Αίγυπτος: Ταυτοποιήθηκε νέο είδος κροκόδειλου που έζησε πριν από 45 εκατ. χρόνια

Ένα νέο είδος κροκόδειλου που ζούσε στις θάλασσες της σημερινής Αιγύπτου πριν από περίπου 45 εκατομμύρια χρόνια ταυτοποίησαν παλαιοντολόγοι.

Οι ερευνητές επανεξέτασαν απολιθώματα από τον σχηματισμό Μοκατάμ, από τον ίδιο ασβεστολιθικό σχηματισμό που έδωσε πέτρα για σημαντικά μνημεία της Γκίζας, μεταξύ των οποίων και η Μεγάλη Σφίγγα.

Στο επίκεντρο της μελέτης βρέθηκε ένα σχεδόν πλήρες κρανίο, το οποίο είχε εντοπιστεί ήδη από τη δεκαετία του 1920.

The croc family tree may be getting a new branch.

Analyzing fossilized remains discovered in the same bedrock that built the Great Sphinx, paleontologists newly identified a crocodilian species that once roamed a shallow sea in what’s now Egypt about 45 million years ago. https://t.co/816HCGbtJq

— CNN (@CNN) October 7, 2026

Το άκρο του ρύγχους του απουσιάζει, γεγονός που προκάλεσε έναν ιδιαίτερο παραλληλισμό με τη Μεγάλη Σφίγγα, από την οποία επίσης λείπει η μύτη.

Η συγκεκριμένη σύμπτωση έδωσε στους επιστήμονες την ιδέα για την ονομασία του νέου γένους, Herugavialis, που παραπέμπει στον Ώρο, τον αρχαίο αιγυπτιακό θεό που συνδέεται με τη μορφή της Σφίγγας.

Τα απολιθώματα είχαν αρχικά ταξινομηθεί, το 1927, ως Tomistoma cairense, καθώς παρουσίαζαν ομοιότητες με το σημερινό Tomistoma schlegelii.

Η νέα έρευνα, όμως, βασίστηκε σε εξελικτικές αναλύσεις και σε αξονική τομογραφία του κρανίου, αποκαλύπτοντας χαρακτηριστικά που δεν ταίριαζαν με το συγκεκριμένο γένος.

Έτσι, οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι τα ευρήματα αντιπροσωπεύουν ένα ξεχωριστό γένος κροκοδειλίων, το Herugavialis.

Scientists name ancient crocodile species found in rock that built the Great Sphinx https://t.co/mQhaJZxh8T

— CTV News (@CTVNews) October 7, 2026

Ένα είδος προσαρμοσμένο στο κυνήγι ψαριών

Το αρχαίο ερπετό διέθετε μακρύ και λεπτό ρύγχος, χαρακτηριστικό των γαβιάλων, αλλά και μυτερά δόντια που φαίνεται πως το βοηθούσαν να πιάνει ψάρια.

Τα μάτια του βρίσκονταν ψηλά στο κρανίο, ενώ οι οφθαλμικές κόγχες ήταν ανυψωμένες, χαρακτηριστικά που παραπέμπουν σε ημιυδρόβιο θηρευτή.

Στον σχηματισμό Μοκατάμ έχουν βρεθεί πολλά απολιθώματα ψαριών, μεταξύ άλλων οστεϊχθύων και χονδριχθύων, τα οποία πιθανότατα αποτελούσαν μέρος της διατροφής του Herugavialis.

Η ανακάλυψη προσθέτει ένα ακόμη κομμάτι στην εξελικτική ιστορία των γαβιάλων, μιας ομάδας κροκοδειλίων με ιδιαίτερα μακρύ ρύγχος. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το Herugavialis cairensis αποτελεί ένα από τα έξι είδη γαβιάλων που έχουν εντοπιστεί στη Μεσόγειο για μια περίοδο περίπου 43 εκατομμυρίων ετών.

Η σύνδεση με τα μνημεία της Γκίζας

Ο σχηματισμός Μοκατάμ δεν έχει μόνο παλαιοντολογικό ενδιαφέρον.

Ο ασβεστόλιθός του χρησιμοποιήθηκε ως οικοδομικό υλικό στην αρχαία Αίγυπτο και συνδέεται με την κατασκευή σημαντικών μνημείων, μεταξύ των οποίων η Μεγάλη Σφίγγα και οι πυραμίδες της Γκίζας.

Το κρανίο του Herugavialis, πάντως, δεν βρέθηκε μέσα στη Σφίγγα.

Η σύνδεση αφορά το πέτρωμα από την ίδια γεωλογική περιοχή, το οποίο διατηρεί απολιθώματα οργανισμών που έζησαν εκατομμύρια χρόνια πριν από την εμφάνιση του ανθρώπινου πολιτισμού.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η επανεξέταση παλαιότερων συλλογών μπορεί να οδηγήσει σε νέες ανακαλύψεις.

Όπως επισημαίνουν, στον συγκεκριμένο σχηματισμό ενδέχεται να υπάρχουν ακόμη απολιθώματα που δεν έχουν αναγνωριστεί, ενώ ακόμη και οι πέτρες των αρχαίων μνημείων μπορούν να περιέχουν μικροσκοπικά ίχνη της προϊστορικής ζωής.