Ρινικά σπρέι: Το λάθος στη χρήση τους που χειροτερεύει τη βουλωμένη μύτη

Η χρήση αποσυμφορητικών ρινικών σπρέι για περισσότερες από πέντε ημέρες είναι ένα συνηθισμένο λάθος που μπορεί να επιδεινώσει τη βουλωμένη μύτη, αντί να προσφέρει την ανακούφιση που αναζητά ο χρήστης.

Τα συγκεκριμένα σκευάσματα χρησιμοποιούνται ευρέως για την αντιμετώπιση της ρινικής συμφόρησης που προκαλείται από κρυολόγημα, γρίπη, αλλεργίες ή ιγμορίτιδα.

Η δράση τους βασίζεται στη μείωση του πρηξίματος στο εσωτερικό της μύτης και των ιγμορείων, με αποτέλεσμα να διευκολύνεται η αναπνοή.

Ωστόσο, η παρατεταμένη χρήση τους μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα.

Το βρετανικό Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) προειδοποιεί ότι τα αποσυμφορητικά ρινικά σπρέι και οι σταγόνες δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για περισσότερο από πέντε ημέρες.

Πώς η παρατεταμένη χρήση επιδεινώνει τη συμφόρηση

Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν κάποιος συνεχίζει να χρησιμοποιεί το αποσυμφορητικό σπρέι επειδή αισθάνεται ότι δεν μπορεί να αναπνεύσει χωρίς αυτό. Αντί να αντιμετωπίζεται η αρχική ενόχληση, η παρατεταμένη χρήση μπορεί να οδηγήσει σε επιδείνωση της ρινικής απόφραξης.

Η προειδοποίηση του NHS είναι σαφής: «Μην χρησιμοποιείτε αποσυμφορητικά ρινικά σπρέι ή σταγόνες για περισσότερο από 5 ημέρες, καθώς αυτό μπορεί να κάνει τη βουλωμένη μύτη χειρότερη».

Εάν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται, συνιστάται επικοινωνία με γιατρό ή φαρμακοποιό, αντί για συνέχιση της χρήσης του σκευάσματος.

Ποια είδη αποσυμφορητικών υπάρχουν

Τα αποσυμφορητικά κυκλοφορούν σε διαφορετικές μορφές και διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες.

Στην πρώτη ανήκουν τα φάρμακα που λαμβάνονται από το στόμα, όπως δισκία, κάψουλες, υγρά ή σκόνες που διαλύονται σε νερό. Σε αυτά περιλαμβάνονται σκευάσματα με δραστικές ουσίες όπως η ψευδοεφεδρίνη και η φαινυλεφρίνη.

Η δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνει τα ρινικά σπρέι και τις σταγόνες, που εφαρμόζονται απευθείας στη μύτη. Ορισμένα περιέχουν ξυλομεταζολίνη ή οξυμεταζολίνη.

Υπάρχουν επίσης συνδυαστικά φάρμακα που περιέχουν αποσυμφορητικές ουσίες μαζί με παυσίπονα ή αντιισταμινικά.

Το NHS επισημαίνει ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται περισσότερα από ένα αποσυμφορητικά ταυτόχρονα, καθώς αρκετά φάρμακα για το κρυολόγημα και τον βήχα περιέχουν ήδη τέτοιες ουσίες.

Οι παρενέργειες που χρειάζεται να γνωρίζετε

Όπως όλα τα φάρμακα, έτσι και τα αποσυμφορητικά μπορεί να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες. Αυτές εξαρτώνται από τη δραστική ουσία και τον τρόπο χορήγησης.

Μεταξύ των πιθανών παρενεργειών περιλαμβάνονται:

• Πονοκέφαλος και ναυτία.
• Τσούξιμο και ερεθισμός στο εσωτερικό της μύτης.
• Ξηρότητα στη ρινική κοιλότητα.
• Ξηροστομία και ζάλη.
• Δυσκολία στον ύπνο, ιδιαίτερα με ορισμένα αποσυμφορητικά που λαμβάνονται από το στόμα.

Δεν εμφανίζουν όλοι οι χρήστες ανεπιθύμητες ενέργειες, ενώ ορισμένες αντιδράσεις μπορεί να είναι σπάνιες αλλά σοβαρές.

Ποιοι πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί

Τα αποσυμφορητικά δεν είναι κατάλληλα για όλους. Το NHS συνιστά σε άτομα με συγκεκριμένα προβλήματα υγείας να συμβουλεύονται γιατρό ή φαρμακοποιό πριν από τη χρήση τους.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε όσους έχουν:

• Υψηλή αρτηριακή πίεση.
• Καρδιοπάθεια.
• Διαβήτη.
• Γλαύκωμα.
• Προβλήματα με τον θυρεοειδή.
• Διογκωμένο προστάτη.

Η ίδια σύσταση αφορά όσους λαμβάνουν άλλα φάρμακα, καθώς και γυναίκες που θηλάζουν. Κατά την εγκυμοσύνη, γιατρός ή φαρμακοποιός μπορεί να προτείνει διαφορετική επιλογή για την αντιμετώπιση της ρινικής συμφόρησης.

Προσοχή απαιτείται και στη χορήγηση αποσυμφορητικών σε παιδιά, καθώς δεν είναι όλα τα σκευάσματα κατάλληλα για κάθε ηλικία.

Το σημαντικότερο είναι να τηρούνται οι οδηγίες χρήσης κάθε φαρμάκου και να μην παρατείνεται αυθαίρετα η χρήση των αποσυμφορητικών σπρέι. Η προσπάθεια για άμεση ανακούφιση μπορεί διαφορετικά να καταλήξει σε μεγαλύτερη ταλαιπωρία από τη βουλωμένη μύτη.