Οι κατηγορίες ασφαλισμένων που μπορούν να συνταξιοδοτηθούν πριν από τα 62 και τα 67 έτη το 2026

Δυνατότητα συνταξιοδότησης πριν από τα γενικά όρια ηλικίας των 62 και 67 ετών διατηρούν και μέσα στο 2026 συγκεκριμένες κατηγορίες ασφαλισμένων, οι οποίοι έχουν κατοχυρώσει δικαιώματα βάσει παλαιότερων συνταξιοδοτικών διατάξεων.

Στις κατηγορίες αυτές περιλαμβάνονται μητέρες με ανήλικα παιδιά, γονείς και τρίτεκνοι δημόσιοι υπάλληλοι, ασφαλισμένοι σε πρώην ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών, καθώς και εργαζόμενοι που έχουν συμπληρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.

Το δικαίωμα εξόδου δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τη σημερινή ηλικία του ασφαλισμένου.

Σημαντικό ρόλο παίζουν το έτος συμπλήρωσης των απαιτούμενων ετών ή ημερών ασφάλισης, η ηλικία που είχε συμπληρωθεί στα προβλεπόμενα χρονικά ορόσημα και ο ασφαλιστικός φορέας στον οποίο υπαγόταν ο εργαζόμενος.

Επομένως, όσοι εξετάζουν το ενδεχόμενο συνταξιοδότησης μέσα στο 2026 θα πρέπει να ελέγξουν προσεκτικά το ασφαλιστικό ιστορικό τους, καθώς η κατοχύρωση δικαιώματος δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μπορούν να αποχωρήσουν άμεσα.

ΙΚΑ: Τα όρια συνταξιοδότησης για μητέρες με ανήλικα παιδιά

Ειδικές μεταβατικές διατάξεις εξακολουθούν να καλύπτουν μητέρες που είχαν ανήλικο τέκνο και είχαν συμπληρώσει τις απαιτούμενες 5.500 ημέρες ασφάλισης στο πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.

Πλήρης σύνταξη έως τα 61 έτη: Μητέρες που είχαν συμπληρώσει τις 5.500 ημέρες ασφάλισης έως το 2010, με ανήλικο παιδί, και είχαν συμπληρώσει το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 μπορούν να υπαχθούν στα αντίστοιχα μεταβατικά όρια, τα οποία φτάνουν έως τα 61 έτη.

Μειωμένη σύνταξη από τα 58 έτη και 6 μήνες ή τα 60 έτη και 2 μήνες: Για μητέρες με 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο το 2010 ή το 2011, οι οποίες συμπλήρωσαν το 50ό ή το 52ο έτος της ηλικίας τους το 2017 ή το 2018, προβλέπονται αντίστοιχα μεταβατικά όρια, εφόσον πληρούνται οι ειδικές προϋποθέσεις.

Μειωμένη σύνταξη με όριο έως τα 61 έτη: Για μητέρες που είχαν συμπληρώσει τις 5.500 ημέρες ασφάλισης το 2012 και είχαν ανήλικο τέκνο, το όριο εξαρτάται από το πότε συμπληρώθηκε η απαιτούμενη ηλικία. Για όσες συμπλήρωσαν το 55ο έτος από το 2019 και μετά, το όριο διαμορφώνεται στα 62 έτη, σύμφωνα με τις συγκεκριμένες διατάξεις.

ΔΕΚΟ και τράπεζες: Πότε μπορούν να συνταξιοδοτηθούν οι μητέρες

Ευνοϊκές μεταβατικές ρυθμίσεις ισχύουν και για μητέρες που ήταν ασφαλισμένες στα πρώην ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών και είχαν ανήλικο τέκνο κατά τη συμπλήρωση της απαιτούμενης 25ετίας.

Οι βασικές περιπτώσεις διαμορφώνονται ως εξής:

• 25ετία το 2010 και συμπλήρωση των 50 ετών έως το 2017: Προβλέπεται δυνατότητα πλήρους σύνταξης με μεταβατικό όριο που φτάνει έως τα 58 έτη και 6 μήνες.
• 25ετία το 2011 και συμπλήρωση των 52 ετών έως το 2018: Εφαρμόζονται τα αντίστοιχα μεταβατικά όρια, ανάλογα με το έτος συμπλήρωσης της ηλικίας.
• 25ετία το 2012 και συμπλήρωση των 55 ετών έως το 2018: Προβλέπεται δυνατότητα πλήρους σύνταξης με όριο που φτάνει έως τα 61 έτη.

Για όσες συμπλήρωσαν τις κρίσιμες ηλικίες μετά τα συγκεκριμένα χρονικά ορόσημα, τα όρια αυξάνονται βάσει των μεταβατικών διατάξεων. Καθοριστικό είναι να έχουν συμπληρωθεί οι απαιτούμενες προϋποθέσεις στον σωστό χρόνο.

Δημόσιο: Τα μεταβατικά όρια για γονείς με ανήλικα παιδιά

Στο Δημόσιο, γονείς με ανήλικο τέκνο και 25ετία το 2011 ή το 2012 μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να αξιοποιήσουν παλαιότερες διατάξεις για την έξοδό τους στη σύνταξη.

