Μια μικρή αλλά σημαντική αλλαγή στην ταχύτητα περιστροφής της Γης φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα του συγχρονισμού ανάμεσα στον φυσικό χρόνο και τα εξαιρετικά ακριβή ατομικά ρολόγια.
Για πρώτη φορά, μάλιστα, εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο να χρειαστεί να αφαιρεθεί ένα δευτερόλεπτο από τα ρολόγια.
Παρότι στην καθημερινότητα θεωρούμε ότι μια ημέρα διαρκεί ακριβώς 24 ώρες, η περιστροφή του πλανήτη δεν ακολουθεί απόλυτα σταθερό ρυθμό. Μικρές μεταβολές στην ταχύτητά της προκαλούν αποκλίσεις από τον χρόνο που καταγράφουν τα ατομικά ρολόγια, γεγονός που μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα σε συστήματα που απαιτούν απόλυτο συγχρονισμό.
Από το 1972 χρησιμοποιείται για τον σκοπό αυτό το λεγόμενο «δίσεκτο δευτερόλεπτο» (leap second). Όταν χρειάζεται, προστίθεται ένα επιπλέον δευτερόλεπτο, με τα ρολόγια να φτάνουν προσωρινά στις 23:59:60 πριν περάσουν στην επόμενη ημέρα.
Σε βάθος δισεκατομμυρίων ετών, η περιστροφή της Γης έχει γενικά επιβραδυνθεί, κυρίως λόγω της βαρυτικής αλληλεπίδρασης με τη Σελήνη. Ωστόσο, ο ρυθμός περιστροφής δεν παραμένει σταθερός και επηρεάζεται από διάφορες διεργασίες στο εσωτερικό του πλανήτη.
Τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί μια τάση ελαφράς επιτάχυνσης της περιστροφής. Εάν αυτή συνεχιστεί, οι επιστήμονες ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με μια κατάσταση που δεν έχει ξανασυμβεί: αντί να προστεθεί ένα δευτερόλεπτο, να χρειαστεί να αφαιρεθεί.
Ένα τέτοιο «αρνητικό δίσεκτο δευτερόλεπτο» θα αποτελούσε σημαντική πρόκληση για τα πληροφοριακά και τεχνολογικά συστήματα, καθώς η αφαίρεση χρόνου είναι πολύ πιο δύσκολο να διαχειριστεί από την προσθήκη ενός επιπλέον δευτερολέπτου.
Στο τραπέζι ακόμα και η «δίσεκτη ώρα»
Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει το Διεθνές Γραφείο Μέτρων και Σταθμών, ενώ ήδη έχει αποφασιστεί η σταδιακή κατάργηση των δίσεκτων δευτερολέπτων έως το 2035.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Scientific American, έχει διατυπωθεί και μια διαφορετική ιδέα: αντί για συχνές μικρές διορθώσεις, η διαφορά ανάμεσα στον αστρονομικό και τον ατομικό χρόνο να συσσωρεύεται και να διορθώνεται μαζικά. Έτσι, θεωρητικά, θα μπορούσε να προκύψει ακόμη και μια «δίσεκτη ώρα», δηλαδή μια εφάπαξ διόρθωση 3.600 δευτερολέπτων.
Από το 1972 έχουν προστεθεί συνολικά μόλις 27 δίσεκτα δευτερόλεπτα, γεγονός που δείχνει πόσο σπάνια είναι τέτοιες παρεμβάσεις. Μια «δίσεκτη ώρα» θα μπορούσε επομένως να αφορά χρονικές κλίμακες χιλιάδων ετών.
Την ίδια στιγμή, η τεχνολογία των ατομικών ρολογιών εξελίσσεται με ταχύτατους ρυθμούς. Τα νέα οπτικά ατομικά ρολόγια προσφέρουν ακόμη μεγαλύτερη ακρίβεια, καθιστώντας τον ακριβή συγχρονισμό με την πραγματική περιστροφή της Γης ολοένα και πιο κρίσιμο ζήτημα.
MOST READ 72h
MOST POPULAR 24h
ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ
Tο pronews.gr δημοσιεύει κάθε σχόλιο το οποίο είναι σχετικό με το θέμα στο οποίο αναφέρεται το άρθρο. Ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές και διατηρούμε το δικαίωμα να μην δημοσιεύουμε συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια όπου τα εντοπίζουμε. Σε κάθε περίπτωση ο καθένας φέρει την ευθύνη των όσων γράφει και το pronews.gr ουδεμία νομική ή άλλα ευθύνη φέρει.
Δικαίωμα συμμετοχής στη συζήτηση έχουν μόνο όσοι έχουν επιβεβαιώσει το email τους στην υπηρεσία disqus. Εάν δεν έχετε ήδη επιβεβαιώσει το email σας, μπορείτε να ζητήσετε να σας αποσταλεί νέο email επιβεβαίωσης από το disqus.com
Όποιος χρήστης της πλατφόρμας του disqus.com ενδιαφέρεται να αναλάβει διαχείριση (moderating) των σχολίων στα άρθρα του pronews.gr σε εθελοντική βάση, μπορεί να στείλει τα στοιχεία του και στοιχεία επικοινωνίας στο [email protected] και θα εξεταστεί άμεσα η υποψηφιότητά του.