
Το γιαούρτι αποτελεί ένα από τα πιο συνηθισμένα τρόφιμα στο ελληνικό τραπέζι, είτε καταναλώνεται σκέτο είτε συνοδεύεται από μέλι και φρούτα, είτε χρησιμοποιείται σε συνταγές όπως το τζατζίκι και διάφορες σάλτσες.
Ωστόσο, δεν είναι όλα τα προϊόντα που βρίσκονται στο ράφι και θυμίζουν γιαούρτι ίδια.
Οι ονομασίες που αναγράφονται στις συσκευασίες έχουν σημασία, καθώς άλλο είναι το γιαούρτι, άλλο το στραγγιστό, άλλο το επιδόρπιο γιαουρτιού και άλλο το λεγόμενο έδεσμα γιαουρτιού.
Η διαφορά βρίσκεται κυρίως στον τρόπο παραγωγής και στα συστατικά που χρησιμοποιούνται.
Τι θεωρείται πραγματικό γιαούρτι
Το γιαούρτι παρασκευάζεται από γάλα, το οποίο μπορεί να είναι αγελαδινό, πρόβειο, γίδινο ή βουβαλινό, και υφίσταται ζύμωση με συγκεκριμένες γαλακτικές καλλιέργειες.
Οι βασικοί μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούνται είναι ο Streptococcus thermophilus και ο Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus.
Στην παρασκευή του μπορούν να χρησιμοποιηθούν ορισμένα συστατικά για τη ρύθμιση των λιπαρών ή των στερεών του προϊόντος, όπως κρέμα γάλακτος και πρωτεΐνες γάλακτος.
Αντίθετα, η παρουσία συστατικών όπως σκόνη γάλακτος, σταθεροποιητές, γλυκαντικές ή αρωματικές ύλες μπορεί να σημαίνει ότι δεν πρόκειται για γιαούρτι με την αυστηρή έννοια, αλλά για διαφορετική κατηγορία προϊόντος.
Γιατί το στραγγιστό είναι πιο πηχτό
Το στραγγιστό γιαούρτι ξεχωρίζει κυρίως από την πιο πυκνή και κρεμώδη υφή του.
Η διαδικασία του στραγγίσματος απομακρύνει μέρος του ορού του γάλακτος, με αποτέλεσμα να μένουν περισσότερα στερεά συστατικά στο προϊόν και να αυξάνεται η περιεκτικότητά του σε πρωτεΐνη.
Για να χαρακτηριστεί ένα προϊόν ως στραγγιστό, υπάρχουν συγκεκριμένες απαιτήσεις ως προς την περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη. Για προϊόντα από αγελαδινό ή γίδινο γάλα το όριο αναφέρεται σε τουλάχιστον 5,6% πρωτεΐνη, ενώ για το πρόβειο γάλα το αντίστοιχο ποσοστό είναι υψηλότερο.
Η παραδοσιακή διαδικασία στραγγίσματος γινόταν με τσαντίλα, όμως η σύγχρονη βιομηχανική παραγωγή μπορεί να χρησιμοποιεί διαφορετικές τεχνικές για την απομάκρυνση του ορού.
Τι σημαίνει «παραδοσιακό γιαούρτι»
Το παραδοσιακό γιαούρτι έχει ένα χαρακτηριστικό που το κάνει εύκολα αναγνωρίσιμο: την πέτσα στην επιφάνειά του.
Η συγκεκριμένη υφή δημιουργείται κατά τη διαδικασία παρασκευής και αποτελεί βασικό γνώρισμα του παραδοσιακού τύπου γιαουρτιού.
Η εμφάνιση, επομένως, δεν είναι απλώς θέμα αισθητικής. Η παρουσία της πέτσας συνδέεται με τον τρόπο με τον οποίο παρασκευάζεται το προϊόν.
Πότε ένα προϊόν είναι «επιδόρπιο γιαουρτιού»
Στα ψυγεία των καταστημάτων υπάρχουν πολλά προϊόντα που μοιάζουν με γιαούρτι, αλλά στην πραγματικότητα ανήκουν στην κατηγορία των επιδόρπιων γιαουρτιού.
Σε αυτά μπορεί να έχουν προστεθεί φρούτα, δημητριακά, μπισκότα, σοκολάτα, αρωματικές ύλες ή άλλα συστατικά.
Η βάση μπορεί να είναι γιαούρτι, όμως το τελικό προϊόν δεν είναι το ίδιο με ένα απλό γιαούρτι.
Γι’ αυτό και οι καταναλωτές καλό είναι να μην κοιτούν μόνο την εικόνα της συσκευασίας, αλλά να διαβάζουν προσεκτικά την ονομασία και τη λίστα των συστατικών.
Τι είναι το «έδεσμα γιαουρτιού»
Μια ακόμη κατηγορία που μπορεί να συναντήσει ο καταναλωτής είναι το έδεσμα γιαουρτιού.
Πρόκειται για προϊόντα στα οποία έχουν χρησιμοποιηθεί και άλλα συστατικά, μεταξύ των οποίων μπορεί να περιλαμβάνονται φυτικά λιπαρά ή άλλες ουσίες που επηρεάζουν την υφή και τη σταθερότητά τους.
Τέτοια προϊόντα χρησιμοποιούνται συχνά στη μαγειρική, για παράδειγμα σε ντιπ, σάλτσες και παρασκευές όπου απαιτείται πιο σταθερή υφή.
Το «Greek yogurt» δεν σημαίνει απαραίτητα ελληνικό προϊόν
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στην ένδειξη «Greek yogurt» ή «ελληνικού τύπου».
Η συγκεκριμένη ονομασία από μόνη της δεν αποτελεί απαραίτητα εγγύηση ότι το προϊόν έχει παραχθεί στην Ελλάδα. Ένα προϊόν μπορεί να χρησιμοποιεί αυτή την περιγραφή για να παραπέμψει στον τρόπο ή στο στυλ παρασκευής του, ενώ η παραγωγή του μπορεί να έχει γίνει σε άλλη χώρα.
Γι’ αυτό η προέλευση και τα συστατικά πρέπει να αναζητούνται στην ετικέτα.
Τι να κοιτάμε πριν βάλουμε το προϊόν στο καλάθι
Η πιο ασφαλής πρακτική για τον καταναλωτή είναι να μην περιορίζεται στην μπροστινή πλευρά της συσκευασίας.
Στην πίσω πλευρά μπορεί να βρει σημαντικές πληροφορίες για:
Έτσι μπορεί να διαπιστώσει αν αγοράζει ένα απλό γιαούρτι, στραγγιστό, επιδόρπιο γιαουρτιού ή κάποιο άλλο προϊόν.
Το βασικό είναι να μην θεωρούμε δεδομένο ότι κάθε προϊόν που μοιάζει με γιαούρτι και βρίσκεται στο ίδιο ψυγείο ανήκει στην ίδια κατηγορία.
Η ονομασία και η λίστα των συστατικών είναι τελικά ο πιο ασφαλής οδηγός για να γνωρίζουμε τι ακριβώς βάζουμε στο τραπέζι μας.