Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν εκτοξεύει τις τιμές στη Δύση – Προειδοποίηση για 160 δολάρια/βαρέλι

Η παγκόσμια αγορά ενέργειας βρίσκεται σε μια εξαιρετικά κρίσιμη καμπή, καθώς το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν —εδώ και τρεις μήνες, ως απάντηση στις στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ— έχει προκαλέσει σοβαρό έλλειμμα στον παγκόσμιο εφοδιασμό πετρελαίου.

Σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα του περιοδικού Politico, κορυφαία στελέχη της πετρελαϊκής βιομηχανίας έχουν αρχίσει να προειδοποιούν έντονα την κυβέρνηση Τραμπ, επισημαίνοντας ότι τα αποθέματα ασφαλείας εξαντλούνται με ραγδαίο ρυθμό και ότι επίκειται μια βίαιη εκτίναξη των τιμών τις επόμενες εβδομάδες.

Οι προειδοποιήσεις αυτές εντάθηκαν προς τα τέλη Μαΐου, καθώς πληθαίνουν τα στοιχεία που δείχνουν ότι οι παραγωγοί καυσίμων βασίζονται πλέον σχεδόν αποκλειστικά στις δεξαμενές αποθήκευσής τους για να αναπληρώσουν το κενό από τη Μέση Ανατολή.

Παράγοντες του κλάδου, που διατήρησαν την ανωνυμία τους, τονίζουν ότι τα αποθέματα έχουν φτάσει σε επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα και εκφράζουν την ελπίδα η αμερικανική κυβέρνηση να δίνει προσοχή στο πρόβλημα, καθώς η κατάσταση αναμένεται να γίνει οριακή από τα μέσα έως τα τέλη Ιουνίου.

Μάλιστα, πέρα από τις γενικές προειδοποιήσεις, οι συζητήσεις εστιάζουν και σε συγκεκριμένα γεωγραφικά προβλήματα, όπως η έντονη στενότητα σε καύσιμα αεροσκαφών στη Δυτική Ακτή των ΗΠΑ.

Από την πλευρά της, η αμερικανική κυβέρνηση επιχειρεί να υποβαθμίσει το θέμα, με αξιωματούχους του Λευκού Οίκου και του Υπουργείου Ενέργειας να διαψεύδουν κατηγορηματικά ότι έχουν δεχθεί τέτοιου είδους ιδιωτικές πιέσεις ή προειδοποιήσεις από τον κλάδο, χαρακτηρίζοντας τις πηγές του δημοσιεύματος λανθασμένες. Ωστόσο, η ανησυχία εκφράζεται πλέον και δημόσια.

Στελέχη κολοσσών όπως η Exxon Mobil και η Chevron προειδοποίησαν ανοιχτά ότι οι τιμές είναι έτοιμες να εκτοξευθούν, με τη μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ να έχει ήδη σκαρφαλώσει στα 4,26 δολάρια το γαλόνι — σημειώνοντας άνοδο κατά 1,28 δολάρια από την έναρξη του πολέμου.

Ο αντιπρόεδρος της Exxon, Νιλ Τσάπμαν, δήλωσε σε επενδυτικό συνέδριο ότι η τιμή του αργού πετρελαίου Brent θα μπορούσε σύντομα να αγγίξει τα 150 ή και 160 δολάρια το βαρέλι μόλις τα αποθέματα φτάσουν στο κατώτατο σημείο τους, κάτι που αναμένεται μέσα στις επόμενες δύο με τρεις εβδομάδες.

Άλλοι διευθυντές του κλάδου συμπληρώνουν ότι αυτές οι δημόσιες τοποθετήσεις αποτελούν ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς τους καταναλωτές να μην τρέφουν αυταπάτες, καθώς ακόμα κι αν ανοίξουν άμεσα τα Στενά, οι λογαριασμοί των καυσίμων κατά την εθνική εορτή της 4ης Ιουλίου θα είναι αναπόφευκτα πολύ υψηλότεροι από τους σημερινούς.

Στο παρασκήνιο, τα επίσημα στοιχεία επιβεβαιώνουν την πίεση, καθώς η Αμερικανική Υπηρεσία Ενέργειας ανακοίνωσε ότι τα εμπορικά αποθέματα αργού των ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 8 εκατομμύρια βαρέλια μέσα σε μία εβδομάδα, καταγράφοντας την όγδοη συνεχή εβδομαδιαία πτώση και υποχωρώντας 3% κάτω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.

