Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος θα αγγίξει το 100% το 2029!

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο το διατύπωσε χωρίς περιθώριο παρερμηνείας. Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος έφτασε σχεδόν το 94% του ΑΕΠ το 2025 και θα αγγίξει το 100% το 2029 — έναν χρόνο νωρίτερα από ό,τι προέβλεπε πέρυσι.

Στις αναδυόμενες οικονομίες το δημόσιο χρέος ανέβηκε στο 78% του ΑΕΠ, το υψηλότερο επίπεδο με στοιχεία που ξεκινούν από το 1880.

Είναι υπερδιπλάσιο από το 2008 και πάνω από την κορυφή του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν κυμαινόταν γύρω στο 45%.

Στις ανεπτυγμένες οικονομίες το χρέος βρίσκεται στο 108% του ΑΕΠ και ξεπερνά το 100% για δέκατη διαδοχική χρονιά.

Η μεταπολεμική κανονικότητα του χαμηλού κρατικού βάρους έχει κλείσει προ πολλού.

Υπάρχει και η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος. Το χρέος του ενός είναι εισόδημα για τον άλλον. Το 2025 η Ουάσινγκτον πλήρωσε 970 δισ. δολάρια σε καθαρούς τόκους.

Τον Αύγουστο του 2026 το κονδύλι πέρασε για πρώτη φορά το 1 τρισ. δολάρια σε ετήσια βάση. Το ανεξάρτητο Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου προβλέπει 2,1 τρισ. δολάρια το 2036.

Τα χρήματα αυτά δεν εξαφανίζονται. Καταλήγουν σε αμοιβαία κεφάλαια, ασφαλιστικούς ομίλους, συνταξιοδοτικά ταμεία, ξένες κεντρικές τράπεζες και νοικοκυριά.

Ένα μέρος επανεπενδύεται σε ομόλογα. Το υπόλοιπο αναζητεί απόδοση σε μετοχές, private credit και ακίνητα.

Τα υψηλά επιτόκια υποτίθεται ότι φρενάρουν την οικονομία. Λειτουργούν όμως και ως επιδότηση εισοδήματος για όσους έχουν ήδη χαρτοφυλάκιο.

Όσο το Δημόσιο πληρώνει ακριβότερα για να κυλήσει το χρέος, τόσο ενισχύεται η τάξη των πιστωτών.

Αυτό εξηγεί γιατί η αγορά μπορεί να αντέχει — ακόμη και να ανεβαίνει — την ίδια ώρα που οι ισολογισμοί των κρατών βαραίνουν.

Το ΔΝΤ βλέπει το αμερικανικό χρέος από 126% του ΑΕΠ το 2026 στο 142% το 2031. Επισημαίνει ακόμη ότι η αγορά των Treasuries εξαρτάται όλο και περισσότερο από μοχλευμένους μη τραπεζικούς διαμεσολαβητές, ενώ διαβρώνεται το «ασφάλιστρο ασφάλειας» του αμερικανικού ομολόγου.

Με άλλα λόγια, ο μηχανισμός που τροφοδοτεί το ράλι είναι ο ίδιος που μπορεί να το ανατρέψει: φθηνή εμπιστοσύνη στο δολάριο όσο διαρκεί· απότομη ανατιμολόγηση όταν οι αγοραστές ζητήσουν μεγαλύτερο ασφάλιστρο για να κρατήσουν το χαρτί.