Ειδικότερα, για ασφαλισμένους με ανήλικο τέκνο και 25ετία το 2011, οι οποίοι συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους το 2017, προβλέπεται δυνατότητα συνταξιοδότησης από τα 58 έτη και 5 μήνες. Για όσους συμπλήρωσαν τα 52 το 2018, το αντίστοιχο όριο διαμορφώνεται στα 60 έτη και 2 μήνες.

Αντίστοιχα, γονείς με ανήλικο τέκνο και 25ετία το 2012, οι οποίοι συμπλήρωσαν το 55ο έτος το 2017, μπορούν να αποχωρήσουν από τα 59 έτη και 6 μήνες.

Για όσους συμπλήρωσαν το 55ο έτος το 2019, το σχετικό μεταβατικό όριο φτάνει τα 62 έτη και 6 μήνες, εφόσον πληρούνται οι υπόλοιπες προϋποθέσεις για πλήρη σύνταξη.

Οι συγκεκριμένες περιπτώσεις διαφοροποιούνται από το γενικό καθεστώς, καθώς η δυνατότητα αποχώρησης συνδέεται με την κατοχύρωση δικαιώματος σε προηγούμενα έτη.

Τρίτεκνοι δημόσιοι υπάλληλοι: Ποιες προϋποθέσεις ισχύουν

Ειδικές προβλέψεις υπάρχουν και για τρίτεκνους δημόσιους υπαλλήλους, ανάλογα με τον χρόνο ασφάλισης και την ηλικία που είχαν συμπληρώσει στα προβλεπόμενα χρονικά ορόσημα.

Οι περιπτώσεις που αναφέρονται στις μεταβατικές διατάξεις περιλαμβάνουν:

• 21 έτη ασφάλισης το 2011 και ηλικία 52 ετών το 2017: Δυνατότητα συνταξιοδότησης από τα 58 έτη και 5 μήνες.
• 21 έτη ασφάλισης το 2011 και ηλικία 52 ετών το 2018: Δυνατότητα εξόδου από τα 60 έτη και 2 μήνες.
• 23 έτη ασφάλισης το 2012 και ηλικία 55 ετών το 2017: Δυνατότητα συνταξιοδότησης από τα 59 έτη και 6 μήνες.
• 23 έτη ασφάλισης το 2012 και ηλικία 55 ετών το 2018: Δυνατότητα εξόδου από τα 61 έτη.

Η ιδιότητα του τρίτεκνου δεν αρκεί από μόνη της για πρόωρη συνταξιοδότηση. Θα πρέπει να συντρέχουν οι απαιτούμενες προϋποθέσεις ασφάλισης και να έχει κατοχυρωθεί το αντίστοιχο δικαίωμα.

Δημόσιο: Ποιοι δικαιούνται μειωμένη σύνταξη πριν από τα 62

Δυνατότητα μειωμένης σύνταξης πριν από τα 62 έτη διατηρούν ορισμένοι παλαιοί ασφαλισμένοι του Δημοσίου, δηλαδή όσοι ασφαλίστηκαν για πρώτη φορά πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993.

Βασική προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση 25ετίας το 2010, το 2011 ή το 2012, καθώς και του αντίστοιχου ηλικιακού ορίου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022, με βάση τις διατάξεις που εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση.

Οι κατηγορίες που αναφέρονται περιλαμβάνουν γυναίκες που συμπλήρωσαν το 55ο έτος έως το τέλος του 2022, ασφαλισμένους που συμπλήρωσαν το 56ο έτος και είχαν 25ετία το 2011, καθώς και όσους συμπλήρωσαν το 58ο έτος και είχαν 25ετία το 2012.

Για τις περιπτώσεις στις οποίες το κρίσιμο ηλικιακό όριο συμπληρώθηκε από την 1η Ιανουαρίου 2023 και μετά, εφαρμόζεται κατά κανόνα το όριο των 62 ετών για τη μειωμένη σύνταξη, σύμφωνα με τις συγκεκριμένες διατάξεις.

ΟΑΕΕ και ΕΤΑΑ: Οι προϋποθέσεις για ελεύθερους επαγγελματίες

Για τους ασφαλισμένους του πρώην ΟΑΕΕ, δηλαδή των ταμείων ΤΕΒΕ, ΤΑΕ και ΤΣΑ, καθώς και του πρώην ΕΤΑΑ, στο οποίο υπάγονταν μεταξύ άλλων μηχανικοί, γιατροί και νομικοί, το γενικό πλαίσιο προβλέπει σύνταξη στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης.

Ο απαιτούμενος χρόνος μπορεί να προκύψει από πραγματική ασφάλιση και, όπου επιτρέπεται, από την αναγνώριση πλασματικών ετών.

Όσοι δεν συμπληρώνουν 40 έτη μπορούν να εξετάσουν τη συνταξιοδότηση στα 67, εφόσον διαθέτουν τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης και πληρούν τις σχετικές προϋποθέσεις.

