
Η αυριανή υπογραφή της σύμβασης για την προμήθεια νέων αντιαεροπορικών (α/α) συστημάτων από το Ισραήλ, ύψους περίπου 3 δισεκατομμυρίων ευρώ, παρουσιάζεται ως μια κομβική αναβάθμιση της α/α των ΕΔ δίνοντας ονομασίες όπως «ασπίδα του Αχιλλέα», του Οδυσσέα ή και του Μέγα Αλέξανδρου.
Τα συστήματα αυτά — ενδεικτικά αναφερόμενες πλατφόρμες όπως ο Barak MX, το SPYDER ή το David’s Sling υπόσχονται βεληνεκές και τεχνολογία αιχμής.
Ωστόσο, μια ψύχραιμη ανάλυση του υφιστάμενου οπλοστασίου μας εγείρει σοβαρά ερωτήματα περί σκοπιμότητας και προτεραιοτήτων.
Η Πολεμική Αεροπορία και ο Στρατός Ξηράς διαθέτουν ήδη ένα από τα πυκνότερα και πολυεπίπεδα Α/Α δίκτυα στην Ευρώπη. Διαθέτουμε Patriot (PAC-2), S-300 PMU-1, TOR-M1, Crotale NG, Hawk, καθώς και πλήθος ελαφρύτερων συστημάτων (Stinger, ASRAD). Το ερώτημα που τίθεται αμείλικτο είναι:
Ποιος ο επιχειρησιακός λόγος αγοράς επιπλέον στατικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας, όταν ήδη σημειώνεται κορεσμός σε αριθμούς; Άλλωστε είναι γνωστό και ιστορικά αποδεδειγμένο ότι η στατική άμυνα, από μόνη της, δεν κερδίζει πολέμους απλώς καθυστερεί την ήττα, ιδιαίτερα όταν ο αντίπαλος μπορεί να επιτεθεί με κορεσμό από drones, πυραύλους κρουζ και βαλλιστικά όπλα.
Η εναλλακτική αξιοποίηση των 3 δισ. ευρώ
Αντί να διοχετεύσουμε αυτό το τεράστιο ποσό σε ξένες “δεξαμενές” και πορτοφόλια (και όχι μόνο) , η στρατηγική αξιοποίησή του θα μπορούσε να είχε μεταμορφώσει ριζικά την αμυντική μας φυσιογνωμία. Συγκεκριμένα:
Ριζική αναβάθμιση των υπαρχόντων συστημάτων
Αντί νέων αγορών από το «ράφι», τα 3 δισ. θα μπορούσαν να διοχετευθούν στην πλήρη αναβάθμιση των Patriot, την την άμεση προμήθεια σύγχρονων βλημάτων GEM-T για την ανανέωση των αποθεμάτων PAC-2, αλλά και την απόκτηση βλημάτων PAC-3 MSE, τα οποία εκτοξεύουν τις αντιβαλλιστικές δυνατότητες και τετραπλασιάζουν την ισχύ πυρός ανά εκτοξευτή απέναντι σε επιθέσεις κορεσμού, αναβάθμιση ραντάρ και κέντρων ελέγχου, στον εκσυγχρονισμό των Crotale.
Aλλά ακόμη και των S-300 PMU-1 και TOR-M1 —όταν οι γεωπολιτικές συνθήκες επιτρέψουν την τεχνική τους υποστήριξη παρατείνοντας τον επιχειρησιακό τους κύκλο ζωής με κλάσμα του κόστους σε σχέση με την πλήρη αντικατάστασή τους από το μηδέν.
Μια τέτοια κίνηση θα αξιοποιούσε την ήδη υπάρχουσα εκπαίδευση, τα αποθέματα ανταλλακτικών και την υποδομή συντήρησης, χωρίς να προσθέτει νέο, ανομοιογενές υλικό που απαιτεί χρόνια ενσωμάτωσης.
