Ιράν: Η IAEA δεν μπορεί να εντοπίσει 440 κιλά εμπλουτισμένου ουρανίου – Παραμένει πιθανό να βρίσκεται στο Ισφαχάν

Η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA) δεν μπορεί να επιβεβαιώσει την ακριβή θέση περίπου 440 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου έως 60% στο Ιράν, καθώς εδώ και μήνες δεν έχει πρόσβαση στις κρίσιμες πυρηνικές εγκαταστάσεις της χώρας.

Το ζήτημα προκαλεί ανησυχία, καθώς πρόκειται για ποσότητα ουρανίου που βρίσκεται σε επίπεδο πολύ υψηλότερο από αυτό που επιτρέπει η πυρηνική συμφωνία του 2015 και σχετικά κοντά στο επίπεδο εμπλουτισμού που απαιτείται για την κατασκευή πυρηνικού όπλου.

Στην τελευταία έκθεσή της, η IAEA επισημαίνει ότι δεν διαθέτει πλέον επαρκή εικόνα για την τρέχουσα κατάσταση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, καθώς δεν έχει καταφέρει να πραγματοποιήσει τις απαραίτητες επιτόπιες επαληθεύσεις.

Στο επίκεντρο το Ισφαχάν

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το Ισφαχάν, όπου βρίσκονται σημαντικές εγκαταστάσεις του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Η IAEA έχει αναφέρει ότι εκτιμά πως σημαντικό μέρος του ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού πιθανότατα εξακολουθεί να βρίσκεται στην περιοχή, μεταξύ άλλων σε υπόγειες εγκαταστάσεις και σήραγγες. Ωστόσο, χωρίς πρόσβαση των επιθεωρητών, η υπηρεσία δεν μπορεί να επιβεβαιώσει την ακριβή θέση και την κατάσταση του υλικού.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της υπηρεσίας, πριν από τις στρατιωτικές επιθέσεις του 2025 το Ιράν διέθετε 440,9 κιλά ουρανίου εμπλουτισμένου έως 60% σε U-235. Από αυτή την ποσότητα, η IAEA είχε επαληθεύσει 432,9 κιλά.

Το επίπεδο εμπλουτισμού του 60% απέχει σημαντικά από το περίπου 90% που θεωρείται επίπεδο όπλων, ωστόσο αποτελεί ιδιαίτερα υψηλό βαθμό εμπλουτισμού για χώρα που δεν διαθέτει πυρηνικά όπλα.

Η IAEA έχει χάσει την εικόνα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος

Η έλλειψη πρόσβασης δεν αφορά μόνο τα αποθέματα ουρανίου. Η υπηρεσία αναφέρει ότι δεν μπορεί να γνωρίζει με βεβαιότητα την τρέχουσα κατάσταση των φυγοκεντρητών, ούτε εάν έχει σταματήσει η παραγωγή, συναρμολόγηση και δοκιμή τους.

Παράλληλα, η IAEA δεν έχει καταφέρει να επιθεωρήσει τις τέσσερις δηλωμένες εγκαταστάσεις εμπλουτισμού του Ιράν κατά την τρέχουσα περίοδο αναφοράς.

Το αποτέλεσμα είναι ένα σημαντικό κενό πληροφόρησης για το πού βρίσκεται το εμπλουτισμένο ουράνιο, σε ποια κατάσταση είναι και ποιες δραστηριότητες συνεχίζονται στις πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα έχει ειρηνικό χαρακτήρα. Ωστόσο, η αδυναμία των διεθνών επιθεωρητών να πραγματοποιήσουν τους απαραίτητους ελέγχους διατηρεί το ζήτημα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος στο επίκεντρο της διεθνούς ανησυχίας.