Για να συγκρατηθεί η κατάσταση, η αμερικανική κυβέρνηση αναγκάστηκε να απελευθερώσει 8 εκατομμύρια βαρέλια από τα στρατηγικά αποθέματα της χώρας, γεγονός που έριξε τα κρατικά αποθέματα κοντά στα επίπεδα του Ιουλίου του 2023.

Παρά την πίεση, η κυβέρνηση Τραμπ επιμένει ότι η παραγωγή-ρεκόρ των ΗΠΑ, σε συνδυασμό με τις νέες ροές από τη Βενεζουέλα και την εξαίρεση από τον Νόμο Τζόουνς που επιτρέπει σε ξένα πλοία να μεταφέρουν καύσιμα μεταξύ αμερικανικών λιμανιών, προστατεύουν επαρκώς την αγορά.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τέιλορ Ρότζερς, δήλωσε ότι ο πρόεδρος και η ενεργειακή του ομάδα είχαν προβλέψει αυτές τις βραχυπρόθεσμες διαταραχές και έχουν εφαρμόσει ένα επιθετικό σχέδιο για τον μετριασμό τους, υποσχόμενοι παράλληλα ότι η αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά θα επαναφέρει τις τιμές στα επίπεδα του Φεβρουαρίου.

Την ίδια ώρα, η ρητορική της κυβέρνησης παραμένει εξαιρετικά αισιόδοξη, με τον Τζάροντ Άγκεν, εκτελεστικό διευθυντή του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Υπεροχής, να δηλώνει ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται σε θέση ισχύος έναντι του Ιράν και δεν αντιμετωπίζουν πρόβλημα εφοδιασμού.

Από την άλλη, ο Ριτς Γκόλντμπεργκ, πρώην σύμβουλος του ίδιου συμβουλίου και νυν στέλεχος του Ιδρύματος για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών, επισημαίνει ότι ο Λευκός Οίκος οφείλει να μελετήσει πολύ προσεκτικά αν τα παγκόσμια αποθέματα μπορούν να αντέξουν περισσότερο από την αντοχή του Ιράν στον αμερικανικό αποκλεισμό, καθώς ολόκληρη η στρατηγική βασίζεται στο ποιος έχει το μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο.

Ο ίδιος πάντως σημειώνει ότι υπάρχουν και φωνές εντός του κλάδου που θεωρούν ότι η αγορά θα αυτορρυθμιστεί μέσω εναλλακτικών πηγών και μείωσης της ζήτησης, αποφεύγοντας την κρίση.

Συνολικά, πολλοί διεθνείς αναλυτές εκφράζουν την έκπληξή τους για το γεγονός ότι οι τιμές δεν είχαν εκτοξευθεί στα 200 δολάρια το βαρέλι από την αρχή της τρίμηνης σύγκρουσης, δεδομένου ότι από το Ορμούζ διέρχεται το ένα πέμπτο της παγκόσμιας ροής πετρελαίου.

Ο Τζιμ Μπουκχάρντ από την S&P Global Energy εξηγεί ότι αυτό οφείλεται αποκλειστικά στο παγκόσμιο «μαξιλάρι» ασφαλείας, το οποίο όμως μειώθηκε κατά 500 εκατομμύρια βαρέλια από την έναρξη του πολέμου και πλέον ανέρχεται σε περίπου 7,5 δισεκατομμύρια βαρέλια.

Το πρόβλημα είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος αυτού του πετρελαίου είναι ήδη προαγορασμένο και δεν είναι ελεύθερα διαθέσιμο, με τον Μπουκχάρντ να δηλώνει σοκαρισμένος από την πρωτοφανή ταχύτητα μείωσης των αποθεμάτων.

Τέλος, η Χελίμα Κροφτ της RBC Capital Markets παρομοιάζει τις άδειες δεξαμενές με ένα «παγόβουνο κάτω από το νερό».

Προειδοποιεί ότι η φαινομενική σταθερότητα των τιμών κρύβει τις πραγματικές οικονομικές προκλήσεις και ότι, αν τα Στενά παραμείνουν κλειστά μέχρι τον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο, η παγκόσμια αγορά δεν θα έρθει αντιμέτωπη απλώς με ακρίβεια, αλλά με πραγματικές, φυσικές ελλείψεις σε βασικά βιομηχανικά προϊόντα και καύσιμα.