Ενίσχυση της εγχώριας παραγωγικής βάσης
Αντί να αγοράζουμε έτοιμες λύσεις, θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί η πλήρης αδειοδότηση και ανάπτυξη του ASRAD HELLAS, προσαρμοσμένου στις ελληνικές επιχειρησιακές ανάγκες. Όμως η ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας δεν πρέπει να σταματά εκεί.
Με ένα μόνο μέρος των 3 δισ., μπορεί να αναζωογονηθεί η ελληνική αμυντική βιομηχανία, δημιουργώντας έναν βιώσιμο βραχίονα παραγωγής που σήμερα ατροφεί. Να αποκτήσουμε δηλαδή δυνατότητα συντήρησης, επισκευής και σταδιακής κατασκευής κρίσιμων υποσυστημάτων, ώστε η Ελλάδα να πάψει να είναι έρμαιο των ξένων προμηθευτών όταν αυτοί καθυστερούν ή αρνούνται την υποστήριξη.
Δημιουργία Γραμμών Παραγωγής Drones & Αιωρούμενων Πυρομαχικών
Η εποχή του πολέμου ανήκει στις πλατφόρμες που «σκέφτονται». Με ένα κλάσμα του ποσού, θα μπορούσαν να λειτουργήσουν εγχώριες γραμμές παραγωγής για επιθετικά UAV (βαριά, τακτικά και μικρότερα drones), καθώς και για Loitering Munitions (Αιωρούμενα Πυρομαχικά), δίνοντας στις μονάδες «μάτι» και χτύπημα ακριβείας σε βάθος τακτικού επιπέδου.
Σήμερα η Τουρκία παράγει μαζικά drones και τα εξάγει, αποκτώντας ταυτόχρονα επιχειρησιακή εμπειρία και οικονομία κλίμακας. Εμείς, με μια στρατηγική απόφαση, θα μπορούσαμε να κάνουμε το ίδιο ή έστω να καλύψουμε τις δικές μας ανάγκες χωρίς να πληρώνουμε υπέρογκα ποσα στο εξωτερικό.
Κατασκευή USV (Μη Επανδρωμένων Σκαφών Επιφανείας)
Η ναυτική ασφάλεια των νησιών απαιτεί ασύμμετρες λύσεις. Η ανάπτυξη ελληνικών USV -μικρών, ταχύτατων, με χαμηλό Η/Μ ίχνος- θα θωράκιζε τα παράλια με χαμηλό κόστος και μηδενικό ανθρώπινο ρίσκο.
Τα USV μπορούν να επιχειρούν σε ρόλους επιτήρησης, ανθυποβρυχιακού πολέμου, ηλεκτρονικού πολέμου ακόμη και πληγμάτων κατά στόχων επιφανείας.
Σε ένα νησιωτικό σύμπλεγμα σαν το δικό μας, ένας στόλος από 50-100 τέτοια σκάφη σε κάθε κύριο νησί είναι πολλαπλώς φθηνότερος και πιο ευέλικτος από μια καινούργια φρεγάτα, ενώ η απώλειά τους είναι αναλώσιμη, το πλήρωμα όχι.
Έρευνα & Παραγωγή Βαλλιστικών Πυραύλων
Το μεγαλύτερο κενό στην αποτροπή δεν είναι η αναχαίτιση, αλλά η απάντηση.
Η χρηματοδότηση εγχώριας έρευνας και ανάπτυξης (R&D) για την παραγωγή βαλλιστικών πυραύλων μέσου βεληνεκούς θα μετέτρεπε την Ελλάδα από καθαρό καταναλωτή άμυνας σε περιφερειακό παράγοντα ισορροπίας.
Η ύπαρξη ενός βαλλιστικού όπλου, αλλάζει τη λογική του αντιπάλου: αναγκάζεται να υπολογίζει όχι μόνο τα F-16 και τα Patriot, αλλά και τον κίνδυνο ενός χτυπήματος σε βάθος που δεν μπορεί να αναχαιτιστεί εύκολα.
