Tο χειρότερο άρμα μάχης που κατασκευάστηκε στον Β’ ΠΠ ήταν βρετανικό και δεν έριξε ούτε μία βολή!

Το χειρότερο άρμα μάχης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου ίσως να είναι εκείνο που δεν έριξε ποτέ ούτε μία βολή σε μάχη.

Η Βρετανία, πάντως, κατασκεύασε περισσότερα από 1.700 τέτοια άρματα. Το όνομά του ήταν Covenanter.

Το 1939, η Βρετανία γνώριζε ότι πλησίαζε πόλεμος και αντιμετώπιζε έλλειψη αρμάτων μάχης.

Έτσι, ο Στρατός παρήγγειλε ένα νέο «άρμα μάχης περιπολίας» (cruiser tank) και προέβη σε μια ριψοκίνδυνη κίνηση για να κερδίσει χρόνο: Έδωσε εντολή να ξεκινήσει η παραγωγή του απευθείας από το σχεδιαστήριο.

Χωρίς πρωτότυπο, χωρίς δοκιμές. Απλώς… κατασκευάστε το.

Μάλιστα, η εταιρεία που επιλέχθηκε για τον σχεδιασμό του δεν ήταν καν κατασκευαστής αρμάτων μάχης, αλλά μια σιδηροδρομική εταιρεία: η London, Midland and Scottish.

Στα χαρτιά, το Covenanter φαινόταν μια χαρά. Ήταν γρήγορο, με ταχύτητα περίπου 30 μιλίων την ώρα (περίπου 48 χλμ./ώρα). Είχε πολύ χαμηλό προφίλ, γεγονός που το καθιστούσε πιο δύσκολο στόχο.

Ήταν εξοπλισμένο με το τυπικό βρετανικό πυροβόλο των 2 λιβρών (2-pounder) της εποχής. Στη συνέχεια, όμως, ξεκίνησε η κατασκευή και οι δοκιμές. Ο κινητήρας βρισκόταν στο πίσω μέρος, όπως στα περισσότερα άρματα μάχης.

Ωστόσο, προκειμένου να διατηρηθεί χαμηλό το προφίλ του οχήματος, οι σχεδιαστές τοποθέτησαν τα ψυγεία στο μπροστινό μέρος, δίπλα στον οδηγό.

Αυτό σήμαινε ότι το ψυκτικό υγρό του κινητήρα έπρεπε να διοχετεύεται μέσω σωληνώσεων που διέσχιζαν ολόκληρο τον χώρο του πληρώματος, από μπροστά προς τα πίσω.

Το αποτέλεσμα ήταν ένα άρμα μάχης που… μαγείρευε το ίδιο του το πλήρωμα.

Ο χώρος μάχης ανέπτυσσε αφόρητες θερμοκρασίες. Κι όμως, το σύστημα ψύξης δεν επαρκούσε ούτε καν για να αποτρέψει την υπερθέρμανση του ίδιου του κινητήρα.

Και δεν μιλάμε για συνθήκες ερήμου, αλλά για τη Βρετανία: το Covenanter υπερθερμαινόταν ακόμα και στην ψυχρή, υγρή αγγλική ύπαιθρο.

Οι μηχανικοί δοκίμασαν τη μία λύση μετά την άλλη: τροποποιημένα ψυγεία, νέες περσίδες αερισμού, νέες εκδόσεις του άρματος.

Τίποτα, όμως, δεν έδωσε ουσιαστική λύση. Υπήρχαν και άλλα προβλήματα. Ο εσωτερικός χώρος ήταν εξαιρετικά περιορισμένος, ενώ η θωράκιση ήταν ανεπαρκής. Το πυροβόλο των 2 λιβρών υστερούσε ήδη σε σύγκριση με τον οπλισμό των γερμανικών αρμάτων.

Επιπλέον, τα προβλήματα ψύξης καθιστούσαν το όχημα άχρηστο για τη Βόρεια Αφρική — το μοναδικό μέτωπο όπου η Βρετανία είχε πραγματικά ανάγκη από άρματα μάχης το 1941 και το 1942.

Έτσι, ο Στρατός έλαβε μια απόφαση: το Covenanter δεν θα στελνόταν ποτέ στο πεδίο της μάχης ως άρμα μάχης πρώτης γραμμής.

Κι όμως, τα εργοστάσια συνέχισαν να το κατασκευάζουν. Η Βρετανία είχε απεγνωσμένη ανάγκη να διατηρήσει σε λειτουργία τις γραμμές παραγωγής αρμάτων μάχης, να κρατήσει το προσωπικό εκπαιδευμένο και να εφοδιάσει τις μονάδες με κάτι —οτιδήποτε— πάνω στο οποίο θα μπορούσαν να εξασκηθούν.

Περισσότερα από 1.700 άρματα τύπου Covenanter βγήκαν από τα εργοστάσια. Πέρασαν όλη τη διάρκεια του πολέμου στη Βρετανία ως εκπαιδευτικά οχήματα, κινούμενα στην πεδιάδα του Σάλσμπερι (Salisbury Plain), ενώ άλλα άρματα πήγαιναν στο μέτωπο.

Ένας μικρός αριθμός Covenanter έλαβε τελικά μέρος σε επιχειρήσεις, αλλά όχι ως άρματα μάχης.

Σε ορισμένα αφαιρέθηκαν οι πύργοι και μετατράπηκαν σε οχήματα γεφυροποίησης. Μερικά από αυτά χρησιμοποιήθηκαν στη Βιρμανία και στην Ευρώπη, βοηθώντας άλλα οχήματα να διασχίσουν χάσματα και τάφρους.

Το άρμα που δεν μπορούσε να πολεμήσει, κατέληξε να χρησιμεύει ως γέφυρα, ώστε να μπορέσουν να πολεμήσουν άλλα άρματα.

Πολλά άρματα μάχης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου υστερούσαν σε οπλισμό ή θωράκιση, ή ήταν απλώς ξεπερασμένα τεχνολογικά.

Οι Ιταλοί διέθεταν ελαφρά άρματα (tankettes) τόσο μικρά, που ήταν σχεδόν άχρηστα. Οι Ιάπωνες είχαν άρματα με θωράκιση πάχους μόλις μιας ίντσας (περίπου 2,5 εκατοστά). Ωστόσο, όλα αυτά τουλάχιστον στάλθηκαν στο μέτωπο.

Η Βρετανία κατασκεύασε έναν ολόκληρο στόλο αρμάτων —περισσότερα από όσα διέθεταν πολλές άλλες χώρες στο σύνολο του στρατού τους— για να καταλήξει τελικά στο συμπέρασμα ότι δεν ήταν αρκετά καλά ώστε να σταλούν στη μάχη.