Ειδικός έλεγχος χρειάζεται στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, όταν ο ασφαλισμένος έχει εργαστεί και ασφαλιστεί σε διαφορετικούς φορείς, όπως το ΙΚΑ και ο ΟΑΕΕ. Η δυνατότητα μειωμένης σύνταξης στα 62 δεν είναι αυτόματη, αλλά εξαρτάται από το συνολικό ασφαλιστικό ιστορικό.

ΟΓΑ: Πότε μπορούν να συνταξιοδοτηθούν οι αγρότες

Για τους ασφαλισμένους του πρώην ΟΓΑ ισχύουν δύο βασικές διαδρομές συνταξιοδότησης:

• Στα 67 έτη: Απαιτούνται τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης.
• Στα 62 έτη: Απαιτούνται 40 έτη ασφάλισης, με δυνατότητα συνυπολογισμού χρόνου από διαφορετικούς ασφαλιστικούς φορείς, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις διαδοχικής ασφάλισης.

Η συμπλήρωση της 40ετίας μπορεί, όπου προβλέπεται, να υποστηριχθεί από την αναγνώριση πλασματικών χρόνων, όπως η στρατιωτική θητεία και ο χρόνος ανατροφής τέκνων, εντός των επιτρεπόμενων ορίων.

Για τους αγρότες, επομένως, η αποχώρηση πριν από τα 67 εξαρτάται κυρίως από το εάν μπορούν να συμπληρώσουν 40 έτη ασφάλισης έως τα 62.

Βαρέα και ανθυγιεινά: Τα ειδικά όρια ηλικίας

Διαφορετικές προϋποθέσεις ισχύουν για όσους έχουν ασφαλιστεί στο ΙΚΑ και έχουν εργαστεί σε βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα. Το δικαίωμα συνταξιοδότησης εξαρτάται από τον συνολικό αριθμό ημερών ασφάλισης, τις ημέρες που έχουν πραγματοποιηθεί στα βαρέα και το έτος θεμελίωσης.

Με 10.500 ημέρες ασφάλισης, εκ των οποίων 7.500 στα βαρέα: Προβλέπεται πλήρης σύνταξη στα 62 έτη, ενώ υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις μπορεί να χορηγηθεί μειωμένη σύνταξη από τα 60.

Ο συνολικός χρόνος ασφάλισης μπορεί, όπου επιτρέπεται, να συμπληρωθεί με πλασματικά έτη. Ωστόσο, οι 7.500 ημέρες στα βαρέα πρέπει να προέρχονται από πραγματική απασχόληση σε αυτή την κατηγορία.

Άνδρες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, εκ των οποίων 3.600 στα βαρέα: Προβλέπεται δυνατότητα πλήρους σύνταξης στα 62 έτη, εφόσον πληρούνται οι ειδικές προϋποθέσεις. Οι ημέρες ασφάλισης στα βαρέα πρέπει να είναι πραγματικές.

Γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, εκ των οποίων 3.600 στα βαρέα: Το όριο ηλικίας εξαρτάται από το έτος θεμελίωσης. Για θεμελίωση το 2010 προβλέπεται δυνατότητα συνταξιοδότησης από τα 55, για το 2011 από τα 56 και για το 2012 από τα 57. Για θεμελίωση από την 1η Ιανουαρίου 2013 και μετά, το όριο διαμορφώνεται στα 62 έτη, σύμφωνα με τις συγκεκριμένες διατάξεις.

Τι πρέπει να ελέγξουν οι ασφαλισμένοι πριν από την αίτηση

Όσοι επιθυμούν να συνταξιοδοτηθούν μέσα στο 2026 θα πρέπει να ελέγξουν τα στοιχεία του ασφαλιστικού τους ιστορικού πριν προχωρήσουν στην υποβολή αίτησης.

Τα βασικά σημεία είναι:

• Ο συνολικός χρόνος ασφάλισης: Τα έτη ή οι ημέρες που έχουν καταγραφεί, καθώς και τυχόν κενά.
• Το έτος κατοχύρωσης του δικαιώματος: Πότε συμπληρώθηκαν οι απαιτούμενες προϋποθέσεις για την εφαρμογή των μεταβατικών διατάξεων.
• Το ηλικιακό όριο: Πότε συμπληρώθηκε η ηλικία που προβλέπεται για τη συγκεκριμένη κατηγορία.
• Το είδος της σύνταξης: Εάν πρόκειται για πλήρη ή μειωμένη σύνταξη και ποιες είναι οι οικονομικές συνέπειες.
• Η διαδοχική και η πλασματική ασφάλιση: Εάν μπορούν να συνυπολογιστούν χρόνοι από διαφορετικά ταμεία ή να αναγνωριστούν πλασματικά έτη.

Το 2026 εξακολουθούν να υπάρχουν δυνατότητες συνταξιοδότησης πριν από τα γενικά όρια των 62 και 67 ετών, αλλά αφορούν συγκεκριμένες κατηγορίες ασφαλισμένων. Η δυνατότητα εξόδου δεν προκύπτει μόνο από την ηλικία, αλλά από τον συνδυασμό του χρόνου ασφάλισης, των προϋποθέσεων θεμελίωσης και των μεταβατικών διατάξεων που εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση.