Τι ακριβώς γιορτάζουμε στις 15 Αυγούστου – Γιατί δεν λέμε «θάνατος της Παναγίας»

Κάθε χρόνο, στις 15 Αυγούστου, η Ελλάδα μοιάζει να σταματά για λίγο τον ρυθμό της. Οι εκκλησίες γεμίζουν, τα χωριά ζωντανεύουν, οι οικογένειες βρίσκονται ξανά γύρω από ένα τραπέζι και εκατομμύρια άνθρωποι τιμούν μια από τις σημαντικότερες γιορτές της Ορθοδοξίας.

Είναι η ημέρα της Κοίμησης της Θεοτόκου, αυτό που συνηθίζουμε να αποκαλούμε και «Πάσχα του καλοκαιριού».

Τι ακριβώς όμως σημαίνει η λέξη «Κοίμηση» και γιατί η Εκκλησία δεν μιλά για «θάνατο της Παναγίας»;

Η 15η Αυγούστου είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου.

Σύμφωνα με την παράδοση της Ορθόδοξης Εκκλησίας, η Παναγία – μετά το τέλος της επίγειας ζωής της- κοιμήθηκε και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στους ουρανούς.

Η γιορτή δεν αντιμετωπίζεται ως μια ημέρα πένθους, αλλά ως ημέρα χαράς και ελπίδας.

Γι’ αυτό και η εικόνα της Κοίμησης έχει έναν ιδιαίτερο συμβολισμό.

Στο κέντρο βρίσκεται η Παναγία ξαπλωμένη, ενώ πίσω της στέκεται ο Χριστός κρατώντας στην αγκαλιά του μια μικρή, φωτεινή μορφή που συμβολίζει την ψυχή της.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνει με έναν τρόπο βαθιά συμβολικό, την πίστη ότι ο θάνατος δεν αποτελεί το τέλος, αλλά πέρασμα προς την αιώνια ζωή.

• Γιατί λέμε «Κοίμηση» και όχι «θάνατος»

Η λέξη «κοίμηση» δεν χρησιμοποιείται τυχαία.

Στην ορθόδοξη παράδοση ο θάνατος των ανθρώπων που πιστεύουν στην Ανάσταση συχνά περιγράφεται ως «κοίμηση», δηλαδή ως ένας προσωρινός ύπνος μέχρι την Ανάσταση.

Έτσι, όταν η Εκκλησία αναφέρεται στην Παναγία, δεν χρησιμοποιεί τη λέξη «θάνατος» με την έννοια του οριστικού τέλους.

Η Κοίμησή της συνδέεται άμεσα με την πίστη στην Ανάσταση και στην αιώνια ζωή.

Δεν πρόκειται, επομένως, για μια γιορτή που θέλει να σταθεί στην απώλεια. Αντίθετα, το μήνυμα της ημέρας είναι η ελπίδα και η μετάβαση από την επίγεια ζωή στην ουράνια.

Στην Ορθόδοξη Εκκλησία η Κοίμηση συνδέεται και με τη Μετάσταση της Θεοτόκου.

Σύμφωνα με την παράδοση – μετά την Κοίμησή της- η Παναγία μεταφέρθηκε στους ουρανούς.

Η πίστη αυτή αποτελεί βασικό στοιχείο του εορτασμού της 15ης Αυγούστου και εξηγεί γιατί η ημέρα έχει τόσο έντονα χαρμόσυνο χαρακτήρα.

• Μια γιορτή βαθιά δεμένη με την Ελλάδα

Η Κοίμηση της Θεοτόκου έχει ιδιαίτερη θέση στην ελληνική παράδοση.

Από την Τήνο και την Παναγία της Ευαγγελίστριας μέχρι τα μικρά χωριά και τα απομονωμένα ξωκλήσια, ο Δεκαπενταύγουστος αποτελεί ημέρα μεγάλης θρησκευτικής και κοινωνικής σημασίας.

Άνθρωποι ταξιδεύουν για να προσκυνήσουν, άλλοι ανάβουν ένα κερί για κάποιον δικό τους άνθρωπο και άλλοι απλώς βρίσκουν την ευκαιρία να επιστρέψουν, έστω για λίγο, στον τόπο τους.

Ίσως γι’ αυτό ο Δεκαπενταύγουστος δεν είναι μόνο μια μεγάλη θρησκευτική γιορτή.

Είναι και μια ημέρα γεμάτη προσωπικές ιστορίες, οικογενειακές μνήμες και ανθρώπους που έχουμε χάσει, αλλά συνεχίζουμε να κουβαλάμε μέσα μας.

Και τελικά, αυτός είναι ίσως ο λόγος που η 15η Αυγούστου μοιάζει τόσο διαφορετική.

Για την Ορθόδοξη πίστη, η Κοίμηση δεν σημαίνει τέλος.

Τουναντίον, σημαίνει πέρασμα, ελπίδα και την προσδοκία ότι η ζωή δεν σταματά εκεί όπου σταματά η επίγεια παρουσία ενός ανθρώπου.