Όπως σημειώνουμε εδώ:
«Η Τουρκία έχει ήδη εντάξει εκατοντάδες βαλλιστικά βλήματα στο οπλοστάσιό της με βεληνεκή άνω των 500 χλμ. Και βέβαια έχει εκατοντάδες μεγάλου βεληνεκούς drones.
Δυστυχώς λόγω της γνωστής περιόδου αυτο-εμπάργκο στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις που διήρκεσε στην χώρα από το 2009 μέχρι το 2021 λόγω των εθνοκτόνων Μνημονίων, «χάθηκε το τρένο» των βαλλιστικών όπλων, όπως και των drones, αντίθετα με την Τουρκία που ξεκίνησε την ανάπτυξη και παραγωγή των δικών της.
Με αποτέλεσμα να μην υπάρχει δυνατότητα πλήγματος των τουρκικών θέσεων σε αποστάσεις άνω των 300 χλμ. από κάποιο άλλο όπλο πέρα από το αεροπορικό.
Κι όταν έχεις ετοιμοπόλεμα περί τα 100 αεροσκάφη, όπως η ελληνική Αεροπορία (μάξιμουμ τόσα είναι σήμερα ετοιμοπόλεμα για διάφορους λόγους) οι στόχοι δυστυχώς είναι ΠΑΡΑ ΠΟΛΛΟΙ.
Να θυμηθούμε οι δύο ισχυρότερες αεροπορικές δυνάμεις του πλανήτη, των ΗΠΑ (Αεροπορία, Ναυτικό, Πεζοναύτες) και του Ισραήλ (περισσότερα από 400 σύγχρονα ετοιμοπόλεμα μαχητικά) κτυπούσαν επί συνολικά 60 ημέρες (μαζί ή μόνο οι ΗΠΑ) μία χώρα, το Ιράν, ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ και αυτή ανταπέδωσε «τα ίσα» ΜΟΝΟ με βαλλιστικά όπλα!
Και πέρασε όλους τους, κατά φαντασίαν, «θόλους» και τις «ασπίδες»!
Γίνεται, λοιπόν, εύκολα αντιληπτό το ολέθριο σφάλμα της μη ανάπτυξης ή μη προμήθειας βαλλιστικού όπλου της τάξης των 1000- 1500 χλμ. από την Ελλάδα. Και ευκαιρίες υπήρχαν πολλές…».
Αυτή είναι η ουσία της αποτροπής.
Να σημειωθεί ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να προμηθεύσει τις ΕΔ της με βλήματα εμβέλειας άνω των 300 χλμ. Η τουρκιά όμως μπορεί.
Οι λόγοι είναι απλοί:
Το καθεστώς MTCR (Missile Technology Control Regime): Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι μέλη του MTCR. Η συνθήκη αυτή απαγορεύει στις χώρες να ΠΩΛΟΥΝ ή να ΜΕΤΑΦΕΡΟΥΝ σε τρίτους πυραύλους με βεληνεκές άνω των 300 χλμ. και πολεμική κεφαλή άνω των 500 κιλών. Επομένως, η Ελλάδα δεν μπορεί να αγοράσει έτοιμο τέτοιο πύραυλο από τις ΗΠΑ, τη Γαλλία ή το Ισραήλ.
Εγχώρια Ανάπτυξη (Indigenously Developed): Όμως η MTCR δεν απαγορεύει σε μια χώρα να αναπτύξει και να κατασκευάσει μόνη της τέτοια όπλα για τον εαυτό της.
Η Τουρκία (με τη ROKETSAN και την TUBITAK-SAGE) ξεκίνησε πριν από 25 χρόνια πρόγραμμα πυραυλικής τεχνογνωσίας (αρχικά με βοήθεια από την Κίνα στα B-611 / J-600T Yildirim) και σταδιακά έφτασε στα Bora και Tayfun (>500-1.000 χλμ.).
