόζεται συντελεστής 7% στο συνολικό ποσό.

Με τον διαφορετικό τρόπο υπολογισμού που εξετάζεται, η κράτηση θα μπορούσε να περιοριστεί περίπου στα 88 έως 110 ευρώ.

Τι εξετάζει το Ελεγκτικό Συνέδριο

Από την 1η Ιανουαρίου 2026, η ΕΑΣ επιβάλλεται στις κύριες συντάξεις που ξεπερνούν τα 1.468,02 ευρώ. Προβλέπονται οκτώ κλιμάκια, με τους συντελεστές να κυμαίνονται από 3% έως 14%.

Το ζήτημα που έχει οδηγηθεί ενώπιον της Δικαιοσύνης αφορά ακριβώς τη βάση πάνω στην οποία εφαρμόζεται ο συντελεστής.

Με το ισχύον σύστημα, από τη στιγμή που μια σύνταξη ξεπεράσει το προβλεπόμενο όριο, ο αντίστοιχος συντελεστής υπολογίζεται σε ολόκληρο το ποσό της σύνταξης.

Η προσφυγή αμφισβητεί αυτή την πρακτική και θέτει προς κρίση το εάν θα έπρεπε πρώτα να αφαιρείται το ποσό των 1.468 ευρώ και η εισφορά να επιβάλλεται μόνο στο υπόλοιπο.

Αυτό είναι και το βασικό ερώτημα της πρότυπης δίκης, καθώς από την κρίση της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου θα εξαρτηθεί εάν μπορεί να αλλάξει η συγκεκριμένη αρχιτεκτονική της ΕΑΣ.

Τι σημαίνει μια θετική απόφαση

Ιδιαίτερη σημασία έχει η εισήγηση του Γενικού Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία, σύμφωνα με πληροφορίες από νομικούς κύκλους, τάσσεται υπέρ της αλλαγής του τρόπου υπολογισμού, ώστε η εισφορά να αφορά μόνο το ποσό που βρίσκεται πάνω από το όριο.

Η εισήγηση, ωστόσο, δεν αποτελεί δικαστική απόφαση. Την τελική κρίση θα λάβει η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Εφόσον υπάρξει απόφαση υπέρ των συνταξιούχων, η νέα ρύθμιση θα ισχύσει από τη δημοσίευσή της και δεν αναμένεται να έχει αυτομάτως αναδρομική εφαρμογή ως προς τις μειωμένες κρατήσεις.

Παράλληλα, όμως, μια τέτοια δικαστική εξέλιξη θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για νέες διεκδικήσεις συνταξιούχων σχετικά με ποσά που έχουν παρακρατηθεί τα προηγούμενα χρόνια.

Η απόφαση της Ολομέλειας αναμένεται να δημοσιοποιηθεί προς το τέλος του 2026 ή στις αρχές του 2027 και εκτιμάται ότι θα καθορίσει τις επόμενες κινήσεις γύρω από την ΕΑΣ.