Η Ελλάδα επέλεξε ιστορικά να είναι 100% καταναλωτής έτοιμων δυτικών συστημάτων αντί να χρηματοδοτήσει δικά της προγράμματα πυραυλικών κινητήρων και συστημάτων καθοδήγησης.
Αν το κράτος αποφασίσει (υποθετικά μιλώντας καθώς δεν πρόκειται να το αποφασίσει ποτέ) να χρηματοδοτήσει την εγχώρια έρευνα και βιομηχανία (ελληνικά πανεπιστήμια, ΕΑΒ, ιδιωτικές εταιρείες άμυνας), μπορεί νομικά να αναπτύξει τα δικά του βλήματα, ακριβώς όπως έκανε το τουρκικό καθεστώς.
Το ιστορικό δίδαγμα: Μπεκάα 1982
Η ιστορία είναι αμείλικτη. Ο Χαφέζ Αλ Άσαντ είχε στήσει έναν αδιαπέραστο θόλο αντιπυραυλικής άμυνας στην Κοιλάδα της Μπεκκά το 1982. Ωστόσο, οι Ισραηλινοί, αξιοποιώντας ευέλικτα drones, ηλεκτρονικό πόλεμο και τακτική κινητικότητα, τον διάτρησαν πλήρως μέσα σε λίγες ώρες, αφανίζοντας δεκάδες πυροβολαρχίες SA-2, SA-3 και SA-6.
Το μήνυμα παραμένει:
Δεν νικά η στατική άμυνα. Νικά η ευελιξία, η νοημοσύνη και το απρόβλεπτο.
Δίνουμε 3 δισ. ευρώ σε ξένη αμυντική βιομηχανία, ενώ αφήνουμε την ελληνική αμυντική βιομηχανία έρμαιο, περιμένοντας επιδόματα. Η αποτροπή χτίζεται με όπλα που παράγονται, συντηρούνται και εξελίσσονται εντός των συνόρων.
Χρειαζόμαστε Drones, Αιωρούμενα πυρομαχικά, USV, βαλλιστικούς και αναβαθμισμένα Patriot, αλλά και νέα βλήματα για την αναπλήρωση όσων στάλθηκαν στα ΗΑΕ, το Κατάρ και τη Σαουδική Αραβία, ώστε τα υπάρχοντα συστήματά μας να μη μείνουν γυμνά. Με λίγα λόγια, χρειαζόμαστε Νοημοσύνη και Όγκο βολής — όχι ακριβά μουσεία στατικής άμυνας.
Tο pronews.gr δημοσιεύει κάθε σχόλιο το οποίο είναι σχετικό με το θέμα στο οποίο αναφέρεται το άρθρο. Ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές και διατηρούμε το δικαίωμα να μην δημοσιεύουμε συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια όπου τα εντοπίζουμε. Σε κάθε περίπτωση ο καθένας φέρει την ευθύνη των όσων γράφει και το pronews.gr ουδεμία νομική ή άλλα ευθύνη φέρει.
Δικαίωμα συμμετοχής στη συζήτηση έχουν μόνο όσοι έχουν επιβεβαιώσει το email τους στην υπηρεσία disqus. Εάν δεν έχετε ήδη επιβεβαιώσει το email σας, μπορείτε να ζητήσετε να σας αποσταλεί νέο email επιβεβαίωσης από το disqus.com
Όποιος χρήστης της πλατφόρμας του disqus.com ενδιαφέρεται να αναλάβει διαχείριση (moderating) των σχολίων στα άρθρα του pronews.gr σε εθελοντική βάση, μπορεί να στείλει τα στοιχεία του και στοιχεία επικοινωνίας στο [email protected] και θα εξεταστεί άμεσα η υποψηφιότητά του.